މިނިސްޓްރީ އޮފް ހައުސިންގ އެންޑް އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ ވ. ޢަބްދުއްރައްޒާޤު މުޙައްމަދު

ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 2857/Cv-C/2018

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ދ. ވާނީ މީހުން ދ. ކުޑަހުވަދޫއަށް ބަދަލުކުރުމުގެ ލިސްޓުގައި ހިމެނޭ ފަރާތަކަށް 8 މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ހައުސިންގ ޔުނިޓެއް ހަވާލުކުރަން ދައުލަތަށް އަމުރުކުރުމަކީ ހިޔާވަހިކަން ދިނުން ދައުލަތުގެ ކެރިފޯރުންތެރިކަމާ ގުޅުވާލާ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާއާއި 2012/HC-A/273 ގެ އުޞޫލާ ޚިލާފުތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. މައްސަލަ ބަލާ ފަނޑިޔާރު ޤާނޫނީ ގޮތުން ގޯހެއް ހަދާފައިވާކަމަށް ނުވަތަ ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކުރާކަމަށް ހަމައެކަނި ބުނުމަކުން ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 43 ވަނަ މާއްދާއިން ހުއްދަކުރާ އިސްތިއުނާފުގެ މިންގަނޑަށް ނުފޯރާނެއެވެ؛ ޤާނޫނީ ގޯހެއް، ޙައްޤު ގެއްލުމެއް ނުވަތަ އިންސާފަށް ހުރަސްއެޅުމެއް ބުނާނަމަ، އެކަމުގައި އުފެދޭ ޤާނޫނީ ބަހުސަކީ ކޮބައިކަން އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާގައި ސާފުކޮށް ބުނަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 8، 9.1)
2. ހައުސިންގ ޔުނިޓެއް ހަވާލުކުރުމަށް ކަނޑައަޅަންޖެހޭ ވަކި މުއްދަތެއް ބަޔާންކޮށްފައިވާ ޤާނޫނީ ހަމައެއް ނެތްއިރު، ދަށުކޯޓުން ކަނޑައެޅި މުއްދަތަކީ ހިޔާވަހިކަން ދިނުން ދައުލަތުގެ ކެރިފޯރުންތެރިކަމާ ގުޅުވާލާ އުޞޫލާ ޚިލާފުވާ ގޮތް ދައުލަތުން ބަޔާންކޮށް ނުދެވިއްޖެނަމަ، އެ ނުކުތާއަކީ ޝަރީޢަތުން ގޮތެއް ކަނޑައަޅަންޖެހޭ ނުކުތާއެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 9، 9.1)
3. ހަމަ މި މައުޟޫޢުގައި މި ކޯޓުން ކުރިން ބެލި ދިވެހި ދައުލަތް ވ. ސިއްތި މައްސަލައިގައިވެސް، ހައުސިންގ ޔުނިޓް ހަވާލުކުރުމަށް 8 މަސްދުވަހުގެ މުއްދަތަކީ ދިގު މުއްދަތެއްކަމަށް ކަނޑައަޅާފައެއް ނުވެއެވެ. (ޕެރ. 9.2)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 43 ވަނަ މާއްދާ
• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާ
• ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2012/HC-A/273 ޤަޟިއްޔާ
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2019/SC-L/87، 2019/SC-L/88، 2019/SC-L/89، 2019/SC-L/90 އަދި 2019/SC-L/91 (މައްސަލަ ބަލައިގަތުމާމެދު ނިންމި ގޮތުގެ ރިޕޯޓުތައް)
• ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2019/HC-A/494 ޤަޟިއްޔާ (ދިވެހި ދައުލަތް ވ. ސިއްތި)