ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2018/HC-A/294ހައިކޯޓު · 29 އޭޕްރީލް 2021 · ބިމާ ބެހޭ

އދ. މާމިގިލި ކައުންސިލް އިދާރާ ވ. އަޙްމަދު ނަޞީރު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބަދަލުކުރަންޖެހޭކަމަ…
ހައިކޯޓު · 29 އޭޕްރީލް 2021ދަށު ކޯޓު: އދ. މާމިގިލި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 37/I-10-C/2016ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ކަތީބާއި ކުޑަކަތީބު ގޮސް އިންޖަހައިދިންކަން ހެކިބަހުން ސާބިތުވާކަމަށާއި ޢުރުފީ ގޮތުން އެ ދެމީހުންނަށް އެކަން ކުރުމުގެ ބާރު ލިބޭކަމަށް ބަލައި، ހަމަހަމަކަމުގެ އަސާސުން ރަޖިސްޓްރީ އަލުން ހަދައިދިނުމަށް ކައުންސިލަށް އަމުރުކޮށް، ނުހަދައިދޭނަމަ ޢަދުލުވެރި ބަދަލު ދީގެން ނެގުމުގެ ޙައްޤު ކައުންސިލަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ބަންޑާރަ ގޯއްޗާ އިންވެގެން އޮތް ހުސްބިން ރަށުގެ އޭރުގެ ކަތީބު އިންޖަހައިދީގެން އެ ގޯއްޗަށް އިތުރުކޮށްދީފައިވާކަމަށް ބުނެ ގޯތީގެ ވެރިފަރާތް އެ ބިމުގައި ޢިމާރާތްކޮށް، ރަޖިސްޓްރީއަށް އެ ބިން އިތުރުކޮށްދިނުމަށް ކައުންސިލަށް އަމުރުކުރުމަށް އެދި ދަޢުވާކުރިއެވެ. ކައުންސިލުން ބުނީ އެ ބިން އިތުރުކުރުމަށް ހުއްދަ ދީފައި ނުވާކަމަށާއި ޢިމާރާތް ނެގުމަށް އެތައް ފަހަރަކު އަންގާފައިވާކަމަށެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ގޯއްޗާ އިންވެގެން އޮތް ހުސްބިން ރަށުގެ ކަތީބު އިންޖަހައިދިނުމުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް އެ ގޯއްޗަށް އިތުރުކޮށްދީފައިވާކަމަށް ބެލެވޭނެތޯ، އަދި ރަޖިސްޓްރީގައިވާ މިނަށްވުރެ އިތުރަށް ޢިމާރާތްކޮށްފައިވާ ބައި ނެގުމަށް ބަދަލު ދޭންޖެހޭނެތޯ އަދި ތިން ގޯއްޗަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ހަމަހަމަކަމުގެ މާއްދާގެ ދަށުން އެއް ޙާލަތެއްގައިވާ ގޯތިތަކެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ކައުންސިލުން ބުނީ ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ހެކިބަހުގެ މައްޗަށް ބިން އިތުރުކުރިކަމަށް ނިންމާފައިވާކަމަށާއި، ޤަވާޢިދާ ޚިލާފަށް ކުރި ޢިމާރާތަށް ބަދަލު ދޭންޖެހޭކަމަށް ނިންމުމާއި ތިން ގޯތި އެއް ޙާލަތެއްގައިވާކަމަށް ނިންމުމުގައި ޤާނޫނުއަސާސީ މާނަކޮށްފައިވަނީ ގޯސްކޮށްކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހައިކޯޓުން ފާހަގަކުރީ އޭރުގެ އުޞޫލަކީ އަތޮޅު އޮފީހުގެ ހުއްދައާއެކު ބިން ދޫކުރުންކަމާއި، ހުއްދަ ދިންކަމުގެ އެއްވެސް ލިޔުމެއް ނެތި، ބިން އިތުރުކޮށްނުދޭނެކަމާއި ޢިމާރާތް ނަގަން އަންގާފައިވާ ލިޔުންތައް ހުރިއިރު، ހެކިންގެ ބަހަށް އެކަނި ބިނާކޮށް ބިން އިތުރުކުރިކަމަށް ނުނިންމޭނެކަމެވެ. ޤަވާޢިދާ ޚިލާފަށް ކުރި ޢިމާރާތަށް ބަދަލު ދިނުމުގެ ޙިމާޔަތް ނުލިބޭކަމާއި، ތިން ގޯތީގެ ޙާލަތު ތަފާތުކަމަށް ހައިކޯޓުން ކަނޑައެޅިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
އދ. މާމިގިލި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 37/I-10-C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބަދަލުކުރަންޖެހޭކަމަ…

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބަދަލުކުރަންޖެހޭކަމަށް ކަނޑައެޅި (ފަހު ނިންމުމުގެ ބައި ލިޔުމުގައި ނެތް)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

ބިން ދޫކުރުމާއި ގޯއްޗަކަށް ބިން އިތުރުކޮށްދިނުމަކީ ކަނޑައެޅިފައިވާ ޤަވާޢިދުތަކާއި އުޞޫލުތަކާ އެއްގޮތަށް، ހުއްދަ ދޭންޖެހޭ ފަރާތުން (އޭރު ރާއްޖެތެރޭގައި ނަމަ އަތޮޅު އޮފީހުން) ހުއްދަ ލިބި، ލިޔެކިއުމުން ހަމަޖެހިގެންދާ ކަމަކަށްވާތީ، އަތޮޅު އޮފީހުން ހުއްދަ ނުދީ ރަށުގެ ކަތީބު އިންޖަހައިދިނުމުން ބަންޑާރަ ބިމެއް ދޫކުރެވުނީ ކަމުގައި ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 25)

HN2މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

ޞައްޙަ ޢުރުފެއްގެ މައްޗަށް މެނުވީ ޙުކުމެއް ބިނާ ނުކުރެވޭނެއެވެ؛ ޤާނޫނާއި ޤަވާޢިދާއި ޢަމަލުކުރުމަށް ކަނޑައެޅިފައިވާ އުޞޫލުތަކާ ޚިލާފަށް މީހުން ދެކޭ ގޮތަކީ ޙުކުމެއް ބިނާކުރެވޭނެ ޢުރުފެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 25)

HN3މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

ޝަރީޢަތުން ނުވަތަ ޤާނޫނުން ލިޔުމެއް އޮތުން ލާޒިމުކުރާ ކަމެއްގައި ހެއްކެއްކަމުގައި ބެލެވޭނީ ހަމަ އެ ލިޔުމެވެ؛ އެހެން ހެކި ބަލައިގަނެވޭނީ އެ ލިޔުމެއް ނެތް ސަބަބަކީ ޤަބޫލުކުރެވޭފަދަ ޢުޛުރެއްކަން ސާބިތުވާނަމައެވެ. އެހެންކަމުން، އިދާރާތަކުގެ ލިޔުމެއް ނެތި ހަމައެކަނި ހެކިންގެ ބަހުގެ މައްޗަށް ގޯއްޗަކަށް ބިން އިތުރުކޮށްދީފައިވާކަމަށް ނިންމުން ރަނގަޅެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 35)

HN4މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

މީހެއްގެ މުދާ ދައުލަތަށް ނެގުމުގެ ކުރިން ޢަދުލުވެރި ބަދަލު ދިނުން ލާޒިމުކުރާ ޤާނޫނުއަސާސީގެ މާއްދާއާއި ޢާންމު ޤާނޫނުތަކެއްގެ މާއްދާގެ ޙިމާޔަތް، ދީފައިވާ ގޯތީގެ އިމުން ބޭރުގައި ޤަވާޢިދާ ޚިލާފަށް ހަދާ ޢިމާރާތްތަކާއި ރާނާ ފާރުފަދަ ތަންތަނަށް ލިބިދީފައި ނުވާތީ، އެފަދަ ތަންތަން ނެގުމަށް ބަދަލު ދޭކަށް ނުޖެހޭނެއެވެ؛ މިއީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2014/SC-A/10 ޤަޟިއްޔާގައިވެސް ކަނޑައަޅާފައިވާ ގޮތެވެ. (ޕެރ. 36)

HN5މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

ތަފާތު ގޯތިތަކަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ހަމަހަމަކަމުގެ މާއްދާގެ ދަށުން އެއް ހަމައަކުން ޢަމަލުކުރަންޖެހޭ، އެއް ޙާލަތެއްގައިވާ ގޯތިތަކެއްކަމަށް ކަނޑައަޅަންވާނީ އެ ގޯތިތަކުގެ ޙާލަތު (ދޫކުރި ގޮތް، ރަޖިސްޓްރީ ހެދި ގޮތް، ވަދެ ނިކުމެވޭ ގޮތް ފަދަ ކަންކަން) ބަލައި ވަޒަންކޮށްގެންނެވެ؛ އެގޮތަށް ނުބަލައި ކަނޑައެޅުން ރަނގަޅެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 37)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2002 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނު) - ބަންޑާރަ ގޯތި ދޫކުރުމާބެހޭ މާއްދާތައް (މާއްދާގެ ނަންބަރުތައް ޕީޑީއެފްގައި ކިޔޭގޮތަކަށް ނެތް)
  • ދިރިއުޅުމަށްޓަކައި ބަންޑާރަ ގޯތި ދޫކުރުމުގެ ގަވާއިދުގެ 6 ވަނަ މާއްދާ
  • ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނު - ލިޔުމެއް ލާޒިމުކުރާ ކަންކަމުގައި ހެއްކާބެހޭ މާއްދާ (ޤާނޫނުގެ ނަންބަރާއި މާއްދާގެ ނަންބަރު ޕީޑީއެފްގައި ޔަޤީންކޮށް ނުކިޔޭ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީ (2008) ގެ މުދާ ނުނެގުމާބެހޭ މާއްދާގެ (ށ) (ޕީޑީއެފްގައި '12 ވަނަ މާއްދާ' - އަކުރު ބަދަލުވެފައި)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީ (2008) ގެ 20 ވަނަ މާއްދާ
  • ޢާންމު ޤާނޫނުތަކެއް - މުދާ ދައުލަތަށް ނެގުމާބެހޭ މާއްދާ (ނަންބަރު ޔަޤީން ނޫން)
  • 2014/SC-A/10 (މޫސާ ޙުސައިން ވ. ހއ. އިހަވަންދޫ ކައުންސިލްގެ އިދާރާ)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ