—
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ބަލާ ފަރާތުން އެގްރިމަންޓާ އެއްގޮތަށް ކުރަންޖެހޭ ކަންތައްތައް ނުކޮށްކަން ސާބިތުވާކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން (37/Cv-C/2010) ކަނޑައެޅިއެވެ. އަދި މުދަލުގެ ޙައްޤުވެރިންނަކީ ވާރިޘުންކަމަށް ކަނޑައަޅައި ޙުކުމްކުރިއެވެ. 2012/HC-A/307 ގައި ހައިކޯޓުން އެ ޙުކުމް ބާޠިލުކުރިއެވެ. ނަމަވެސް ސުޕްރީމްކޯޓުން (2014/SC-A/22) ހައިކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލުކޮށް، މައްސަލަ އަލުން ބެލުމަށް ހައިކޯޓަށް ތަޙްވީލުކުރިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- 1979 ވަނަ އަހަރު ވެވުނު އެގްރިމަންޓެއްގެ ދަށުން، ބެލުން ޝަރުޠުކޮށް ގޯތީގެ ޢިމާރާތްތައް އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތަށް ދީފައިވިއެވެ. ބެލުން ޝަރުޠުކޮށްދިން ފަރާތް އެކި ފަހަރުމަތިން އެގްރިމަންޓް ބާޠިލުކުރަން ދަޢުވާކުރި ނަމަވެސް، ބަލާ ފަރާތް ލައްވާ ބެލުމަށް ނޭދުމަކީ ބާޠިލްކުރެވޭނެ ސަބަބެއް ނޫންކަމަށް ކޯޓުތަކުން ނިންމިއެވެ. 2007 ވަނަ އަހަރު އޭނާ ކަނޑަށް ވެއްޓި ގެއްލިގެން މަރުވިއެވެ. އަދި ބަލާ ފަރާތް ބަލާފައިވާކަމަށް ކަނޑައަޅައިދިނުމަށް އެދި ދަޢުވާކުރީ ބަލާ ފަރާތެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ބެލުން ޝަރުޠުކޮށް މުދާ ދިނުމުގެ އެގްރިމަންޓާ އެއްގޮތަށް ބަލާ ފަރާތް، ބެލުން ޝަރުޠުކޮށްދިން ފަރާތް ގެއްލި މަރުވުމާ ހަމައަށް ބަލާފައިވޭތޯ؛ ބަލާ ފަރާތް ޝަރުޠު ފުރިހަމަ ނުކުރާކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ކަނޑައަޅައި މުދަލުގެ ޙައްޤުވެރިންނަކީ ވާރިޘުންކަމަށް ކުރި ޙުކުމް ޝަރުޢީ އަދި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކާ އެއްގޮތްތޯ (ސުޕްރީމްކޯޓުން އަލުން ބެލުމަށް ތަޙްވީލުކުރި މައްސަލައެއް).
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ސިވިލް ކޯޓުގެ ޙުކުމަކީ ޝަރުޢީ އަދި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކާ ޚިލާފު ޙުކުމެއްކަމަށް ބަލާ ފަރާތުން ބުނެއެވެ. ވާރިޘުންގެ ޙުއްޖަތަކީ ސިވިލް ކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމުކުރަން ޖެހޭނެ ކަމެވެ. ކޮންމެ ފަރާތަކުން ދެއްކި ވާހަކައިގެ ތަފްޞީލު ޚުލާޞާގައި ވަކިން ބަޔާންކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ކުރީގެ ޤަޟިއްޔާތަކުގައި، ބަލާ ފަރާތް ލައްވާ ބެލުމަށް ނޭދުމަކީ އެގްރިމަންޓް ބާޠިލުކުރެވޭނެ ސަބަބެއް ނޫންކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ. އެ ޤަޟިއްޔާތަކެއް ބާޠިލްކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. އެއަށްފަހު ޙާލަތަށް ބަދަލެއްވެސް އައިސްފައެއް ނުވެއެވެ. ބަލާ ފަރާތުން ފައިސާ ފޮނުވައި، ބެލުމަށް މަސައްކަތްކުރިއެވެ. ވަޅުލުން ނުކުރެވުނީ ހީނުކުރާ ފަދަ ގުދުރަތީ ނޫން މަރެއް ދިމާވުމުންނެވެ. މި ސަބަބުތަކުން، ބަލާ ފަރާތް އެގްރިމަންޓާ އެއްގޮތަށް ބަލާފައިވާކަމަށް ކޯޓަށް ޤަބޫލުކުރެވުނެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- —
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލުސިވިލް ކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
މައްސަލަ ބަލަމުން ދަނިކޮށް ދަޢުވާ ރައްދުވި އެއްފަރާތެއް ނިޔާވެއްޖެނަމަ، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ޤަވާޢިދުގެ 52 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އެފަރާތުގެ ނަން އުނިކޮށް، ދެން ތިބި ދަޢުވާ ރައްދުވާ ފަރާތްތަކުގެ މައްޗަށް ދަޢުވާ ކުރިއަށް ގެންދާގޮތަށް ދަޢުވާ ފޯމް އިޞްލާޙުކުރުމަށް މައްސަލައިގައި ހިމެނޭ ފަރާތްތަކަށް އަންގައި މައްސަލަ ކުރިއަށް ގެންދެވެއެވެ. (ޕެރ. ހ)
ސުޕްރީމްކޯޓުން ހައިކޯޓަށް ތަޙްވީލުކުރި މައްސަލައަކީ، ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 18 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަށް ރިޢާޔަތްކޮށް، އިސްތިއުނާފުކޮށްފައިވާ ފަރާތުގެ އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތަކުގެ ޙުދޫދުގެ ތެރެއިން ފައިޞަލާކުރަނިވި ނިންމުމެއް ނިންމަންޖެހޭ މައްސަލައެއްކަމުން، އެ މައްސަލާގައި ހުށަހެޅިފައިވާ ވާޤިޢާތަކާއި މައްސަލައާގުޅޭ އެންމެހައި ކަންކަމާއި ޤާނޫނީ ނުކުތާތައް ހައިކޯޓުން އަލުން ބަލައި ވަޒަންކޮށް މައުޟޫޢީ ގޮތުން މައްސަލަ އަލުން ބަލަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. ރ)
ބެލުން ޝަރުޠު ފުރިހަމަވީކަމަށް ބުނެ ބެލުން ޝަރުޠުކޮށްދިން ފަރާތް ބަލާ ފަރާތުގެ އަތުން ނަގާފައިވާ ފައިސާއަކީ، އެކަމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ޙުކުމާ އެއްގޮތަށް، އެ ޙުކުމުގެ ނިޔަލަށް ބަލާ ފަރާތުން ބެލުމަށް ކޮށްފައިވާ ޚަރަދެއްކަމުގައި ބަލަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. އ)
ބެލުން ޝަރުޠުކޮށްދިން ފަރާތް، ބަލާ ފަރާތް ލައްވާ ބެލުމަށް ނޭދުމަކީ އެގްރިމަންޓް ބާޠިލްކުރަންޖެހޭ ފަދަ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. ވ)
އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފުވެފައިވާތީ އެއްބަސްވުން ބާޠިލްކުރަން ހުށަހެޅުނު މައްސަލަތަކުގައި އެއްބަސްވުން ބާޠިލް ނުކުރެވޭނެކަމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤަޟިއްޔާތަކުން އެއްވެސް ޤަޟިއްޔާއެއް ބާޠިލްކޮށްފައިނުވުމަކީ، ބަލާ ފަރާތް އެއްބަސްވުމާ އެއްގޮތަށް ޢަމަލުކުރަމުން އައިކަމަށް ކަނޑައެޅިފައިވާ ޤަޟިއްޔާތަކެއްކަމަށް ބަލަންޖެހޭ ކަމެކެވެ. (ޕެރ. ވ)
ކުރީގެ ޤަޟިއްޔާތަކުގައި ބަލާ ފަރާތް އެގްރިމަންޓާ ޚިލާފުވެފައިވާކަމަށް ކަނޑައަޅާފައިނުވާއިރު، އެ ޤަޟިއްޔާތަކުގައި ޙުކުމްކުރެވުނުއިރު އޮތް ޙާލަތަށް ބަދަލެއް އައިސްފައިވާކަން އެނގެންނެތްނަމަ، ބެލުން ޝަރުޠުކޮށްދިނުމާބެހޭ އެގްރިމަންޓާ އެއްގޮތަށް ބަލާ ފަރާތް ބަލާފައިވާކަމަށް ބަލަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. ވ)
ބެލުން ޝަރުޠުކޮށްދިން ފަރާތް ބަލާ ފަރާތަށް ވަޅުލެވިފައިނުވަނީ، އެ މަރަކީ ގުދުރަތީ މަރަކަށްނުވާތީއާއި އެއްބަސްވުމުގެ ބައިވެރިން ހީނުކުރާފަދަ ޙާލަތެއް މެދުވެރިވުމުންކަމަށް ވާނަމަ، އަދި ބަލާ ފަރާތުން އެ ފަރާތް ހޯދުމަށާއި ވަޅުލުމަށް މަސައްކަތްކޮށްފައިވާނަމަ، ބަލާ ފަރާތް އެގްރިމަންޓާ އެއްގޮތަށް ބަލާފައިވާކަމަށް ބަލަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. ވ)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 18 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 46 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ޤަވާޢިދުގެ 52 ވަނަ މާއްދާ
- 2014/SC-A/22
- 2012/HC-A/307
- 459/J.C.8/81
- 179/JC-3/91
- 170/JC-3/92
- 92/HC-A/92
- 638/JC-2/951
- 997/MC/98
- 2000/HC-A/1
- 466/MC/2004
- 2248/MC/2001
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޢަބްދުﷲ ދީދީ، ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.