ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/372ހައިކޯޓު · 20 ޖަނަވަރީ 2020 · މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަ

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އަޙްމަދު ރަޝީދު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 20 ޖަނަވަރީ 2020ދަށު ކޯޓު: ކ. ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު HMC-CA/458/2019ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން، SC/2016/05 ސަރކިއުލަރ އާއި ޤަވާއިދުގެ 3 (ހ) އަށް ބަލާއިރު ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމާ މަޖިލިސް ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭނެ ކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށް 04 ޖުލައި 2019 ގައި އަމުރުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ހުޅުމާލޭގައި މަސްތުވާތަކެތި ރައްކާކޮށް ވިޔަފާރިކުރަމުންދާކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތެއް 15 ދުވަހަށް ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އެދި ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ހުށަހެޅުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ހުޅުމާލޭގައި ދިރިއުޅޭ، މަސްތުވާތަކެތީގެ ކުށުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުކުރެވުނު ފަރާތެއްގެ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގެ އިޚްތިޞާޞް 04 ޖުލައި 2019 ގައި ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ލިބިގެންވޭތޯ، އަދި އެ ކޯޓުން އެ ފަރާތް ބަންދުން ދޫކޮށްލަން ނެރުނު އަމުރު ޞައްޙަތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހުން ބުނީ އެ އަމުރަކީ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނާއި، މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 182 ވަނަ މާއްދާއާއި، ޖިނާއީ އިޖުރާޢަތުގެ ޤާނޫނުގެ 6، 22 (ޅ)، 59 ވަނަ މާއްދާތަކާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 އަދި 143 (ރ) އާ ޚިލާފު އަމުރެއް ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
07 ޖުލައި 2019 ގެ އިސްލާޙާ ހަމައަށް ހުޅުމާލޭގެ ބަންދު މައްސަލަތައް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ނުލިބޭތީ، އިޚްތިޞާޞް ނެތް ކޯޓަކަށް ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށްވެސް ނިންމުމުގެ ބާރެއް ނެތެވެ. އެހެންކަމުން އެ އަމުރަކީ ބާޠިލު އަމުރެކެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކ. ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު HMC-CA/458/2019
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަ

ހުޅުމާލެއަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ޖަދުވަލު 2 އާއި ޤާނޫނު ނަންބަރު 7/2010 ގެ 4 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އާއި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤަރާރު ނަންބަރު 15/2010 ގެ ދަށުން އިދާރީގޮތުން ވެރިރަށް މާލޭގެ ބައެއް ކަމަށް ކަނޑައެޅިފައިވާ ރަށެކެވެ. (ނުކުތާ 3.2)

HN2ޖިނާއީ › މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަ

ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ SC/2016/05 ސަރކިއުލަރ އާއި ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާޢަތުގެ ޤަވާއިދުގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން، ޤާނޫނަކުން ނުވަތަ ސުޕްރީމް ކޯޓުން އެހެން ގޮތަކަށް ކަނޑައަޅާހާ ހިނދަކު، މާލޭ (ވިލިނގިލި އާއި ހުޅުމާލެ ހިމެނޭ ގޮތުން) ގައި ދިރިއުޅޭ 18 އަހަރުވެފައިވާ ފަރާތްތަކުގެ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގެ މައްސަލަތައް ބެލޭނީ ހަމައެކަނި ކްރިމިނަލް ކޯޓުންނެވެ. (ނުކުތާ 3.2)

HN3ޖިނާއީ › މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަ

ޖިނާއީ އިޖުރާޢަތުގެ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާގައި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުތަކަށް ޖިނާއީ މައްސަލަތައް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ލިބިގެންވާކަން ބަޔާންކޮށްފައިވުމަކީ ކޯޓުތަކާބެހޭ ޤާނޫނުގައިވާ އިޚްތިޞާޞް ތަކުރާރުކުރުމެއް ކަމުން، އެއިން SC/2016/05 ސަރކިއުލަރ އިން ކަނޑައަޅާފައިވާ ކަނޑައެޅުން ބަދަލެއް ނުވެއެވެ. (ނުކުތާ 3.2)

HN4ޖިނާއީ › މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަ

ހުޅުމާލޭ ސަރަޙައްދުން ބަންދުކުރެވޭ ފަރާތްތަކުގެ ބަންދު އަމުރުގެ މައްސަލަތައް ހުޅުމާލެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގައި ބެލުމުގެ އިޚްތިޔާރު ލިބިދިނީ ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާޢަތުގެ ޤަވާއިދުގެ 3 ވަނަ މާއްދާއަށް (ޅ) އިތުރުކޮށް 07 ޖުލައި 2019 ގައި ގެނައި އިސްލާޙުންނެވެ. އެ ތާރީޚުގެ ކުރިން އެ ކޯޓަށް އެ އިޚްތިޞާޞް ނުލިބެއެވެ. (ނުކުތާ 3.2)

HN5ޖިނާއީ › މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަ

ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގެ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ނެތް ކޯޓަކަށް، އެފަދަ މައްސަލައެއްގައި ފަރާތެއް ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް ނުވަތަ ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށް ނިންމުމުގެ ބާރެއް ނޯންނާނެއެވެ. އިޚްތިޞާޞް ނެތްކަމަށް ކަނޑައަޅަމުން ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށް ނެރޭ އަމުރަކީ ބާޠިލު އަމުރެކެވެ. (ނުކުތާ 3.3، 3.4)

HN6ޖިނާއީ › މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަ

ތުހުމަތުކުރެވޭ މައްސަލަ ދައުލަތުން ޝަރީޢަތަށް ހުށަހަޅާފައިވާނަމަ، ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާގައި ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ ސަބަބުތައް ހުރިނަމަ މައްސަލަ ބަލާ ކޯޓަށް ހުށަހަޅައިގެން ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގެ ފުރުޞަތު އޮންނާނެއެވެ. (ނުކުތާ 3.4)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ޖަދުވަލު 2
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ނުކުތާގައި)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ނުކުތާގައި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާޢަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާޢަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ) އަދި 59 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ނުކުތާގައި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 182 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ނުކުތާގައި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 7/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިދާރީ ދާއިރާތައް ލާމަރުކަޒީ އުޞޫލުން ހިންގުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 4 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަދި 137 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާޢަތުގެ ޤަވާއިދުގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާޢަތުގެ ޤަވާއިދަށް 1 ވަނަ އިސްލާޙު ގެނައުމުގެ ޤަވާއިދު (3 ވަނަ މާއްދާއަށް (ޅ) އިތުރުކުރުން، 07 ޖުލައި 2019)
  • ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤަރާރު ނަންބަރު 15/2010 (14 އޮކްޓޯބަރު 2010)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ސަރކިއުލަރ ނަންބަރު SC/2016/05 (07 ފެބްރުއަރީ 2016)
  • ހައިކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާ ނަންބަރު 2012/HC-A/294

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ (ރިޔާސަތު)، ޙުސައިން ޝަހީދު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ