ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2015/HC-A/27ހައިކޯޓު · 17 އޮކްޓޫބަރު 2017 · އެހެނިހެން

—

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކޮށްފައި ނުވޭ · ރަޖިސްޓްރީ ބެލީ 15 އޮކްޓޫބަރު 2026ޙުކުމުގެ ހާލަތު
ހައިކޯޓު · 17 އޮކްޓޫބަރު 2017ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ބިމާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 15 އާއި 25 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ވަކި ރަޖިސްޓްރީ ހަދައިދޭ އެންމެ ކުޑަ އެރިޔާއަކީ 600 އަކަފޫޓު ކަމަށް ބަލައި، ރަޖިސްޓްރީކޮށްދިނުމަށް ކައުންސިލަށް އަމުރުކުރާނެ ޤާނޫނީ ބިނާއެއް ނެތްކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތަށް ހ. އެތެރެހިޔާ ގޯތިން މިލްކުވެފައިވާ 600 އަކަފޫޓުގެ ބިން ވަކި ގޯއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ރަޖިސްޓްރީކޮށްދިނުމަށް ސިޓީ ކައުންސިލަށް އެދުނުއިރު، ގޯތީގެ އަނެއް ބައިގައި 600 އަކަފޫޓު ހަމަނުވާތީ ކައުންސިލުން ރަޖިސްޓްރީ ހަދައިދިނުމަށް ދެކޮޅުހެދިއެވެ. އަދި ވަކީލު ފީގެ ގޮތުގައި 30,000 ރުފިޔާ ހޯދުމަށްވެސް އެދުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ގޯތިން ލިބިފައިވާ 600 އަކަފޫޓުގެ ބިން ވަކި ގޯއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ރަޖިސްޓްރީކޮށްދިނުމަށް ސިޓީ ކައުންސިލްގެ މައްޗަށް އަމުރުކުރާނެ ޤާނޫނީ ބިނާއެއް ނެތްކަމަށް ދަށުކޯޓުން ނިންމި ނިންމުން ޤާނޫނާ ޚިލާފުތޯއާއި، ދަޢުވާގައި އެދިފައިވާ ވަކީލު ފީ ނަގައިދޭންޖެހޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ބިމުގެ 600 އަކަފޫޓު ހަމަވާއިރު ވަކި ރަޖިސްޓްރީ ހެދުން މަނާކުރާ މާއްދާއެއް ނެތްކަމަށާއި، 15 އާއި 25 ވަނަ މާއްދާ މާނަކުރީ މާނަކުރުމުގެ ހަމަތަކާ ޚިލާފަށްކަމަށާއި، ވަކީލު ފީއާމެދު ގޮތެއް ނުނިންމާކަމަށެވެ. ކައުންސިލުން ބުނީ ގޯތީގެ އަނެއް ބައިގައި 600 އަކަފޫޓު ހަމަނުވާތީ ދެބައި ވަކިކުރުން ޤާނޫނީގޮތުން ނުކުރެވޭކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
5 ވަނަ އިޞްލާޙާއި 2016/R-88 ގަވާއިދާއެކު ވަކި ރަޖިސްޓްރީއަށް ވަކި މިންވަރެއް ލާޒިމްނުކުރާކަން ކޯޓުން ފާހަގަކުރިއެވެ. ވަކީލު ފީއާ ގުޅޭ އެއްބަސްވުމެއް ނެތުމުން 2009/HC-A/348 ގެ އުޞޫލުން ވަކީލު ފީ ނަގައިނުދެވޭނެއެވެ. ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ޤާނޫނާ ޚިލާފުކަމަށް ނުފެނުނެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
—
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

ޤާނޫނު ނަންބަރ 1/2002 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނު) އަށް 5 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ޤާނޫނު (ޤާނޫނު ނަންބަރު 2015/25) އާއި ގަވާއިދު ނަންބަރ 2016/R-88 އަށް ބެލުމުން ވަކި ރަޖިސްޓްރީ ހެދުމަށް ގޯތީގެ ބައިން ލިބުން ވަކި މިންވަރެއް ލާޒިމްކޮށްފައިނުވާތީ، މި އިޞްލާޙާއެކު ވަކި ގޯއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ރަޖިސްޓްރީ ހަދައިދިނުމަށް ގޯތިން ލިބޭ ބައިގައި 600 (ހަސަތޭކަ) އަކަފޫޓު ހަމަނުވި ނަމަވެސް ވަކި ރަޖިސްޓަރީ ހަދައިދެވިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 3(ށ))

ކުއްޔަށް ގެންދާ ތަކެތީގެ ކުއްޔާގުޅޭ މައްސަލަތައް ފިޔަވައި އެހެން މައްސަލަތަކުގައި، ވަކީލު ފީ މައްސަލާގެ އަނެއް ޚަޞްމުގެ އަތުން ނަގައިދޭނީ ދެ ޚަޞްމުންގެ ދެމެދު އެކަމާގުޅޭގޮތުން އެއްބަސްވުމެއް އޮތްނަމަ އެއާ އެއްގޮތަށެވެ؛ އަދި އެފަދަ އެއްބަސްވުމެއް ނެތްނަމަ ވަކީލު ފީ ނަގައިދެވޭނެ ތަނެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 3(ނ))

ދެ ފަރާތުގެ ދެމެދު ވަކީލުފީއާ ގުޅޭގޮތުން އެއްބަސްވެފައިވާ އެއްބަސްވުމެއް ނެތްއިރު، ދަޢުވާ ލިބޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ވަކީލު ފީ ދައްކަންޖެހޭނެކަމަށް ކަނޑައަޅާނެތަނެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 3(ނ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2002 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 15 ވަނަ މާއްދާ އަދި 25 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2015/25 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނަށް 5 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ޤާނޫނު)
  • ގަވާއިދު ނަންބަރު 2016/R-88 (ބަންޑާރަ ގޯއްޗާއި، އަމިއްލަ ގޯއްޗާއި، އެފަދަ ގޯތީގައި ހަދާފައިވާ އިމާރާތް ރަޖިސްޓްރީކުރުމާބެހޭ ގަވާއިދު)
  • 2009/HC-A/348

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޢަބްދުﷲ ދީދީ، ޢަލީ ސަމީރު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ