ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2016/HC-A/475ހައިކޯޓު · 13 ނޮވެމްބަރު 2018 · ފައިސާ ހޯދުން

ޙަބީބް ޒާހިރު ވ. މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލް

ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކޮށްފައިދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 13 ނޮވެމްބަރު 2018ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 321/Cv-C/2015ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން ނިންމީ، މުސްތަޤުބަލުގައި ލިބިދާނެ ކަމަށް ބުނާ އާމްދަނީގެ މައްޗަށް ބަދަލު ނަގައިދެވޭނެ ހަމައެއް ނެތުމާއި މުސާރައާއި ކުލި ޘާބިތުނުވާތީ، އެދުނު ބަދަލު ނަގައިނުދެވޭނެ ކަމަށެވެ.
ވާޤިޢާ
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް މާލޭގެ މަގުތަކުގައި 3 ބައިސްކަލުގައި އައިސްކްރީމް ވިއްކަމުން ދަނިކޮށް، 21 ޖުލައި 2011 ގައި މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލުން އެ މަސައްކަތް ހުއްޓުވިއެވެ. އެ ހުއްޓުވުމަކީ ޤާނޫނާ ޚިލާފު ކަމެއްކަމަށް ކުރިން ކަނޑައެޅިފައިވާއިރު، 217 ދުވަހުގެ އާމްދަނީ، މުސާރަ އަދި ކުލީގެ ގޮތުގައި 1,189,882.61 ރުފިޔާ ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލުން ޤާނޫނީ ބާރެއް ނެތި އައިސްކްރީމް ވިއްކުމުގެ މަސައްކަތް ހުއްޓުވުމުގެ ސަބަބުން އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތަށް ލިބުނު ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ނަގައިދެވޭނެ ހަމައެއް ނެތްކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ނިންމި ނިންމުން ޞައްޙަތޯ، އަދި ބަދަލު ނަގައިދެވޭނަމަ އޭގެ މިންވަރު ކަނޑައަޅަންވީ ގޮތް.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ހެކި ވަޒަންކުރުމުގައި ޢާންމު އުޞޫލުތަކާ ޚިލާފުވެ، ކަންހިނގި ގޮތާ ޚިލާފު ނުކުތާތައް ފާހަގަކޮށް، ކުރިން ކުރެވިފައިވާ ޙުކުމްތަކާ ޚިލާފަށް ހުއްޓުވުމަކީ ޤާނޫނީ އިމުގެ ތެރެއިން ކުރި ކަމެއްކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ފާހަގަކުރި ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހުއްޓުވުމުގެ ޤާނޫނީ ޞައްޙަކަން ކުރިން ފައިޞަލާވެފައިވާތީ ބަލަންޖެހޭނީ ގެއްލުމާއި މިންވަރު ކަމަށާއި، މުސާރައާއި ކުލި ޘާބިތުނުވިނަމަވެސް ވިއްކުމުގެ ޝީޓްތަކުން ދުވާލަކަށް 4,500 ރުފިޔާ ލިބުނުކަން އެނގޭތީ، އެ ރޭޓުން 90 ދުވަހުގެ ބަދަލު އެކަށީގެންވާ އަދުލުވެރި މިންވަރު ކަމަށް ކޯޓުން ނިންމިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 321/Cv-C/2015
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލުކޮށް، 405,000 ރުފިޔާ ބަދަލު ނަގައިދިނުމަށް ޙުކުމްކުރި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

ކުރިން ކޮށްފައިވާ ޤަޟިއްޔާތަކުގައި (ސިވިލް ކޯޓުގެ C/2011-1748/Cv އަދި ހައިކޯޓުގެ 2013/HC-A/295) މަސައްކަތް ހުއްޓުވީ ޤާނޫނީ އިމުގެ ތެރެއިން ނޫންކަން ކަނޑައަޅާ، އެ ނިންމުމަކަށް މަތީ ކޯޓަކުން ބަދަލެއް ގެނެސްފައި ނުވާނަމަ، ފަހުން ހުށަހަޅާ ބަދަލު ހޯދުމުގެ ދަޢުވާގައި ފައިޞަލާކުރަންޖެހޭނީ ގެއްލުން ޘާބިތުވޭތޯ އަދި ގެއްލުމުގެ މިންވަރާ މެދުގައެވެ؛ އެ ދަޢުވާގައި ހުއްޓުވުމުގެ ޤާނޫނީ ޞައްޙަކަމަށް އަލުން ބަލައި ނުވާނެއެވެ. (3-ށ)

ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަދަނީ ޢަދުލު ނިޒާމުގައި ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ނަގައިދިނުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ވަކި އުޞޫލުތަކެއް ކަނޑައެޅިފައި ނުވާއިރު، ބަދަލުގެ މުއްދަތު ކަނޑައެޅުމުގައި ގެއްލުން ލިބުނު ފަރާތުން އެކަށީގެންވާ އަވަސް މިނެއްގައި އެކަށީގެންވާ މަސައްކަތްކޮށްފައިވުމަށް ރިޢާޔަތްކުރެވިދާނެއެވެ. (3-ރ؛ 2013/HC-A/218)

HN3މަދަނީ › ފައިސާ ހޯދުން

ގެއްލުމުގެ މިންވަރު ކަނޑައަޅާނީ މަދަނީ މިންގަނޑުން ޘާބިތުކޮށްދެވޭ އާމްދަނީއެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް، ބުއްދީގެ ހަމަތަކުގެ މަތިން ޤަބޫލުކުރެވޭ މިންވަރަކަށެވެ. ބަދަލުގެ މިންވަރު ކަނޑައަޅަންވާނީ ޝަރީޢަތުގައި ޘާބިތުކޮށްދޭ ގެއްލުމުގެ މިންވަރުގެ މައްޗަށެވެ. (3-ރ؛ 2013/HC-A/218)

ގެއްލުމުގެ ބައެއްގެ ގޮތުގައި މުވައްޒަފުންގެ މުސާރައާއި ތަނުގެ ކުލި ހޯދަން އެދޭނަމަ، އެ މުވައްޒަފުން އެ މަސައްކަތުގައި ގެންގުޅުނުކަމާއި، މަސައްކަތް ހުއްޓުވުމަށްފަހުވެސް އެމީހުންނަށް މުސާރަ ދޭންޖެހުނުކަމާއި، ކުއްޔަށް ހިފި ތަނަކީ އެ މަސައްކަތަށް ބޭނުންކުރި ތަނެއްކަން ޘާބިތުކޮށްދޭންޖެހޭނެއެވެ؛ އެކަން ޘާބިތު ނުވާނަމަ އެ ބައިތަކުގެ ބަދަލު ނަގައިނުދެވޭނެއެވެ. (3-ރ)

HN5މަދަނީ › ފައިސާ ހޯދުން

ދަޢުވާގައި އެދުނު މިންވަރަށް ގެއްލުން ޘާބިތުނުވިނަމަވެސް، ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް މަސައްކަތް ހުއްޓުވުމުގެ ސަބަބުން އާމްދަނީ ނުލިބުނުކަން އެނގޭނަމަ، އެކަށީގެންވާ އަދުލުވެރި މިންވަރުގެ ބަދަލެއް ލިބެންޖެހޭނެއެވެ؛ އެގޮތުން ޘާބިތުކޮށްދެވުނު ދުވާލަކަށް ލިބޭ އާމްދަނީގެ ރޭޓުން އެކަށީގެންވާ މުއްދަތަކަށް (90 ދުވަސް) ބަދަލު ކަނޑައެޅިއެވެ. (3-ބ)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 16 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 19 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 37 ވަނަ މާއްދާ
  • ހައިކޯޓުގެ 2013/HC-A/218 ނަންބަރު ޤަޟިއްޔާ
  • ހައިކޯޓުގެ 2013/HC-A/295 ނަންބަރު ޤަޟިއްޔާ
  • ސިވިލް ކޯޓުގެ 1748/Cv-C/2011 ނަންބަރު ޤަޟިއްޔާ
  • ސިވިލް ކޯޓުގެ 1318/Cv-C/2012 ނަންބަރު ޤަޟިއްޔާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ