ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/28ހައިކޯޓު · 27 ފެބުރުއަރީ 2020 · އިމާރާތް ވިއްކުން

ލ. ގަން ކައުންސިލް ވ. ޙަސަން ޢަލީދީީދީ

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 27 ފެބުރުއަރީ 2020ދަށު ކޯޓު: ލ. ގަމު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 108/O6C/2015ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ހައްދުންމަތީ ގަމު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން މުޢާމަލާތަކީ އީޖާބާއި ޤަބޫލު ފުރިހަމަވެފައިވާ ޞައްޙަ މުޢާމަލާތެއްކަމަށާއި، އިމާރާތްތަކާއި ގޯތީގެ ވެރިފަރާތަކީ ގަތް ފަރާތްކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ވިއްކި ފަރާތުގެ ނަމުގައިވާ ރަޖިސްޓްރީ ބާޠިލުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ލ. ގަމުގައި ދިރިއުޅުމަށް ދޫކުރެވިފައިވާ ބަންޑާރަ ގޯއްޗެއް ރަޖިސްޓްރީ ކުރެވިފައިވާ ފަރާތުން، އެ ގޯއްޗާއި އިމާރާތްތައް 230,000 ރުފިޔާއަށް އެހެން ފަރާތަކަށް ޝަރީޢަތް މެދުވެރިވެ ވިއްކުމަށް އެދި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ހުށަހެޅިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ދިރިއުޅުމަށް ދޫކުރެވިފައިވާ ބަންޑާރަ ގޯއްޗެއް ބިން އަމިއްލަ ނުކޮށް ޓެކްސް ނުދައްކާ އެހެން ފަރާތަކަށް ވިއްކި މުޢާމަލާތެއް ޞައްޙަ މުޢާމަލާތެއްކަމަށް ކަނޑައަޅައި ރަޖިސްޓްރީ ބާޠިލުކުރި ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 16 އާއި 18 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ދައުލަތުން (ލ. ގަން ކައުންސިލުގެ އިދާރާ) ބުނީ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 16 އާއި 18 ވަނަ މާއްދާއަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ޙުކުމްކުރީ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ބަންޑާރަ ގޯއްޗެއް ވިއްކޭނީ ބިން ގަނެ އަމިއްލަކުރުމަށްފަހު 18 ވަނަ މާއްދާއާއި ޤަވާއިދުގެ ޝަރުޠުތަކާ އެއްގޮތަށެވެ. މި މުޢާމަލާތުގައި ގޯތި އަމިއްލަ ނުކުރާކަމާއި 15% ޓެކްސް ނުދައްކާކަން ވިއްކި ފަރާތުގެ ތަމްސީލުކުރި ފަރާތުން ހައިކޯޓުގައި ބުނެފައިވާތީ މުޢާމަލާތަކީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތް މުޢާމަލާތެއް ނޫނެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ލ. ގަމު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 108/O6C/2015
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › އިމާރާތް ވިއްކުން

ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާއި ގޯތި ލިބިގަނެ، މިލްކުކޮށް، ވިއްކައި، ކުއްޔަށްދީ، ބޭނުންކުރުމާއި ބިމާއި ގޯއްޗާބެހޭ އެންމެހައި މުޢާމަލާތެއް ކުރަންވާނީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށެވެ (2 ވަނަ މާއްދާ)؛ އަމިއްލަ ބިމާއި ގޯތި ވިއްކަންވާނީ 18 ވަނަ މާއްދާގެ ޝަރުޠުތަކާ އެއްގޮތަށެވެ (24 ވަނަ މާއްދާ). (ޕެރ. ށ)

HN2މަދަނީ › އިމާރާތް ވިއްކުން

ދިރިއުޅުމަށް ދޫކުރެވިފައިވާ ބަންޑާރަ ގޯއްޗެއް އެހެން ފަރާތަކަށް ވިއްކާލެވޭނީ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 16 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ގޮތުން އަގު ދައްކައި އެ ގޯތި ގަނެ އަމިއްލަކުރުމަށްފަހު، 18 ވަނަ މާއްދާއާއި ގޯތި އަމިއްލަކުރުމާއި ގަނެވިއްކުމާބެހޭ ޤަވާއިދު 2008 ގެ 9 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޝަރުޠުތަކާ އެއްގޮތަށެވެ. (ޕެރ. ށ، ނ)

HN3މަދަނީ › އިމާރާތް ވިއްކުން

18 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ގޯތި ވިއްކުމުގައި ވިއްކާ މީހާއާއި އޭނާ ބަލަންޖެހޭ މީހުންނަށް ދިރިއުޅޭނެ އެހެން ތަނެއް ހަމަޖެހިފައިވުމާއި، ގަންނަ ފަރާތަކީ ދިވެހި ރައްޔިތެއް ނުވަތަ ޤާނޫނުގައިވާ 100% ދިވެހި ފަރާތެއްކަމުގައިވުމާއި، ވިއްކާ އަގުގެ 15% ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި ސަރުކާރަށް ދެއްކުން ޝަރުޠެވެ. (ޕެރ. ށ)

HN4މަދަނީ › އިމާރާތް ވިއްކުން

ގޯތި އަމިއްލަކުރުމުގެ ފައިސާ ދައްކާނީ ގަންނަ ފަރާތުންނަމަ މުޢާމަލާތުގެ ހުރިހާ ކަމެއް ޝަރީޢަތުގެ ތެރެއިން ހިންގަން ޖެހޭނެއެވެ؛ ބަންޑާރަ ގޯތީގެ ބިމުގެ އަގު ކަނޑައަޅާނީ ޤަވާއިދުގައިވާ އަގު ކޮމެޓީގެ މަޝްވަރާއާއެކު މިނިސްޓްރީންނެވެ؛ އަގު އަދާކޮށް ނިމުމުން ބަންޑާރަ ގޯތީގެ ރަޖިސްޓްރީ ބާޠިލުކޮށް އަމިއްލަ ގޯއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ރަޖިސްޓްރީ ކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. ށ)

HN5މަދަނީ › އިމާރާތް ވިއްކުން

ބިން އަމިއްލަ ނުކޮށް އަދި 15% ޓެކްސް ނުދައްކާ ބަންޑާރަ ގޯއްޗެއް ވިއްކި މުޢާމަލާތަކީ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނާއި ޤަވާއިދުގައިވާ އިޖުރާއަތާ އެއްގޮތަށް ކުރެވުނު މުޢާމަލާތެއް ނޫނެވެ؛ އީޖާބާއި ޤަބޫލު ފުރިހަމަވެފައިވާ ކަމަށް ބަލައި އެ މުޢާމަލާތް ޞައްޙަކޮށްދިން ޙުކުމަށް ބަދަލު ގެންނަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. ނ، ރ)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2002 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 2 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2002 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 16 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2002 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 18 ވަނަ މާއްދާ (ހ)، (ށ)، (ބ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2002 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 24 ވަނަ މާއްދާ (މިހާރު 25 ވަނަ މާއްދާ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2008 (ބިމާބެހޭ ޤާނޫނަށް 2 ވަނަ އިޞްލާޙު)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 39/2015 (ބިމާބެހޭ ޤާނޫނަށް 6 ވަނަ އިޞްލާޙު)
  • ގޯތި އަމިއްލަކުރުމާއި ގަނެވިއްކުމާބެހޭ ޤަވާއިދު 2008 ގެ 9 ވަނަ މާއްދާ (ހ)، (ށ)، (ނ)، (ރ)
  • ގޯތި އަމިއްލަކުރުމާއި ގަނެވިއްކުމާބެހޭ ޤަވާއިދު 2008 އަށް 2 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ގޯތި އަމިއްލަކުރުމާއި ގަނެވިއްކުމާބެހޭ ޤަވާއިދު 2008 ގެ 15 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަލީ ސަމީރު، ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، މުޙައްމަދު ނިޔާޒު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ