ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/214ހައިކޯޓު · 14 މާރިޗު 2018 · އެހެނިހެން

—

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކޮށްފައި ނުވޭ · ރަޖިސްޓްރީ ބެލީ 15 އޮކްޓޫބަރު 2026ޙުކުމުގެ ހާލަތު
ހައިކޯޓު · 14 މާރިޗު 2018ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފަށް އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރިކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ޝަރުޢީ އަގު ކޮމެޓީން ކަނޑައެޅި ޢިމާރާތުގެ އަގާއި ލިބޭނެ ކުލީގެ ބައެއް ހިމެނޭގޮތަށް ޖުމްލަ 316,900 ރުފިޔާ ދިނުމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
311 އަކަފޫޓުގެ ބިން 10 އަހަރަށް ކުއްޔަށް ހިފައި 2 ބުރީގެ ޢިމާރާތެއް ކޮށް ބޭނުންކުރަމުންދަނިކޮށް، ބިމުގެ ވެރިފަރާތުން 2013 ފެބްރުއަރީގައި އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށް ތަން އަތުލިއެވެ. ކުއްޔަށް ހިފި ފަރާތުން ބަދަލުގެ ގޮތުގައި 1,086,000 ރުފިޔާ (ކުލި، ޢިމާރާތުގެ ޚަރަދު، ވަކީލު ފީ) ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ބިން ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފަށް ތަން އަތުލުމުން ލިބުނު ގެއްލުމުގެ ބަދަލުގެ ގޮތުގައި ދަށުކޯޓުން ކަނޑައެޅި ޢަދަދު (ޢިމާރާތުގެ ޚަރަދު، ލިބޭނެކަމަށް އަންދާޒާކުރި ކުލި، ވަކީލުގެ ފީ) ކަނޑައަޅާފައިވަނީ ޝަރުޢީ ޤާނޫނީ ހަމަތަކާ އެއްގޮތަށްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ދަޢުވާކުރި ޢަދަދު ސާބިތުނުކޮށް އޭނާގެ މާލީ ޙައްޤުތައް ގެއްލުވާލާފައިވާކަމަށާއި، ޢިމާރާތަށް 475,000 ރުފިޔާ ޚަރަދުވިކަން އެނގޭއިރު ޝަރުޢީ އަގު ކޮމެޓީގެ އަގުމަގުކުރުމުގައި ސުވާލު އުފެދޭކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ޢަދަދާމެދު އިންކާރުކުރާއިރު މިޘްލީ އަގު ކަނޑައަޅަނީ ޝަރުޢީ އަގު ކޮމެޓީ މެދުވެރިކޮށެވެ. 18000 ރުފިޔާގެ ކުލި ސާބިތުކުރާނެ ހެއްކެއް ދަށުކޯޓަށް ހުށަނާޅާ، ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު އޮތް ހެއްކެއް އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި ބަލައިނުގަނެވެއެވެ. ވަކީލު ފީއާ ބެހޭ އެއްބަސްވުމެއް ނެތުމުން ވަކީލު ފީ ނަގައިނުދެވެއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
—
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › އެހެނިހެން

ދަޢުވާކުރާ ފަރާތުން ދަޢުވާގައި ހޯދުމަށް އެދިފައިވާ ޢަދަދާމެދު، ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން އިންކާރު ކުރާ ޙާލަތުގައި، ނުވަތަ ދެފަރާތަށް ވަކި އަގަކާމެދު އެއްބަސްވެވިފައިނުވާ ޙާލަތުގައި މިޘްލީ އަގެއް ކަނޑައެޅުމަކީ ދެފަރާތުގެ މެދުގައި އުފެދިފައިވާ ޚިލާފު ފައިޞަލާ ކުރުމަށްޓަކައި ޝަރުޢީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ޢަމަލު ކުރެވެމުންދާ ގޮތެވެ؛ އެގޮތުން މިޘްލީ އަގެއް ކަނޑައެޅެނީ ޝަރުޢީ އަގުކޮމެޓީ މެދުވެރިކޮށެވެ. (ޕެރ. 3(ށ))

ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ކޮންޓްރެކްޓްގެ ބައިވެރިޔަކު ކޮންޓްރެކްޓާ ޚިލާފުވުމުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ސީދާ ގެއްލުމާއި، ކޮންޓްރެކްޓްގެ ބައިވެރިޔަކު ކޮންޓްރެކްޓާ ޚިލާފު ޢަމަލެއް ކުރުމުން ކޮންޓްރެކްޓްގެ ބައިވެރިންނަށް އެނގިފައިވާ ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ކަނޑައެޅެއެވެ. (ޕެރ. 3(ށ))

އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި ހައިކޯޓުން މައްސަލަތައް ބެލުމުގައި އަސާސެއްކަމަށް ބަލާނީ، ދަށުކޯޓަށް ހުށަހެޅިފައިވާ ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތަކެވެ. (ޕެރ. 3(ށ))

އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި އާ ހެއްކެއް ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބޭނީ، އެ ހެއްކަކީ ދަށުކޯޓަށް ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިފައިނުވާ ހެއްކެއްކަމުގައި ވާނަމައެވެ؛ ދަށުކޯޓަށް ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު އޮވެމެ އެފުރުޞަތުގެ ބޭނުން ހިފުމަކާ ނުލައި އެ ހެއްކެއް އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި ބަލައިނުގަނެވޭނެއެވެ. ދަށުކޯޓަށް މައްސަލަ ހުށަހެޅި އިރުވެސް ވުޖޫދުވެފައިވާ ހެއްކަކީ ދަށުކޯޓުގެ ޝަރީޢަތުގެ މަޖިލީހަށް ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތާއި މަގު ފަހިވެފައިއޮތް ހެއްކެވެ. (ޕެރ. 3(ށ))

ކުއްޔަށް ގެންދާ ތަކެތީގެ ކުއްޔާގުޅޭ މައްސަލަތައް ފިޔަވައި އެހެން މައްސަލަތަކުގައި، ޤާނޫނީ ވަކީލުންގެ ފީ، މައްސަލައިގެ އަނެއް ޚަސްމުގެ އަތުން ނަގައިދެވޭނެ ގޮތްތަކެއް ބަޔާންކުރާ ޤާނޫނެއް އަދި ގަވާއިދެއްވިޔަސް ނެތެވެ. ދެޚަސްމުންގެ ދެމެދުގައި މިފަދަ ޚަރަދުތަކާ ގުޅޭގޮތުން ކުރިން ވަކިގޮތަކަށް އެއްބަސްވެފައިނުވާއިރު، މައްސަލައެއް ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅުމަށްފަހު ވަކީލާއި މުވައްކިލާ ދެމެދު އެއްބަސްވާ ފީއާއި ޚަރަދުތަކުގެ އިލްތިޒާމް އުފުލަންޖެހޭ ފަރާތަކީ މައްސަލައިގެ އަނެއް ޚަސްމުކަމަށް ކަނޑައެޅުމަކީ، ޢަމަލުކުރެވޭނެ އެންމެ އިންސާފުވެރި ގޮތެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 3(ނ))

ވަކީލު ފީ، މައްސަލައިގެ އަނެއް ޚަސްމުގެ އަތުން ނަގައިދިނުމުގައި ކޯޓުތަކުން ޢަމަލުކުރަމުން އަންނަ ގޮތަކީ، ދެޚަސްމުންގެ ދެމެދު މިކަމާގުޅޭ ގޮތުން އޮތް އެއްބަސްވުމެއް އޮތްނަމަ އެއާ އެއްގޮތަށް ޤާނޫނީ ވަކީލުންގެ ފީ ނަގައިދިނުމެވެ؛ އަދި އެފަދަ އެއްބަސްވުމެއް ނެތްނަމަ، ޤާނޫނީ ވަކީލުންގެ ފީ ނަގައިދެވޭނެ ތަނެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 3(ނ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 32 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ޤަވާޢިދުގެ 44 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2009/HC-A/348 ޤަޟިއްޔާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުﷲ ދީދީ، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ