ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2016/HC-A/144ހައިކޯޓު · 31 އޮގަސްޓް 2016 · އެގްރީމެންޓާ ޚިލާފުވުން

އެޓޯލްޕެރެޑައިސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަން ލިމިޓެޑް

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކޮށްފައި ނުވޭ · ރަޖިސްޓްރީ ބެލީ 15 އޮކްޓޫބަރު 2026ޙުކުމުގެ ހާލަތު
ހައިކޯޓު · 31 އޮގަސްޓް 2016ދަށު ކޯޓު: ކ. ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 297/HMC/2013ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ކުއްޔާއި ޖޫރިމަނާގެ ގޮތުގައި 988,436.85 ރުފިޔާ ނުވަ މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދައްކަން ޙުކުމްކޮށް، ނުދައްކައިފިނަމަ އެއްބަސްވުން ނިމުމަކަށް އައިސް ބިން ޙަވާލުކުރަން ޙުކުމްކުރި.
ވާޤިޢާ
ހުޅުމާލޭގައިވާ ސިނާޢީ ބިމެއް 35 އަހަރަށް ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ކުލި ނުދައްކާތީ، ކުއްޔާއި ޖޫރިމަނާ ހޯދުމަށާއި ބިން ޙަވާލުކުރުމަށް އެޗް.ޑީ.ސީން ދަޢުވާކުރި.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ބިމެއް ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ކުއްޔާއި ޖޫރިމަނާ ހޯދުމަށް ކުރި ދަޢުވާއެއް، އެއްފަރާތްތަކާ ދެމެދު ހުރި އެހެން ބިންތަކުގެ އެއްބަސްވުންތަކާ ވަކިން ބެލޭނެތޯ، އަދި އެ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ލިބިގެންވޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ މި ބިމުގެ ކުލީގެ މައްސަލައަކީ އެހެން ބިންތަކާ ގުޅިގެން އެކުއެކީ ތަޞައްރަފުކުރާ މައްސަލައެއް ކަމުން ވަކިން ބެލޭނެ މައްސަލައެއް ނޫންކަމަށާއި، މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް އިޚްތިޞާޞް ނެތްކަމަށް.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
5 މިލިއަން ރުފިޔާއަށް ނުދާ މަދަނީ މައްސަލަތައް މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުތަކަށް ބެލޭނެ؛ ވަކިން ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަސްއަޅާ ޝަރުޠެއް ނުވަތަ ކޯޓު ކަނޑައަޅާ މާއްދާއެއް އެއްބަސްވުމުގައި ނެތުމުން ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން މައްސަލަ ބެލުން ޞައްޙަ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކ. ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 297/HMC/2013
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

ދަށު ކޯޓުތަކަކީ ފުރަތަމަ މަރުޙަލާގައި މައްސަލަ ބެލުމަށް ޤާނޫނުއަސާސީން ނުވަތަ ޤާނޫނުން އެހެން ކޯޓަކާ ޙަވާލުކޮށްފައިނުވާ މައްސަލަތައް ފުރަތަމަ މަރުޙަލާގައި ބެލުމަށް އުފައްދާފައިވާ ކޯޓުތަކެކެވެ. ދަށު ކޯޓުތަކުގެ ތެރެއިން މަތީ ގިންތީގެ ކޯޓުތަކަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން އުފައްދާ ސުޕީރިއަރ ކޯޓުތަކާއި އެހެން ޤާނޫނަކުން ވަކި ކަމަކަށް ޚާއްޞަކޮށް އުފައްދާ ސުޕީރިއަރ ކޯޓުތަކާ އެއް ދަރަޖައެއްގެ ކޯޓުތަކެވެ؛ ތިރީ ގިންތީގެ ކޯޓުތަކަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން އުފައްދާ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުތަކެވެ. (ޕެރ. 3 (ށ))

މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުތަކުގެ އިޚްތިޞާޞުގެ ތެރޭގައި އެކޯޓެއް ހިމެނޭ ޖުޑިޝަލް ދާއިރާގައި ހިނގާ އެންމެހައި ޖިނާއީ، މަދަނީ އަދި ޢާއިލީ މައްސަލަތައް ހިމެނެއެވެ؛ މިއިން އިސްތިސްނާ ކޮށްފައިވަނީ އެ ޖަދުވަލުގައި ނުވަތަ އެޤާނޫނުގެ އެހެން މާއްދާއެއްގައި ނުވަތަ އެހެން ޤާނޫނެއްގައި އިސްތިސްނާ ކޮށްފައިވާ މައްސަލަތައް އެކަނިއެވެ. (ޕެރ. 3 (ނ))

5,000,000 (ފަސް މިލިއަން) ރުފިޔާއިން ފެށިގެން މަތީގެ ޢަދަދުގެ ފައިސާ ހިމެނޭ ނުވަތަ އެއަގުގެ މުދާ ހިމެނޭ މައްސަލަތައް ފިޔަވައި އެހެނިހެން އެންމެހައި މަދަނީ މައްސަލަތައް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް އުޞޫލެއްގެގޮތުން މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުތަކަށްވެސް ލިބިފައިވެއެވެ. މަދަނީ މައްސަލަތަކުގެ ތެރެއިން ސިވިލް ކޯޓަށް ވަކި އިޚްތިޞާޞެއް ލިބިފައިވާ މައްސަލައަކީ އެފަދަ މައްސަލަތައް އެކަނި ކަމުން، މުދަލުގެ މައްސަލަތަކާއި، ވިޔަފާރީގެ މައްސަލަތަކާއި، ރަހުނުގެ މައްސަލަތަކާއި، ދަރަނީގެ މައްސަލަތަކާއި އަދި އެނޫންވެސް މަދަނީ މައްސަލަތަކަކީ، އެފަދަ މައްސަލައެއްގައި ހިމެނޭ ފައިސާގެ ޢަދަދު ނުވަތަ މުދަލުގެ އަގު 5,000,000 ރުފިޔާއިން ފެށިގެން މަތީގެ ޢަދަދަކަށް ނުވާނަމަ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުތަކުގައިވެސް ބެލޭނެ މައްސަލަތަކެކެވެ. (ޕެރ. 3 (ނ))

އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން އެއްފަރާތުން އަދާކުރަންޖެހޭ ޒިންމާތައް އަދާ ނުކުރުމުން އަނެއް ފަރާތުގެ ޙައްޤުތައް އެއެއްބަސްވުމުގައިވާ ގޮތުގެމަތިން ހޯދުމަށް ވަކިން ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަސްއަޅާފަދަ މާއްދާއެއް ނުވަތަ ޝަރުޠެއް އެއެއްބަސްވުމުގައި ނުވަތަ ދެފަރާތުގެ ދެމެދުގައިވެފައިވާ އެހެން އެއްބަސްވުމެއްގައި ބަޔާންކޮށްފައި އޮތްކަން ދައްކާފައި ނުވާނަމަ، ދެފަރާތުގެ ދެމެދުގައި ވެފައިވާ އެހެން އެއްބަސްވުންތަކާ ވަކިން އެ އެއްބަސްވުމުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ކަންކަން ތަންފީޛުކުރުމަށް ހުރަސް އެޅޭފަދަ ސަބަބެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 3 (ރ))

ރަށެއްގައިވާ ބިމެއް ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން އުފެދޭ ޚުޞޫމަތްތަކާގުޅިގެން މައްސަލަ ހުށަހަޅަން ޖެހޭ ވަކި ކޯޓެއް އެއެއްބަސްވުމުގައި ކަނޑައަޅާފައި ނުވާނަމަ، އަދި މައްސަލާގައި ހިމެނޭ ފައިސާގެ އަދަދަށް ބަލާއިރު އެއީ އެރަށެއްގެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން އިޚްތިޞާޞް ލިބިގެންވާ މައްސަލައެއްނަމަ، އެ މައްސަލަ ފުރަތަމަ މަރުޙަލާގައި އެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގައި ބެލިބެލުން ޞައްޙަ ނޫންކަމަށް ކަނޑައެޅެން ނެތެވެ. (ޕެރ. 3 (ރ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ ސިވިލް ކޯޓުގެ އިޚްތިޞާޞް ބަޔާންކުރާ ޖަދުވަލު
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުތަކުގެ އިޚްތިޞާޞް ބަޔާންކުރާ ޖަދުވަލު (ލިޔުމުގައި 'ޖަދުވަލު 5')

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަލީ ސަމީރު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޢަބްދުﷲ ދީދީ
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ