ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2018/HC-A/300ހައިކޯޓު · 28 ޖޫން 2020 · ކޯޓު އަމުރު

އަޙްމަދު ފާރިސް މައުމޫން ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 28 ޖޫން 2020ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-E(258-2018)2018/13ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލާއި ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ ސަބަބުން ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ރިމާންޑް ޖަލެއްގައި ބަންދުކުރުމަށް އަމުރުކުރި.
ވާޤިޢާ
2018 ފެބުރުއަރީގައި އިޢުލާނުކުރި ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޙާލަތުގެ ދަށުން ޓެރަރިޒަމްގެ ޢަމަލެއް ހިންގަން އުޅުނުކަމުގެ ތުހުމަތުގައި އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް ހައްޔަރުކުރި؛ ޙާލަތު ދެމިއޮއްވައި ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދަށް އެދުނު.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޙާލަތުގެ ދަށުން ހައްޔަރުކުރި މީހަކު، އެ ޙާލަތު ދެމިއޮއްވައި، ޤަރާރުގެ ދަށުން ހިފެހެއްޓިފައިވާ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ މާއްދާތަކަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނެރުނު އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީއާ އެއްގޮތް އަމުރެއްތޯ؛ އަދި 24 ގަޑިއިރު ތެރޭގައި ފަނޑިޔާރެއްގެ ކުރިމައްޗަށް ހާޒިރުނުކުރުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީއާ ޚިލާފު ކަމެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން 11 ނުކުތާ ހުށަހެޅި، 24 ގަޑިއިރު ތެރޭ ފަނޑިޔާރެއްގެ ކުރިއަށް ނުގެނައުމާއި، ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޙާލަތުގައި ހުއްޓާލެވިފައިވާ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކޮށް ނެރުނު އަމުރަކީ ބާޠިލު އަމުރެއް ކަމަށް. ޕީޖީން ބުނީ ތަޙްޤީޤު ނިމި މައްސަލަ ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅުމުން ޙައްޤު ހިފެހެއްޓުމުގެ ޟަރޫރަތެއް ނެތް ކަމަށް.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހައްޔަރުކުރިއިރު 48 ވަނަ މާއްދާ ހިފެހެއްޓިފައިވާތީ 24 ގަޑިއިރުގެ ނުކުތާ ބަލައެއް ނުގަނެވޭ؛ ޤަރާރުގެ ޞައްޙަކަމާ ބަޙުޘުކުރުމުގެ ހައިޞިއްޔަތެއް ހައިކޯޓަށް ނެތް. ނަމަވެސް ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު ހުއްޓާލެވިފައިވާއިރު ކޯޓަކަށް އެ ޤާނޫނު ދިރުވައި އޭގެ ދަށުން ބަންދުގެ މުއްދަތު އިތުރުކުރެވޭނެ ހަމައެއް ނެތުމުން އަމުރު ބާޠިލު.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-E(258-2018)2018/13
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޤާނޫނުއަސާސީގެ 253 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޙާލަތު އިޢުލާނުކުރުމުގެ ބާރާއި، 254 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ދެވަނަ ބާބުގެ ބައެއް ޙައްޤުތައް ވަގުތީގޮތުން ހިފެހެއްޓުމާއި ބައެއް ޤާނޫނުތަކަށް ޢަމަލުކުރުން ހުއްޓާލުމުގެ ބާރު ލިބިގެންވަނީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާއަށެވެ. ހިފެހެއްޓޭނީ ނުވަތަ ހަނިކުރެވޭނީ ޤަރާރުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ޙައްޤުތަކާއި މިނިވަންކަން އެކަންޏެވެ. (ޕެރ. 3.2، 3.4)

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ހައްޔަރުކުރިއިރު ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޤަރާރު (އިޞްލާޙާއެކު) ގެ ދަށުން ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ނ) އަދި (ރ) ހިފެހެއްޓިފައިވާނަމަ، 24 ގަޑިއިރު ތެރޭގައި ފަނޑިޔާރެއްގެ ކުރިމައްޗަށް ހާޒިރުނުކުރުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީއާ ޚިލާފު ކަމެއް ކަމަށް ކަނޑައެޅޭނެ ޤާނޫނީ ހަމައެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 3.2، 3.5)

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޤަރާރު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ފާސްކޮށް، އެ ނިންމުމަކީ ދުސްތޫރީ ގޮތުން ޞައްޙަ ނިންމުމެއްކަމަށް ސުޕްރީމް ކޯޓުން ލަފާ ދީފައިވާއިރު، އެ ޤަރާރުގެ ޞައްޙަކަމާމެދު ހައިކޯޓުގައި ބަޙުޘުކުރުމުގެ ޤާނޫނީ ހައިޞިއްޔަތެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 3.3)

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޙާލަތުގައި ޙައްޤުތައް ހިފަހައްޓާނެ މިންވަރު ކަނޑައަޅާނީ ހަމައެކަނި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާއެވެ (255 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)). ޤަރާރު ދެމިއޮތްހާ ހިނދަކު ހިފެހެއްޓިފައިވާ ޙައްޤެއް ނުވަތަ ހުއްޓާލެވިފައިވާ ޤާނޫނެއް އެހެން މުއައްސަސާއަކުން ނުވަތަ ކޯޓަކުން ދިރުވުމަކީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ފިޔަވައި އެހެން ފަރާތަކަށް ލިބިގެންވާ ބާރެއް ނޫނެވެ؛ ތަޙްޤީޤު ނިމުމުން ހިފެހެއްޓުމުގެ ޟަރޫރަތެއް ނެތް ކަމަށް ބުނެ ހުއްޓާލެވިފައިވާ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރުމަކީ ދުސްތޫރީ ގޮތުން ބަލައިގެނެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 3.4)

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރުން ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޤަރާރުގެ ދަށުން ހުއްޓާލެވިފައިވާ ހާލަތުގައި، އެ ޤާނޫނުގެ މާއްދާތަކަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ބަންދުގެ މުއްދަތު އިތުރުކޮށް ނެރުނު ކޯޓު އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީއާ ޚިލާފަށް ކުރިއަށް ގެންގޮސްފައިވާ އިޖުރާއަތުތަކެއްގެ ދަށުން ނެރުނު ބާޠިލު އަމުރެކެވެ. (ޕެރ. 3.4، 3.5)

HN6ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޙާލަތު އުވާލި ވަގުތުން ފެށިގެން، އެ ޙާލަތުގެ ދަށުން ނެރުނު ބަންދުގެ އަމުރަކަށް ބިނާކޮށް މީހަކު ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 45 ވަނަ މާއްދާގެ ޙައްޤާ ޚިލާފު ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3.5)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 45 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ނ) އަދި (ރ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 95 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 253 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 254 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 255 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ދެވަނަ ބާބު އަދި އެގާރަވަނަ ބާބު
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
  • ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ޙާލަތު އިޢުލާންކުރުމާގުޅޭ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤަރާރު ނަންބަރު 2018/3
  • ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤަރާރު ނަންބަރު 2018/4
  • ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤަރާރު ނަންބަރު 2018/5
  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 95 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ސުޕްރީމް ކޯޓުން ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް ދިން ލަފާ (2018)
  • A/189-2017/HC
  • C/11-2017/SC

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، އިސް ފަނޑިޔާރު ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ފަނޑިޔާރު ޢަލީ ސަމީރު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ