ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. މުޙައްމަދު ނާޖިހް މޫސާ
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން، ތަޙްޤީޤު ނިމި މައްސަލަ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްއަށް ފޮނުވާފައިވާތީއާއި އިތުރަށް ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނުފެންނާތީ ޝަރުޠުތަކާއެކު ބަންދުން ދޫކޮށްލި.
- ވާޤިޢާ
- މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅުމުގެ ތުހުމަތުގައި ހައްޔަރުކުރެވުނު ފަރާތެއްގެ ބަންދު ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން އިތުރުކުރުމަށް ފުލުހުން މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް އެދުނެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅުމުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުކުރެވިފައިވާ ފަރާތެއް، ތަޙްޤީޤު ނިމިގެން މައްސަލަ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްއަށް ފޮނުވާފައިވާތީ ޝަރުޠުތަކާއެކު ބަންދުން ދޫކޮށްލި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އަދި 60 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތްވޭތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22(ޅ)، 59، 60 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު އަމުރެއްކަމަށާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143(ރ) ގެ ދަށުން މަތީ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށް ތަބާނުވާކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ، ކުށުގެ ޒާތުން މުޖްތަމަޢަށް ނުރައްކާކަމުގެ ސަބަބު (60(ށ)(4)) ސާފުކޮށް ފެންނާތީ ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނީ 60(ށ) ގެ ދަށުން، 60(ރ)(2) ގެ ދަށުން ޝަރުޠުކޮށް ދޫކޮށްލެވޭނެ ޙާލަތެއް ނޫން؛ ދަޢުވާ ހުށަހެޅިފައިވާތީ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމަންވީ ޝަރީޢަތް ހިނގާ ކޯޓުން.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- އދ. މަހިބަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 2018/13
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލުދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު؛ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމަށް އަޞްލު މައްސަލަ ހުށަހެޅިފައިވާ ކޯޓަށް ހުށަހެޅުމަށް އަމުރު
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ކުށެއްގެ ތުހުމަތުގައިވާ މީހަކު ބަންދުކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތްވާ ގޮތުގެ މަތިންކަން ނުވަތަ ނޫންކަން ކަނޑައެޅުމަށްޓަކައި ފަނޑިޔާރުން ބަލަންޖެހެނީ، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއަށާއި، އެހެން ޤާނޫނެއްގައި އެހެން އިޖުރާޢަތެއް ކަނޑައަޅާ ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާ ޙާލަތްތަކުގައި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ހަވަނަ ބާބުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ އިޖުރާޢަތްތަކާއި އެޤާނޫނުގެ ދަށުން ހަދާ ޤަވާޢިދުގައި ބަޔާންކުރާ ކަންތައްތަކުގެ މައްޗަށެވެ. ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމާއިރު، ދެފަރާތުން ހުށަހަޅާ ކަންތައްތަކަށް ރިޢާޔަތްކުރުމުގެ އިތުރުން، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އިން (ރ) އަށް ބަޔާންކޮށްފައިވާ ކަންކަމަށް ފަނޑިޔާރު ރިޢާޔަތްކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 3.2)
ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގައި ބަޔާންކުރާ ހަތަރު ސަބަބުން ކުރެ ސަބަބަކަށްޓަކައި މެނުވީ، އެއްވެސް މީހަކާމެދު ޝަރީޢަތުން ޙުކުމެއް ކުރުމުގެ ކުރިން އެމީހަކު ބަންދުގައި ބަހައްޓައިގެން ނުވާނެއެވެ. (ޕެރ. 3.3)
ކުށުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުކޮށްފައިވާ މީހާ ހައްޔަރުކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނީ ހަމަތަކުގެ މަތިން ނޫންނަމަ، އޭނާ ވަގުތުން ދޫކޮށްލަން އަމުރުކުރަންޖެހެނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 45 ވަނަ މާއްދާގައި ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ހައްޔަރުކުރުމާއި ބަންދުކުރުން މަނާކޮށްފައިވާތީއެވެ. ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ބަންދުކޮށްފިނަމަ ނިގުޅިގެންދާ އަމިއްލަ މިނިވަންކަން އިޢާދަކޮށްދެވޭނީ، އެމީހަކު ވަގުތުން ދޫކޮށްލަން ފަނޑިޔާރު އަމުރުކޮށްގެންނެވެ. (ޕެރ. 3.3)
ތުހުމަތުކުރެވިފައިވާ ކުށް އޭނާ ކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރުމާއެކު، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (1) އިން (4) އަށް ބަޔާންކުރާ ޙާލަތްތަކުގެ ތެރެއިން ޙާލަތެއް ކުރިމަތިވެދާނެކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ޤަބޫލުކުރެވިއްޖެނަމަ، ތުހުމަތުކުރެވިފައިވާ ކުށުގެ ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން އޭނާ ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރުމަކީ ފަނޑިޔާރުގެ މައްޗަށް ލާޒިމު (mandatory) ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3.3)
ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް އެކަށީގެންވާ ހެކި އެވަގުތު ނެތްނަމަވެސް، 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (1) އިން (4) އަށް ބަޔާންކުރާ ސަބަބެއް އޮތުމާއެކު ތުހުމަތު ކުރެވޭ ކޮންމެވެސް މިންވަރެއްގެ ހެކި ހުރެއްޖެނަމަ، 15 ދުވަހަށްވުރެ އިތުރު ނުވާނެ ގޮތުގެ މަތިން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް ފަނޑިޔާރަށް އަމުރުކުރެވިދާނެއެވެ. މިޙާލަތުގައި ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރުމާއި ނުކުރުމަކީ ލާޒިމު ކަމެއް ނޫން ތަޤްދީރީ (discretional) ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3.3)
ބަންދުކުރެވުނު މުއްދަތު ހަމަވުމަށްފަހު އިތުރު މުއްދަތަކަށް ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމުގެ ހުއްދަ ދިނުމުގެ އިޚްތިޔާރުގެ ބޭނުން ފަނޑިޔާރު ކުރަންޖެހެނީ، ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 ވަނަ މާއްދާގައި ބަޔާންކުރާ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއް ކަމުގައިވާނަމައެވެ. ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްނަމަވެސް، ތުހުމަތުގައިވާ މީހާއާއި ކުށާ ގުޅުވައިދޭ އެކަށީގެންވާ މިންވަރެއްގެ ހެއްކެއް އެހާތަނަށް ލިބިފައި ނުވާނަމަ، އިތުރުކޮށްދޭ މުއްދަތު 15 ދުވަހަށްވުރެ އިތުރުވެގެން ނުވާނެއެވެ؛ މިއީ ފަނޑިޔާރަށް ލާޒިމު (mandatory) ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3.3)
ހައްޔަރުކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނީ ހަމަތަކުގެ މަތިން ކަމުގައިވިޔަސް، ކުށް ކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ލިބިފައި ނެތްނަމަ، އަދި 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (1) އިން (4) ގައި ބަޔާންކުރާ ސަބަބެއް ނެތްނަމަ، އެއްވެސް ޝަރުޠަކާ ނުލައި އޭނާ ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށް އަންގަވަންވާނެއެވެ؛ މިއީ ލާޒިމު (mandatory) ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3.3)
ހައްޔަރުކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނީ ހަމަތަކުގެ މަތިންނަމަ، 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (1) އިން (4) ގެ ސަބަބެއް ނެތް ނަމަވެސް ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެއްޖެނަމަ، ކަފާލާތުގެ އުޞޫލުން ނުވަތަ ޝަރުޠުތަކަކާއެކު ބަންދުން ދޫކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގެ ދަށުން ފަނޑިޔާރަށް ލިބިގެންވެއެވެ. (ޕެރ. 3.3)
މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅުމަކީ ކުށުގެ ޒާތާއި ބާވަތުން މުޖްތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިކަން ބޮޑު ކުށުގެ ޢަމަލެއްކަން ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2011/SC-A/33 ޤަޟިއްޔާއިން ކަނޑައަޅާފައިވެއެވެ. ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (4) ގައި ބަޔާންކުރާ ސަބަބު ސާފުކޮށް ފެންނަން އޮތުމާއެކު، ތުހުމަތުކުރެވުނު ކުށް ކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރުމުން، ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނީ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުންނެވެ. މިޙާލަތުގައި މުއްތަހަމު ޝަރުޠުކޮށް މުޖްތަމަޢަށް ދޫކޮށްލުމުގެ އިޚްތިޔާރަކީ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގެ (2) ގެ ދަށުން ބޭނުންކުރެވިދާނެ އިޚްތިޔާރެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 3.4)
ތުހުމަތުކުރެވިފައިވާ ކުށުގެ ދަޢުވާ ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅިފައިވާނަމަ، ދަޢުވާއާ ގުޅޭ އެންމެހައި ހެކި ޤަރީނާ ތަފްޞީލީ ގޮތެއްގައި ދަޢުވާއާއެކު ހުށަހެޅިފައިވާނެކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭތީ، ބަންދާމެދު ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމަށްޓަކައި އަޞްލު މައްސަލަ ހުށަހެޅިފައިވާ ކޯޓަށް ހުށަހަޅަންވާނެއެވެ. (ޙުކުމް)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 45 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ ހަވަނަ ބާބު އަދި ހަތްވަނަ ބާބު
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އިން (ރ) އަށް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)، (ރ)(1)، (ރ)(2)، (ބ)، (ޅ)، (ކ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 63 ވަނަ މާއްދާ، 66 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ) އަދި 68 ވަނަ މާއްދާ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2011/SC-A/33 ޤަޟިއްޔާ
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ޙަސަން ޢަލީ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.