ޢަބްދުއްސައްތާރު ޙަސަން ވ. މުޙައްމަދު އިސްމާޢީލް

ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު، އަލުން ބެލުމަށް ފޮނުވި

ދަށު ކޯޓު: މ. ދިއްގަރު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 19/K8C/2019

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ކުންފުންޏެއްގެ މައްޗަށް ހުށަހެޅި ދަޢުވާއެއްގައި، ކުންފުނީގެ ބަދަލުގައި އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރި ޑިރެކްޓަރުގެ މައްޗަށް ފަރުދީ ގޮތުން ފައިސާ ދެއްކުމަށް ޙުކުމްކުރުމަކީ ޤާނޫނާއި ޢަދުލުވެރި ޝަރީޢަތުގެ ޙައްޤާ އެއްގޮތް ކަމެއްތޯ؛ އަދި އެ ނުކުތާ ދަށުކޯޓުގައި ނުނަގާތީ އިސްތިއުނާފުގައި ނުނެގޭނެތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ކުންފުންޏެއް ރަޖިސްޓްރީވުމާއެކު އެ ކުންފުންޏަކީ ހިއްސާދާރުންނާ މުޅިން ވަކިން އުފެދިފައިވާ ޤާނޫނީ ޝަޚްޞެކެވެ؛ ކުންފުނީގެ ނިވާފަތްގަނޑު އުފުލައި ފަރުދުން ޒިންމާކުރުމަށް އެދި ހުށަނާޅާ ދަޢުވާއެއްގައި ކުންފުނީގެ ދަރަނިއަށް ފަރުދަކު ޒިންމާ ނުކުރެވޭނެއެވެ.
2. ކުންފުންޏެއްގެ މައްޗަށް އުފުލި ދަޢުވާއެއްގައި، ދަޢުވާގެ ޚަޞްމެއްގެ ގޮތުގައި ނުހިމެނޭ، ކުންފުނީގެ ފަރާތުން އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރި ފަރުދެއްގެ މައްޗަށް ކުރާ ޙުކުމަކީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށް ކުރާ ޙުކުމެއް ނޫނެވެ.
3. ދަޢުވާ ރައްދުވި ޝަޚްޞު އެއްކިބާކޮށް، އެ ޙުކުމަކީ ޢަދުލުވެރި ނިންމުމެއްކަމަށް ބެލެވޭނެ ހަމައެއް ބަޔާންނުކޮށް، ދަޢުވާގައި ނުހިމެނޭ ފަރުދެއްގެ މައްޗަށް ޙުކުމްކުރުމަކީ ޝަރީޢަތްތައް ޢަދުލުވެރިކަމާއެކު ވަކިފަރާތަކަށް ނުޖެހި ހާމަކަމާއެކު ހިންގުމުގެ ދުސްތޫރީ ޝަރުޠު ގެއްލޭ ކަމެކެވެ.
4. ދަށުކޯޓުގައި ނުނަގާ ނުކުތާއެއްކަމަށް ބުނެ އިސްތިއުނާފު ރައްދުވާ ފަރާތުން އިޖުރާއީ ނުކުތާއެއް ނެގި ނަމަވެސް، އެ ނުކުތާ އުފަންވެފައިވަނީ ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމުން ކަމުގައިވެ، ޙުކުމްކުރުމުގެ ކުރިން އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތަށް އެކަން ދުރާލާ އެނގިގެން ބަހުސްކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ނުލިބޭނަމަ، އެ އިޖުރާއީ ނުކުތާ ބަލައިނުގަނެވޭނެއެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) (ލިޔުމުގައި '31 (ށ)' އަދި '13 (ށ)' ގޮތަށް ނެގިފައި)
• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 141 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '413')
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 10/96 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކުންފުންޏާބެހޭ ޤާނޫނު) - ކުންފުނި ވަކި ޝަޚްޞެއްކަން ބަޔާންކުރާ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '41 ވަނަ މާއްދާ')