ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2018/HC-A/351ހައިކޯޓު · 28 ޖަނަވަރީ 2021 · އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

މުޙައްމަދު ޒަކީ ވ. އެކްސްޕަރޓް މޮޓޯސް ޕވޓ ލޓޑ

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 28 ޖަނަވަރީ 2021ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 2261/Cv-C/2017ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން، އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފުވެފައިވަނީ ދަޢުވާކުރި ފަރާތްކަމަށް ކަނޑައަޅައި، އެދުނު ފައިސާ ނަގައިދެވޭނެ ހަމައެއް ނެތްކަމަށާއި ދަޢުވާލިބުނު ފަރާތަށް ގެއްލުމެއްވާނަމަ ދަޢުވާކުރުމުގެ ޙައްޤު ލިބިގެންވާކަމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
18 މެއި 2014 ގައި ވެވުނު އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން އިންސްޓޯލްމަންޓަށް ނެގި ސައިކަލް، ފައިސާ ތާވަލާ އެއްގޮތަށް ނުދައްކާތީ ދޫކުރި ކުންފުނިން އަނބުރާ ހިފިއެވެ. ނެގި ފަރާތުން ދައްކާފައިވާ ފައިސާއާއި ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
އިންސްޓޯލްމަންޓަށް ސައިކަލް ދޫކުރުމުގެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ޖޫރިމަނާ ހިސާބުކޮށް ފައިސާ ބަލައިގަނެފައިވާ ގޮތާއި، ގިނަ ފައިސާއެއް ދެއްކިފަހުން ސައިކަލާއި ދެއްކި ފައިސާ ދޫކުރި ފަރާތުން އަތުލުން އެއްބަސްވުމާއި އިންސާފާ އެއްގޮތްތޯ، އަދި ދަށުކޯޓުން މި ކަންކަން ބަލާފައިވޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ، ސައިކަލުގެ ރަޖިސްޓްރީ ނުދީ ހިފެހެއްޓުމުން ކުންފުނި އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފުވިކަމަށާއި، ދައްކަންޖެހޭ މިންވަރަށްވުރެ 27,253 ރުފިޔާ އިތުރަށް ދައްކާފައިވާއިރު އެކަމަށް ރިޢާޔަތްނުކުރިކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ރަޖިސްޓްރީގެ ނުކުތާ ދަށުކޯޓުގައި ބަލާފައިނުވާތީ ހައިކޯޓުން ނުބެލޭނެކަމާއި، އިތުރަށް ދައްކާފައިވާކަމަށް ކުރި ހިސާބު ރަނގަޅުނޫންކަމާއި، ނަމަވެސް ކުންފުނިން ޖޫރިމަނާ ހިސާބުކުރި ގޮތް އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފުކަމާއި، ސައިކަލާއި ފައިސާ އަތުލުމަކީ އިޚްތިޔާރުގެ އިންސާފުވެރި ބޭނުމެއް ނޫންކަމާއި، މި ކަންކަން ދަށުކޯޓުން ބަލާފައިނުވާކަމެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 2261/Cv-C/2017
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލުކޮށް، އަލުން ބެލުމަށް ފޮނުވި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ހައިކޯޓުގައި އިސްތިއުނާފީ މައްސަލަ ބަލަނީ ދަށުކޯޓުގައި ހުށަހެޅި ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތައް އަސާސްކޮށްގެން ކަމުން، ދަށުކޯޓުގައި ވާހަކަ ދައްކާފައިނުވާ މައުޟޫޢެއްގައި ބަޔާންކުރާ ޙަޤީޤަތްތަކާމެދު ހައިކޯޓުން ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމަކީ ކުރެވިދާނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 8)

HN2މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ކޮންމެ މަހެއްގެ އިންސްޓޯލްމަންޓް ނުދައްކައިފިނަމަ ދުވަހަކަށް އެ މަހެއްގެ އިންސްޓޯލްމަންޓުގެ 2% ޖޫރިމަނާ ސައިކަލުގެ އަގުގެ ތެރެއަށް އިތުރުވާ ގޮތަށް އެއްބަސްވެފައިވާނަމަ، އެ ޖޫރިމަނާ ކުރެވޭނީ އެ މަހުގެ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ފައިސާ ނުދައްކާ ހިނގާ ދުވަސްތަކަށް ކަމާއި، ޖެހިގެން އަންނަ މަހަށް ކުރީ މަހުގެ އިންސްޓޯލްމަންޓުގެ ޖޫރިމަނާ ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 11)

HN3މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ޖޫރިމަނާ އަގުތެރެއަށް އިތުރުކުރުމަށްފަހުވެސް ކުރީ މަހުގެ އިންސްޓޯލްމަންޓުގެ 2% ޖޫރިމަނާ ދިގުމުއްދަތަކަށް އިތުރުވަމުން ދާ ގޮތަކަށް އޮތުމުން ސައިކަލުގެ ހަމަ އަގެއް އަންދާޒާ ނުކުރެވޭނެ ކަމުން، އެފަދަ މުޢާމަލާތަކީ ވަރަށް ބޮޑަށް ޣަރަރު އެކުލެވިގެންވާ ހުއްދަނޫން މުޢާމަލާތަކަށް ވެގެންދާނެއެވެ. އެއްބަސްވުމާ އެއްގޮތްނުވާ ޖޫރިމަނާ އަގުތެރެއަށް އިތުރުކޮށްގެން ކުރާ ހިސާބުތައް ރަނގަޅެއް ނުވާނެއެވެ. (ޕެރ. 11)

HN4މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ލިބިދޭ އިޚްތިޔާރެއްގެ ބޭނުން ކުރަން ޖެހޭނީ އެކަށީގެންވާ ގޮތެއްގެ މަތިން ކަމާއި، ގެއްލުންދެނިވި ގޮތެއްގައި އިޚްތިޔާރުގެ ބޭނުންކޮށްފައިވާކަން ކޯޓަށް ޤަބޫލުކުރެވޭނަމަ އެކަން ބަލައެއް ނުގަނެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 12)

HN5މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ފައިސާ ނުދައްކާ ހުރި ހާލަތުގައި ޖޫރިމަނާ އިތުރުވާގޮތަށް ސައިކަލު ދޫކޮށްލައިގެން ހުރުމަށްފަހު، އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ގިނަ ފައިސާއެއް ދެއްކިފަހުން ސައިކަލާއި ދެއްކި ފައިސާ ދޫކުރި ފަރާތުން އަތުލުމަކީ އެއްބަސްވުމުން ލިބޭ އިޚްތިޔާރު އިންސާފުވެރި ގޮތެއްގައި ބޭނުންކުރުން ކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 12-13)

HN6މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ކަންހިނގާފައިވާ ގޮތާއި ފައިސާ ދެއްކިފައިވާ ގޮތާއި ޖޫރިމަނާ ނެގިފައިވާ ގޮތް ދަށުކޯޓުން ބަލާފައި ނުވާނަމަ، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލުކޮށް އަލުން ބަލައި ފައިޞަލާކުރުމަށް ދަށުކޯޓަށް ތަޙްވީލުކުރަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 13-14)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 32ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތުން)
  • ސައިކަލް އިންސްޓޯލްމަންޓަށް ދޫކުރުމާބެހޭ އެގްރީމެންޓް AGR/EM2014/0369 ގެ 4ވަނަ އަދި 7ވަނަ މާއްދާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
ރައުޔު ލިޔުނު ފަނޑިޔާރު
ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް · ތާއީދުކުރެއްވީ: ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ