ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/140ހައިކޯޓު · 14 ޖުލައި 2019 · ކޯޓު އަމުރު

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. (ކުއްޖާގެ ނަމާއި އެޑްރެސް ސިއްރުކުރެވިފައި)

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 14 ޖުލައި 2019ދަށު ކޯޓު: ޖުވަނައިލް ކޯޓު 147-B1(BDA)/2019/02ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ޖުވެނައިލް ކޯޓުން ކަނޑައެޅީ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާވާނެ ކަމަށާއި ހެއްކަށް ނުފޫޒު ފޯރުވާނެ ކަމަށް ނުފެންނާތީ ޝަރުޠުތަކާއެކު ދޫކޮށްލުމަށެވެ.
ވާޤިޢާ
ތޫނު ހަތިޔާރުން ހަމަލާދީ މާރާމާރީ ހިންގި މައްސަލައެއްގައި ބައިވެރިވިކަމުގެ ތުހުމަތު ކުރެވޭ ކުއްޖާގެ މައްސަލައިގެ ޝަރީޢަތް ހިނގަމުންދަނިކޮށް، ޖުވެނައިލް ކޯޓުން ޝަރުޠުތަކާއެކު ބަންދުން ދޫކޮށްލުމުން ޕީޖީއިން އިސްތިއުނާފުކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ތޫނު ހަތިޔާރު ބޭނުންކޮށް މާރާމާރީ ހިންގިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ޝަރީޢަތް ހިނގަމުންދަނިކޮށް ކުއްޖަކު ޝަރުޠުތަކާއެކު ބަންދުން ދޫކޮށްލި ޖުވެނައިލް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯއާއި، އެފަދަ ކުށްތަކުގައި ބަންދު ކަނޑައެޅުމުގައި ތަޠުބީޤުވާ މިންގަނޑު.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕީޖީއިން ބުނީ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖްރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59، 60، 63 އާއި ތޫނު އެއްޗެހީގެ ޤާނޫނުގެ 12، 16 އާއި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 (ރ) އާ ޚިލާފު އަމުރެއް ކަމަށާއި، ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ފޯރުވަމުންދާ ކަމަށާއި ހެކިބަސް ނަގައި ނުނިމޭ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ދޫކޮށްލި ނިންމުމަށް ވާޞިލުވި ސަބަބު އަމުރުގައި ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާތީއާއި، ތޫނު އެއްޗެހީގެ ޤާނޫނުގެ 16 (ހ) ގެ ދަށުން ބަންދު ލާޒިމުވާ ޙާލަތެއް ކަމަށްވާތީ، އަމުރު ބާޠިލުކޮށް ބަންދާ މެދު އަލުން ގޮތް ނިންމުން ދަށުކޯޓަށް ފޮނުވިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ޖުވަނައިލް ކޯޓު 147-B1(BDA)/2019/02
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު؛ ޕީޖީ 5 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އަލުން ހުށަހަޅައިފިނަމަ 5 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ބަންދާ މެދު އަލުން ގޮތް ނިންމަން ޖުވެނައިލް ކޯޓަށް އެންގި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހަކު ބަންދުކުރުމުގައި ފަނޑިޔާރު ބަލަންޖެހެނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއަށާއި، އެހެން ޤާނޫނެއްގައި އެހެން އިޖްރާއަތެއް ނެތް ޙާލަތްތަކުގައި ޖިނާއީ އިޖްރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ހަވަނަ ބާބާއި އޭގެ ދަށުން ހަދާ ޤަވާޢިދަށެވެ؛ ދެފަރާތުން ހުށަހަޅާ ކަންކަމުގެ އިތުރުން އެ ޤާނޫނުގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އިން (ރ) އަށް ބަޔާންކުރާ ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 03، ށ)

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަންދާ މެދު ގޮތެއް ނިންމާ އަމުރެއްގައި (ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް، ނުބެހެއްޓުމަށް، ދޫކޮށްލުމަށް، ނުވަތަ ކަފާލަތު / ޝަރުޠާއެކު ދޫކޮށްލުމަށް) އެ ނިންމުމަށް ވާޞިލުވި ސަބަބު ބަޔާންކުރުމަކީ ފަނޑިޔާރަށް ލާޒިމު ކަމެކެވެ؛ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކަލެއް ނެތްކަމަށާއި ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ނުފޯރުވާނެކަމަށް ފެނުނު ގޮތް، ހުށަހެޅިފައިވާ ހެކިތަކާއި ތުހުމަތުގެ ޒާތާއި ހިމެނޭ މީހުންގެ ޢަދަދަށް ރިޢާޔަތްކޮށް އަމުރުގައި ހާމަކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 03، ނ)

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ފަނޑިޔާރުން މުސްތަޤިއްލުވުމަކީ ހިތަށް އަރާ ގޮތަކަށް ގޮތް ނިންމުމުގެ ހުއްޖަތެއް ނޫނެވެ؛ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 142 ވަނަ މާއްދާއާއި ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނުގެ 2 (ނ) އާއި 5 (ހ)، (ށ) ގެ ދަށުން ފަނޑިޔާރުން ޢަމަލުކުރަންވާނީ ޤާނޫނުއަސާސީއާއި ޤާނޫނަށް ކަމުން، ނިންމުމަށް ވާޞިލުވި ޤާނޫނީ ހުއްޖަތާއި ސަބަބުތައް ބަޔާންކުރުން ލާޒިމެވެ. (ޕެރ. 03، ނ)

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ދަށުކޯޓުގައި ހިނގަމުންދާ ޝަރީޢަތްތަކުގައި، އިސްތިސްނާއީ ޙާލަތެއްގައި މެނުވީ، ހައިކޯޓުން ބަންދުގެ މުއްދަތު ޖެހުމަކީ މައުޟޫޢުގެ ހެކިތައް ދަށުކޯޓުން ނިންމުމުގެ ކުރިން ވަޒަންކުރުމަށް ވަދެވޭ ކަމެއް ކަމުން އިސްތިއުނާފުގެ ނިޒާމާ ޚިލާފެވެ؛ އެހެންކަމުން ހައިކޯޓުން ކުރާނީ ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލުކޮށް ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް ބަޔާންކޮށްދިނުމެވެ، ބަންދާ މެދު ގޮތް ނިންމާނީ ދަށުކޯޓުންނެވެ. (ޕެރ. 03، ބ)

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބިރުދެއްކުމާއި ނުރައްކާތެރި ހަތިޔާރާއި ތޫނު އެއްޗެހި ގެންގުޅުން މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 5 އިން 9 އަށް މާއްދާތަކުގެ ކުށެއްގެ ތުހުމަތުގައި ފުލުހުން ނުވަތަ ޕީޖީ ބަންދަށް އެދިއްޖެނަމަ، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގެ ޙާލަތެއް ވުޖޫދުގައިވާނަމަ، ތަޙްޤީޤާއި ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާ ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރުން އެ ޤާނޫނުގެ 16 (ހ) ގެ ދަށުން ލާޒިމު (mandatory) ވެއެވެ؛ ޖިނާއީ އިޖްރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 212 (ނ) ގެ ދަށުން ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާގައި ބަންދުގެ މުއްދަތު ޖެހުމުގައިވެސް ބަލަންޖެހެނީ އެ 16 ވަނަ މާއްދާއަށެވެ. (ޕެރ. 03، ޅ)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 142 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ ހަވަނަ ބާބު، 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އިން (ރ) އަށް، 60، 63 އަދި 212 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2010 (ބިރުދެއްކުމާއި ނުރައްކާތެރި ހަތިޔާރާއި ތޫނު އެއްޗެހި ގެންގުޅުން މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 އިން 9 އަށް، 8، 12 އަދި 16 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 41/2014 (ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2010 އަށް 1 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ޤާނޫނު)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 13/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނު) ގެ 2 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އަދި 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)
  • ހައިކޯޓުގެ 2018/HC-A/134 ޤަޟިއްޔާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ