ޓީ.ޖީ.އައި މޯލްޑިވްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މާޔަފުށި ރިސޯޓް މެނޭޖްމަންޓް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް

ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1593/Cv-C/2020

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ދަޢުވާއަށް ދަޢުވާލިބުނު ފަރާތުގެ އިންކާރު އޮތްކަމަށް ދަށުކޯޓުން ނިންމީ (އީމެއިލްތަކަށް ބުރަވެ) ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ މިންގަނޑާ ޚިލާފަށްތޯ؛ އަދި ޑައިވް ސެންޓަރަށް ގެނައި ތަކެތީގެ އަގު ނަގައިނުދެވޭނެކަމަށް ނިންމީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 40 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާ ޚިލާފަށްތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުގެ ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ޙުކުމްކުރެވޭއިރު އެ ފަރާތުން ދަޢުވާއަށް އިންކާރުކުރާކަމަށް ބަލައިގެން ދަޢުވާ ކުރިއަށް ގެންދެވޭ ޙާލަތެއްގައި، އިންކާރެއް ނެތްކަމަށް ބަލަންޖެހޭ ޤާނޫނީ ހަމައެއް ދައްކައިދިނުމަކީ އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުގެ ޒިންމާއެކެވެ. (ޕެރ. 30)
2. އީމެއިލް މުރާސަލާތަކަކީ ދަޢުވާގައި ހޯދަން އެދޭ ފައިސާއަށް ނުވަތަ ތަކެއްޗާއި އޭގެ އަގަށް އިޢުތިރާފުވުމެއްކަމަށް ބެލެވޭނީ، އެ އީމެއިލްގެ ލަފްޒަކުން، ޢިބާރާތަކުން ނުވަތަ ދޭހައަކުން އިންކާރެއް ނެތްކަން އެނގެން އޮތްނަމައެވެ؛ އެފަދަ ހަމައެއް ނެތްނަމަ އިންކާރު އޮތްކަމަށް ނިންމުމަކީ ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު ނިންމުމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 31–32)
3. ދަށުކޯޓުން ކޮންޓްރެކްޓް މާނަކުރި ގޮތް ނުރަނގަޅުކަމަށް އިސްތިއުނާފުގައި ބަޙުޘެއް ނުކޮށް، އަލުން މާނަކޮށްދިނުމަށް އެދިފައިނުވާނަމަ، ކޮންޓްރެކްޓެއްގެ އާދައިގެ ޚިލާފެއް ދުސްތޫރީ ޙައްޤެއްގެ ނުކުތާއަކަށް ބަދަލުކޮށް ހުށަހެޅުމުން ދަށުކޯޓުގެ މާނަކުރުމަށް ބަދަލެއް ނާދެއެވެ. (ޕެރ. 33)
4. ޤާނޫނުއަސާސީގެ 40 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައިވާ މުދާ ހޯދުމާއި މިލްކުކުރުމާއި މުދަލުން މުޢާމަލާތުކުރުމުގެ ޙައްޤަކީ، އަމިއްލަ އިޚްތިޔާރުގައި ވެވޭ ކޮންޓްރެކްޓެއްގެ ދަށުން ކަނޑައެޅޭ އިލްތިޒާމްތައް އެ އެއްބަސްވުމުގެ އިންތަކާ މިންތަކަށްވުރެ ފުޅާކޮށް އައު އިލްތިޒާމްތަކެއް ކަނޑައެޅުމަށް ތަންދޭ މާއްދާއެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 34)
5. ޞައްޙަކަމާ މެދު ސުވާލު ނުއުފެދޭ އެއްބަސްވުމެއްގައި ދެފަރާތުގެ ޙައްޤުތަކާއި އިލްތިޒާމްތައް ބަޔާންކޮށްފައިވާނަމަ، ދެފަރާތުގެ މެދުގައި ޙަކަމަކަށްވާނީ އެ އެއްބަސްވުމެވެ؛ އެއްބަސްވުމުގައި ތަޢާޤުދީ އިލްތިޒާމެއް ނެތްކަމަށް ބަލައި ދަޢުވާ ރައްދުކުރުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 40 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާ ޚިލާފު ނިންމުމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 35–36)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 40 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 76/24 (ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާ