ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2016/HC-A/541ހައިކޯޓު · 17 ޑިސެމްބަރު 2020 · އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ޢަލީ މޫސާ ވ. މިނިސްޓްރީ އޮފް އިކޮނޮމިކް ޑިވެލޮޕްމެންޓް

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 17 ޑިސެމްބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 2301/Cv-C/2015ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން ކަނޑައެޅީ އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރީ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށްކަމަށާއި، އެއްބަސްވުމަށް ރުޖޫޢަވުމަށް ދައުލަތަށް އަންގާނެ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށެވެ.
ވާޤިޢާ
ތ. އަދި ލ. އަތޮޅުގައި ދަތުރުފަތުރުގެ ޚިދުމަތް ދިނުމަށް ޢަލީ މޫސާއާ މިނިސްޓްރީއާ ދެމެދު 50 އަހަރުގެ އެއްބަސްވުމެއް ވެ، ކްރޮސް ސަބްސިޑީގެ ގޮތުން ބިންތައް ދޫކުރުމަށް އެއްބަސްވިއެވެ. ޚިދުމަތް ނުދޭތީ ނޯޓިސް ދިނުމަށްފަހު، 5 ދުވަސް ވިދިވިދިގެން ޚިދުމަތް ހުއްޓުމުން ބާޠިލުކުރެވޭނެ ކަމަށް އާރް.އެފް.ޕީ ގައިވާ ގޮތުގެ ދަށުން ދައުލަތުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ދަތުރުފަތުރުގެ ޚިދުމަތް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުން ދައުލަތުން ބާޠިލުކުރީ އެއްބަސްވުމާ އެއްގޮތަށްތޯ؛ އަދި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ބިން ޙަވާލުކުރުމަށް ބިމާބެހޭ ޤާނޫނާއި ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ A/23-2014/SC ގެ ދަށުން ވަކި ލިޔުމުން ކުރާ އެއްބަސްވުމެއް ބޭނުންވޭތޯ، އަދި ސިވިލް ކޯޓުން ކުރީގެ ޤަޟިއްޔާއަކަށް ރިޢާޔަތްކުރިތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ދައުލަތުން ބިންތައް ދޫނުކޮށް އިލްތިޒާމްތައް ނުފުއްދާ ކަމަށާއި، A/23-2014/SC އާއި ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނަށް ރިޢާޔަތްނުކުރާ ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ ލިޔުމުން ވެފައިވާ ކޮންމެ އެއްބަސްވުމަކީ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނުގައިވާ ލިޔުމުން ވާ އެއްބަސްވުމެއް ކަމަށާއި، ސިވިލް ކޯޓުން ކުރީގެ ޤަޟިއްޔާއަށް ރިޢާޔަތްކުރި ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
26 ރަށުން ބިން ޙަވާލުކުރެވިފައިވަނީ ލިޔުމުން ވެފައިވާ މައި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ކަމުން ދައުލަތުން އެ އިލްތިޒާމް ފުއްދާފައިވެއެވެ. ބާޠިލުކުރީ އެއްބަސްވުމުގައިވާ އިޖުރާއަތާ އެއްގޮތަށް ކަމުން ސިވިލް ކޯޓުގެ ޙުކުމް ބަދަލުކުރާކަށް ނުޖެހެއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 2301/Cv-C/2015
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ކޮންޓްރެކްޓަކީ ދެމީހެއްގެ ނުވަތަ ދެމީހަކަށްވުރެ ގިނަ ބައެއްގެ މެދުގައި ވެވޭ، ޤާނޫނު ޤަބޫލުކުރާ ނުވަތަ ޤާނޫނު ބާރުދޭ އެއްބަސްވުމެކެވެ. އަމިއްލަ ޚަރަދުގައި ޓްރާންސްޕޯޓް ނެޓްވޯކެއް ޤާއިމުކޮށް ޢާއްމުންނަށް ދަތުރުފަތުރުގެ ޚިދުމަތް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ސަރުކާރާ ދެމެދު ލިޔުމުން ވެވޭ އެއްބަސްވުމަކީ ޚިދުމަތެއް ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ އެއްބަސްވުމެއް (ކޮންޓްރެކްޓް ފޯ ސަރވިސަސް) އެވެ.

HN2މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ވަކި ގޮތްތަކެއް އެއްބަސްވުމުގައި ލިޔެފައިވާނަމަ، އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރީ ރަނގަޅަށްތޯ ކަނޑައެޅުމުގައި ބަލަންޖެހޭނީ ބައިވެރިން އެއްބަސްވެފައިވާ އެ ގޮތުގެ މަތިން ޢަމަލުކޮށްފައިވޭތޯއެވެ.

HN3މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

އިސްތިއުނާފުކުރެވޭނީ ޙުކުމް ނުވަތަ ނިންމުން ބިނާކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށްކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ސަބަބުތަކެއް ހުރުމުން، ނުވަތަ ޤާނޫނު ތަޠުބީޤުކުރުމުގައި ނުވަތަ މާނަކުރުމުގައި ކުށެއް ހެދިފައިވާކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ކަންކަން ހުރުމުންނެވެ (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު).

HN4މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ދަށުކޯޓަށް ހުށަހެޅުނު ދަޢުވާއަކީ ދައުލަތުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރީ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށްތޯ ބެލުމުގެ ދަޢުވާއެއް ކަމުން، ބަލަންޖެހެނީ ބާޠިލުކުރީ އެއްބަސްވުމާ އެއްގޮތަށްތޯއެވެ. ދައުލަތުން އިލްތިޒާމްތައް ނުފުއްދާކަމަށް ބުނާ ކަމެއްގެ މައްޗަށް އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރުމާ ހަމައަށް އެއްވެސް ދަޢުވާއެއް ހުށަހަޅާފައި ނުވާކަން ކޯޓުން ފާހަގަކުރިއެވެ.

HN5މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ބިމާބެހޭ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ކަމާބެހޭ މިނިސްޓްރީއަކުން ބިން ދޫކުރަންވާނީ އެ މިނިސްޓްރީއާއި ބިން ދޫކުރެވޭ ފަރާތާ ދެމެދު ލިޔުމުން ކުރެވޭ ޞަރީޙަ އެގްރީމެންޓެއްގެ ދަށުންނެވެ؛ އެއީ ޟިމްނީ އެގްރީމެންޓެއް ނޫނެވެ (A/23-2014/SC). ނަމަވެސް ބިންތައް ޙަވާލުކުރެވިފައިވަނީ ދެފަރާތާ ދެމެދު ލިޔުމުން ވެވިފައިވާ މައި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ނަމަ، ބިން ޙަވާލުކުރުމަށް ވަކި އެއްބަސްވުމެއް އޮންނަން ނުޖެހޭނެއެވެ.

HN6މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމުގައި ކުރީގެ ޤަޟިއްޔާއަކަށް ރިޢާޔަތްކޮށްފައިވާކަން އެނގެން އޮތްނަމަ، އެ ޤަޟިއްޔާއަށް ރިޢާޔަތްނުކުރާކަމަށް ބުނާ ނުކުތާ ބިނާވެފައިވަނީ ޙަޤީޤަތާ ޚިލާފަށެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2002 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނު) - ކަމާބެހޭ މިނިސްޓްރީތަކުން ލިޔުމުން ކުރެވޭ އެގްރީމެންޓެއްގެ ދަށުން ބިން ދޫކުރުމާ ބެހޭ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) - އިސްތިއުނާފުކުރެވޭ ޙާލަތްތަކާ ބެހޭ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 13/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނު) - ފަނޑިޔާރުންގެ މަސްއޫލިއްޔަތުތަކާ ބެހޭ މާއްދާގެ (ށ)
  • A/23-2014/SC
  • ސިވިލް ކޯޓުގެ C/2014-1124/Cv

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޙަސަން ޝަފީޢު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ