ޢުމަރު ޒާހިރު ޢަބްދުއްޞަމަދު ވ. އިބްރާހީމް ނާޞިރު
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ދަޢުވާ ސާބިތުކުރެވޭވަރުގެ ކާފީ ހެއްކާއި ޤަރީނާ ހުށަހެޅިފައި ނުވާތީ ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ޙުކުމްކުރިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ޤާނޫނީ ވަކީލަކު، މުވައްކިލަކާ ދެމެދު ވެވުނު އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން މަދަނީ ކޯޓުގެ މައްސަލައެއްގައި ވަކާލާތުކުރި މުއްދަތުގެ މަހު ފީގެ ބާކީއާއި މަސައްކަތް ނިމުމުން ދޭން އެއްބަސްވި ފީ ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ. މި މައްސަލަ ކުރިން މަދަނީ ކޯޓުން ނިންމުމުން، 2008/HC-A/43 ގައި ހައިކޯޓުން ވަކީލުންގެ ޤަވާއިދުގެ 7.3 ގައިވާ ފަދަ އެއްބަސްވުމެއް ވެފައިވާކަން ސާބިތުވާތީ 7.8 ގެ މިންގަނޑުތަކާ ފެތޭތޯ ބަލައި މައުޟޫޢީގޮތުން ފައިޞަލާކުރަންޖެހޭކަމަށް ކަނޑައަޅައި އަލުން ބެލުމަށް ފޮނުވިއެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ހައިކޯޓުން ތަޙްވީލުކުރި މައްސަލައެއްގައި ހައިކޯޓުން ކަނޑައެޅި ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ނިންމީ ރަނގަޅަށްތޯއާއި، ޤާނޫނީ ވަކީލަކާއި މުވައްކިލަކާ ދެމެދު ވެވުނު ފީގެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ވަކީލަށް ދައްކަންޖެހޭ ފީ (މަހު ފީއާއި މައްސަލަ ނިމުމުން ދޭ ފީ) ސާބިތުވޭތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ސިވިލް ކޯޓުން 2008/HC-A/43 ގައި ފާހަގަކުރި ކަންކަމަށާއި ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 35 ވަނަ މާއްދާއަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 11 އާއި 31 އާ ޚިލާފަށް މަދަނީ މިންގަނޑުން ބަލާފައިނުވާކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ސިވިލް ކޯޓުން ލިޔުމުން ވެވުނު އެއްބަސްވުމެއް ހުށަނާޅާތީ ދަޢުވާ ބަލާފައި ނުވަނީ ހައިކޯޓުގެ ތަޙްވީލު ޙުކުމަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށެވެ. ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ހައިކޯޓުން މުޅި މައްސަލަ ބަލައި، ހެކިބަހުން މުޅި މައްސަލައަށް ފީއަކާއި މަހު ފީއެއް ކަނޑައަޅާފައިވާކަން ސާބިތުވާކަމަށާއި، ހުއްޓާލި މުއްދަތުގެ މަހު ފީ ދައްކަންޖެހޭކަމަށާއި، މައްސަލަ އެދޭ ގޮތަކަށް ނުނިމޭތީ ނިމުމުން ދޭ ފީ ނަގައިނުދެވޭނެކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ސިވިލް ކޯޓު 1746/Cv-C/2011
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ބައެއް ބަދަލުކުރިދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު؛ ދަޢުވާގެ ބައެއް (މަހު ފީ) ސާބިތު
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ވަކީލާއި މުވައްކިލާ ދެމެދުގައި ވެވޭ ފީގެ އެއްބަސްވުން އޮންނަންވާނީ، ވަކީލުގެ މަސައްކަތް ފެށުމުގެ ކުރިން ލިޔެވި، ދެފަރާތުން ސޮއިކުރެވިފައެވެ. މުވައްކިލުގެ އަތުން ވަކީލަށް ފީ ނެގޭނީ، ވަކީލާއި މުވައްކިލާމެދު ފީއާބެހޭ ގޮތުން ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް، މުޅި މައްސަލައަށް ކަނޑައަޅާ ފީއެއް، ނުވަތަ ގަޑިއަކަށް ކަނޑައަޅާ ވަކި މިންވަރެއްގެ ފީއެއް، ނުވަތަ ހިނގާ ކޮންމެ ޝަރީޢަތުގެ މަޖިލީހަކަށް ކަނޑައަޅާ ވަކި މިންވަރެއްގެ ފީއެއްގެ ގޮތުގައެވެ. (ޕެރ. 3 (ރ))
ހައިކޯޓުން ބައްލަވައި ދަށުކޯޓަށް ތަޙްވީލުކުރާ މައްސަލައެއްގައި، ހައިކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާއިން ސާބިތުވާ ކަމެއްގެ އަސާސްގެ މައްޗަށް ބިނާކުރައްވައިގެން، އެ ޤަޟިއްޔާގައި ބައްލަވަންޖެހޭކަމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ކަންކަން ބައްލަވަންޖެހޭނެއެވެ. ހައިކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާގައި ފާހަގަކުރައްވާފައިވާ ކަންކަމުގެ މައްޗަށް ރިޢާޔަތްކުރައްވައިގެން ނޫން ގޮތަކަށް ދަށުކޯޓުން މައްސަލަ ބެލުމަކީ ރަނގަޅު ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 3 (ރ))
ދަށު ކޯޓުން ނުވަތަ ޓްރައިބިއުނަލުން މައްސަލަ އަލުން ބެލުމުގައި ހައިކޯޓުން ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލާ އެއްގޮތަށް ޢަމަލުކޮށްފައިނުވާނަމަ، އެމައްސަލަ ހައިކޯޓަށް ދެވަނަ ފަހަރަށް އިސްތިއުނާފުކުރެވިދާނެއެވެ. އެގޮތުން މައްސަލަ ބެލުމުގެ ތެރޭގައި ކަންހިނގާފައިވާ ގޮތް އަލުން ސާބިތުކުރުން ހިމެނޭ ނަމަވެސް، އެކަންތައް ބަލަން ދަށު ކޯޓަށް ނުވަތަ ޓްރައިބިއުނަލަށް ތަޙްވީލުކުރުމަކާނުލައި އަލުން މުޅި މައްސަލަ ބަލާނީ ހައިކޯޓުންނެވެ. އަދި ކުރިން ދަށު ކޯޓަށް ނުވަތަ ޓްރައިބިއުނަލަށް އަނބުރާ ތަޙްވީލުކުރިއިރު ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުގެ ތަރަހައިގެ ތެރެއިން ޙުކުމްކުރުން ހައިކޯޓަށް ލާޒިމުވާނެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ބ))
ވަކީލާއި މުވައްކިލާ ދެމެދު ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމެއްގައި މުޅި މައްސަލައަށް ފީއެއް ކަނޑައަޅައި، މީގެ އިތުރުން މަސައްކަތް ހަވާލުކޮށް ނިމެންދެން މަހު މުސާރައެއް ކަނޑައަޅާފައިވާނަމަ، އެއީ ވަކާލާތު ކުރާ ވަކީލުންގެ ޤަވާއިދުގެ 7.8 ގައިވާ ގޮތުގެމަތިން ވަކީލާއި މުވައްކިލާމެދު ފީއާބެހޭގޮތުން ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް، މުޅި މައްސަލައަށް ފީއެއް ކަނޑައަޅާފައިވާ އެއްބަސްވުމެކެވެ. (ޕެރ. 3 (ޅ))
މަހު މުސާރައެއްގެ ގޮތުގައި ވަކީލަށް ދޭން އެއްބަސްވެފައިވާ ފީ، ވަކީލު ކޯޓަށް ހާޟިރުނުވާކަމަށް ބުނެ މުވައްކިލު ހުއްޓާލިނަމަވެސް، ވަކީލު ކޯޓަށް ޙާޟިރުވެފައިވާކަމަށް ބުނާ ބުނުމަށް މުވައްކިލުގެ ފަރާތުން އިންކާރުކޮށްފައި ނުވާނަމަ، ހުއްޓާލި މުއްދަތަށް ދައްކަންޖެހޭ ފީއަކީ މުވައްކިލު ވަކީލަށް ދައްކަންޖެހޭ ފައިސާކަން މަދަނީ މިންގަނޑުތަކުން ޘާބިތުވެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ބ) ހަތްވަނަ ކަމަކީ)
ވަކީލަށް ފީ ދައްކަންޖެހޭނީ މައްސަލަ އެދެވޭގޮތަކަށް ނިމިއްޖެނަމަކަމަށް އެއްބަސްވެފައިވާއިރު، މައްސަލަ ނިމިފައިވަނީ މުވައްކިލު އެދޭގޮތަށް ނޫންނަމަ، އެ ފައިސާއަކީ ނަގައިދެވޭނެ ފައިސާއެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 3 (ބ) ހަތްވަނަ ކަމަކީ)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 35 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އަދި (ރ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ވަކާލާތު ކުރާ ވަކީލުންގެ ޤަވާއިދުގެ 7.3
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ވަކާލާތު ކުރާ ވަކީލުންގެ ޤަވާއިދުގެ 7.8 (ހ)، (ށ)، (ނ)
- ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2008/HC-A/43 ޤަޟިއްޔާ
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޢަބްދުﷲ ދީދީ، ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.