މޯލްޑިވްސް ޕޮލިސް ސަރވިސް(ދިވެހި ދައުލަތް) ވ. ޞަބްރާ އިބްރާހީމް ނޫރައްދީން

ހައްޔަރުކުރުމުގެ އަމުރެއް ކޯޓުން ނެރެންވާނީ އެ އަމުރު ނިސްބަތްވާ މީހަކީ، އެމީހެއްގެ މައްޗަށް ކުރެވިފައިވާ ކުށުގެ ބާވަތަށާއި، އެމީހަކާ އިދިކޮޅަށް އެހާތަނަށް ލިބިފައިވާ ހެކި/ޤަރީނާތަކަށާއި، ކަމާގުޅުންހުރި ވަށައިގެންވާ ޙާލަތަށް ބަލާއިރު އެމީހަކު ހައްޔަރުކުރުމުގެ ޟަރޫރަތެއް އޮތްކަމަށް ކަމާބެހޭ ކޯޓަށް ފެންނަ ޙާލަތުގައި އެކަނިއެވެ. ކޯޓަކުން އަމުރެއް ނެރެފައިވާ ޙާލަތުގައިވެސް، އެ އަމުރެއްގެ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި، އެމީހަކީ ހައްޔަރުކުރަންޖެހޭ މީހެއްކަމަށް ފުލުހުންނަށް ޤަބޫލުކުރެވިގެން އަމުރަށް އެދުނު ޙާލަތު ނެތިގޮސްފިނަމަ ނުވަތަ ނިމުމަކަށް އައިސްފައިވާނަމަ، އަމުރުގެ މުއްދަތު ހަމަވެފައިނުވިނަމަވެސް، އެ އަމުރު ނިސްބަތްވާ ފަރާތެއް އެ އަމުރެއްގެ ދަށުން ހައްޔަރުކޮށްގެން ނުވާނެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ށ))

ކުށެއްގެ ތުހުމަތުގައިވާ މީހަކު ހައްޔަރުކުރުމުގައި، ހިފެހެއްޓުމާއި، ބިޑިއެޅުވުމާއި، ހައްޔަރުގައި ބަހައްޓައިގެން އެއްތަނުން އަނެއްތަނަށް ގެންދިއުންފަދަ ކަންކަމުގައި ފުލުހުން ޢަމަލުކުރާ އިޖްރާޢާތުތަކަކީ، ޙާލަތަށާއި، ތަނަށާއި، ވަގުތަށާއި، ވަށައިގެންވާ އެހެނިހެން ކަންތައްތަކަށް ރިޢާޔަތްކުރުމާއެކު، ހައްޔަރުކުރެވޭ މީހާގެ އިއްޒަތާއި އަބުރު އެންމެ ބޮޑަށް ރައްކާތެރިކުރެވިފައި އޮންނާނެކަން ކަށަވަރުކުރުވާ އިޖްރާޢާތަކަށް ވާންޖެހޭނެއެވެ. އެނޫންގޮތަކަށް ކުރެވޭ ހައްޔަރަކީ ޝަރުޢީ އަދި ޤާނޫނީ އުސޫލުތަކާ އެއްގޮތަށް ކުރެވޭ ހައްޔަރެއްކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ށ))

ހައްޔަރުކުރުމުގެ އަމުރެއްގެ ދަށުން ހައްޔަރުކުރުމުގެ ޟަރޫރަތު ނެތްކަމާމެދު އެ އަމުރު އިސްތިއުނާފުކުރުމުން ހައިކޯޓުން ގޮތެއް ކަނޑައަޅުއްވާފައިވާއިރު، އެ ޤަޟިއްޔާ އިސްތިއުނާފުކޮށްފައި ނުވާނަމަ، ހައިކޯޓުން ނިންމަވާފައިވާ އެ ނިންމެވުމަކީ އެ މައްޗަށް ތަބާވުން ލާޒިމް ނިންމެވުމެކެވެ. (ޕެރ. 3 (ނ))

މީހަކު ހައްޔަރުކުރުމަށް ކޯޓުން އަމުރު ނެރުއްވާފައިވާ ޙާލަތުގައިވެސް، އެ މީހަކު ހައްޔަރުކުރެވޭނީ ކޯޓު އަމުރުގެ މުއްދަތުގައި، އެ މީހަކު ހައްޔަރުކުރުމުގެ ޟަރޫރަތެއް އޮތްނަމައެވެ. އެ އަމުރުގެ ދަށުން ބާރުލިބިދެނީ ހައްޔަރުކުރުމަކީ ޟަރޫރަތަކަށްވާ ޙާލަތުގައި، ފުލުހުން ޢަމަލުކުރަންޖެހޭ އިޖުރާޢާތުތަކާ އެއްގޮތްވާގޮތުގެ މަތީންނެވެ. ހައްޔަރުކުރެވުނުއިރު ޟަރޫރަތެއް ނެތްނަމަ، އެ ވަގުތަށް ހައްޔަރުކުރުމުގެ ޤާނޫނީ ބާރު ފުލުހުންނަށް ލިބިއޮތްކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ރ))

ފުލުހުންގެ ކޮންމެ މުވައްޒަފަކަށްވެސް ބާރާއި އިޚްތިޔާރު ލިބިގެންވަނީ ޤާނޫނުއަސާސީއާއި ޤާނޫނާއި ފުލުހުންގެ ދައުރަށް ނިސްބަތްވާ ޤާނޫނުތަކާއި ގަވާއިދުތަކާއި ޤާނޫނީ ނުވަތަ ޝަރުޢީ އަމުރުތަކުގައި ކަނޑައެޅިގެންވާ ދާއިރާގެ ތެރޭގައެވެ. ފުލުހުންގެ ދައުރު އަދާކުރުމުގައި އެ މީހަކު ކުޅަ ކަންތައްތަކަށް ޒިންމާވާންޖެހޭނީ އެ މީހަކު އަމިއްލައަށެވެ. (ޕެރ. 3 (ށ)، 3 (ބ))

ހައްޔަރުކުރުމާ ގުޅިގެން ޤާނޫނުއަސާސީން ލިބިދޭ ޙައްޤުތަކުން މަޙްރޫމްކުރި ކަމަށް ބުނެ، އެކަމުގެ ބަދަލު ހޯދުމަށް ޖުމްލަގޮތެއްގައި ފުލުހުންގެ މުޅި މުއައްސަސާގެ މައްޗަށް ކުރާ ދަޢުވާއަކީ ކުރެވިދާނެ ދަޢުވާއެއް ނޫނެވެ. ފުލުހުންގެ ދައުރު އަދާކުރުމުގައި ފުލުހުންނަށް ބާރާއި އިޚްތިޔާރު ލިބިފައިވާ ދާއިރާގެ ބޭރުން ޢަމަލުކޮށްފައިވާކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭނަމަ، އެކަން ކުރި ފުލުހުންގެ މައްސަލަ ވަކި މައްސަލައެއްގެ ގޮތުގައި ކަމާބެހޭ މުއައްސަސާއަށް ހުށަހަޅައިގެން ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެއެވެ. ހައްޔަރުކުރުމުގައި ފުލުހުންގެ ދައުރު އަދާކުރި ފުލުހުން ފަރުދީގޮތުން ޒިންމާވާންޖެހޭ ކަމަށް ކަމާބެހޭ މުއައްސަސާއިން ކަނޑައަޅައިފިނަމަ، އެ ފަރާތްތަކުގެ ކިބައިން ބަދަލު ހޯދުމަށް ކަމާބެހޭ ކޯޓަށް ދިއުމުގެ އިޚްތިޔާރު ލިބިގެންވެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ބ))