ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2018/HC-A/157ހައިކޯޓު · 15 ނޮވެމްބަރު 2018 · ކޯޓު އަމުރު

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އިބްރާހީމް ޝާހިދު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރަށް ބަދަލު ގެނައުން ލާޒި…
ހައިކޯޓު · 15 ނޮވެމްބަރު 2018ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MD/2018/648ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އިތުރަށް ބަންދުކުރަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ 18 މާރިޗު 2018 ގައި ބަންދުން ދޫކޮށްލިއެވެ.
ވާޤިޢާ
އިތުރު ބަޔަކާ ބައިވެރިވެ ތޫނު ހަތިޔާރު ބޭނުންކޮށްގެން މާރާމާރީ ހިންގިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތެއްގެ ބަންދު އިތުރުކުރަން ފުލުހުން އެދުނީ ހެކި ނައްތާލާފާނެތީ އާއި، ހައްޔަރުކުރިއިރު މަސްތުގެ ޙާލުގައި ހުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭތީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށްޓަކައެވެ. ސީނުން ތޫނު ހަތިޔާރު ފެނުނުކަމާއި ޑީއެންއޭ ހެކި ހުރިކަން ފޯމުގައި ބަޔާންކޮށްފައި ވިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ތޫނު ހަތިޔާރު ބޭނުންކޮށްގެން މާރާމާރީ ހިންގިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތެއް އިތުރަށް ބަންދުކުރަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ ދޫކޮށްލި ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އަދި 60 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހުން ބުނީ، އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 އާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 (ނ)، 59، 60 އާއި ހަތިޔާރުގެ ޤާނޫނުގެ 12 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު، އަދި 80 (ހ) އަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ނެރުނު އަމުރެއް ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ތުހުމަތުގެ ބާވަތާއި ނުރައްކާތެރިކަމަށް ބަލާއިރު 49 ވަނަ މާއްދާގެ ޙާލަތެއް ވާނަމަ ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ހުންނަންޖެހޭތީ އަމުރަށް ބަދަލު ގެންނަންޖެހޭ ކަމާއި، ނަމަވެސް ދަޢުވާ ކްރިމިނަލް ކޯޓުގައި ހިނގަމުންދާތީ ބަންދާމެދު ނިންމަންވާނީ އެ މައްސަލަ ބައްލަވާ ފަނޑިޔާރު ކަމަށް ކޯޓު ދެކުނެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MD/2018/648
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރަށް ބަދަލު ގެނައުން ލާޒި…

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރަށް ބަދަލު ގެނައުން ލާޒިމުކަމަށް ކަނޑައެޅި؛ ބަންދަށް އެދި ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ހުށަހަޅައިފިނަމަ މި ޙުކުމުގެ އަލީގައި އަލުން ނިންމަން ޖެހޭނެކަމަށް ކަނޑައެޅި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

ޙުކުމެއް ކުރުމުގެ ކުރިން މީހަކު ބަންދުގައި ބެހެއްޓޭނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގައިވާ ސަބަބުތަކުން ކުރެ ސަބަބަކަށްޓަކައި ކަމުގައި ވާންވާނެއެވެ.

ބަންދާމެދު ނިންމުމުގައި، ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށް ސާބިތުކުރުމަށް ކާފީ ހެކި ނެތްކަމުގައި ވިޔަސް، ކުށުގެ ނުރައްކާތެރިކަމާއި، ތަޙްޤީޤުގެ އުނދަގޫތަކާއި، ބައިވެރިވި މީހުންގެ އަދަދާއި، ކުށުގެ ޠަބީޢަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނާއި، ކުށަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ އަދަބާއި، ފިލައިފާނެ ބިރާއި ހެކި ނައްތާލުމުގެ ބިރުގެ މިންވަރު ފަނޑިޔާރު ވަޒަންކުރަންޖެހޭނެއެވެ (ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2010/SC-A/19).

ބަންދާމެދު ނިންމިދާނީ ބަންދުގައި ބެހެއްޓުން، ޝަރުޠެއްނެތި ދޫކޮށްލުން، ކަފާލަތުގެ ދަށުން ދޫކޮށްލުން، ނުވަތަ ޝަރުޠަކާއެކު ދޫކޮށްލުން ކަމަށްވާ 4 ގޮތުން ގޮތަކަށެވެ (ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 (ހ)). އެއިން ގޮތެއް ނިންމުމުގައި ކުށުގެ ބާވަތާއި، ކުޑަބޮޑުމިނާއި، ޙާލަތާއި، އަނިޔާވެރިކަމާއި، ހެކީގެ ބުރަދަނާއި، ކުށުގެ ރެކޯޑާއި، ކޯޓަށް ހާޒިރުވުމުގައި ކުރިން ޢަމަލުކޮށްފައިވާ ގޮތަށް ރިޢާޔަތްކުރަންވާނެއެވެ (59 ވަނަ މާއްދާ).

ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ، ދޫކޮށްލައިފިނަމަ ހެކި ފޮރުވާ ނުވަތަ ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ފޯރުވާ، ކޯޓަށް ހާޒިރުނުވާ، ފިލާ، ނުވަތަ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ޤަބޫލުކުރެވިއްޖެނަމަ، ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަކީ ފަނޑިޔާރުގެ މައްޗަށް ލާޒިމު ކަމެކެވެ (ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 (ށ)).

ބިރުދެއްކުމާއި ނުރައްކާތެރި ހަތިޔާރާއި ތޫނު އެއްޗެހި ގެންގުޅުން މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 16 (ހ) އަށް ރިޢާޔަތްކޮށް، ތޫނު ހަތިޔާރު ބޭނުންކޮށްގެން މާރާމާރީ ހިންގުމުގެ ތުހުމަތުގެ ބާވަތާއި، ހިނގާފައިވާ ގޮތާއި ނުރައްކާތެރިކަމަށް ބަލާއިރު، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙާލަތެއް ވުޖޫދުގައިވާނަމަ ތަޙްޤީޤާއި ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާ ނިމެންދެން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ބަންދުގައި ހުންނަންޖެހޭނެއެވެ.

ތަޙްޤީޤީ މަރުޙަލާއާއި ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާއަކީ ޤަބޫލުކުރެވޭފަދަ ވަކި މުއްދަތެއްގެ ތެރޭގައި ނިންމަންޖެހޭ މަރުޙަލާތަކެކެވެ. ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމުގެ އުޞޫލު ކަނޑައެޅިފައިވަނީ ޝަރީޢަތުގެ އަޑުއެހުންތައް މެދުނުކެނޑި ކުރިއަށްގޮސް އެކަށީގެންވާ މުއްދަތެއްގެ ތެރޭގައި މައްސަލަ ނިންމުމުގެ އުޞޫލާއި އިންތިޒާމާއެކުގައެވެ.

HN7ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށުގެ މައްސަލަ ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅި ޝަރީޢަތް ހިނގަމުންދާ ނަމަ، ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމަންވާނީ އެ މައްސަލަ ބައްލަވާ ކޯޓުން، އެ މައްސަލަ ބައްލަވާ ފަނޑިޔާރެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) (ދައުލަތުގެ ނުކުތާ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 80 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ދައުލަތުގެ ނުކުތާ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2010/17 (ބިރުދެއްކުމާއި ނުރައްކާތެރި ހަތިޔާރާއި ތޫނު އެއްޗެހި ގެންގުޅުން މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 16 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2010/17 ގެ 12 ވަނަ މާއްދާ (ދައުލަތުގެ ނުކުތާ)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2010/SC-A/19 (ލިޔެވިފައި: A/19-2010/SC)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޙަސަން ޢަލީ، ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ