އެޓަރނީ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. މޫސާ ޔޫސުފް
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން (75/O11C/2016) ދަޢުވާ މަދަނީ މިންގަޑުން ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، 2500 ލީޓަރުގެ ކަޅުހަމެއް ނުވަތަ ބާޒާރުން އެފަދަ ކަޅުހަމެއް ގަންނަން ލިބޭ އަގާއި ލ. ހިތަދޫއަށް އުފުލުމުގެ އަގު، ޙުކުމުގެ ތާރީޚުން ފެށިގެން އެއް މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ގޭގެ ވެރިފަރާތަށް ދިނުމަށް މިނިސްޓްރީއަށް އަމުރުކުރިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ސުނާމީ ކާރިޘާއާ ގުޅިގެން ރާއްޖޭގެ މީހުން ދިރިއުޅޭ ކޮންމެ ގެއަކަށް 2500 ލީޓަރުގެ ބޯފެން ކަޅުހަމެއް ދިނުމަށް ދައުލަތުން ހިންގި މަޝްރޫޢުގެ ދަށުން ލ. ހިތަދޫއަށް ފޮނުވި ކަޅުހަންތަކުން، ރަށު އޮފީހުގެ ލިސްޓުގައި ހިމެނޭ 175 ގޭގެ ތެރެއިން އިސްތިއުނާފު ރައްދުވާ ފަރާތުގެ ގެއަށް ކަޅުހަން ނުލިބުނުތީ، މޫސާ ޔޫސުފް ދައުލަތުގެ (މިނިސްޓްރީ އޮފް އެންވަޔަރަމަންޓް އެންޑް އެނަރޖީ) މައްޗަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ސުނާމީއާ ގުޅިގެން ކޮންމެ ގެއަކަށް 2500 ލީޓަރުގެ ބޯފެން ކަޅުހަމެއް ދިނުމަށް ހިންގި މަޝްރޫޢުގެ ދަށުން ލިބެންޖެހޭ ކަޅުހަން ނުލިބުނު ގެއެއްގެ ވެރިފަރާތަށް، ކަޅުހަން ނުވަތަ އޭގެ އަގާއި އުފުލުމުގެ އަގު ދިނުމަށް ދައުލަތަށް އަމުރުކުރި ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމަށް ބަދަލު ގެންނަންޖެހޭތޯ؛ އަދި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ ޙައްޤުތަކާއި ހަމަހަމަކަމުގެ އުޞޫލުގެ ދަށުން، އެއް ޙާލަތެއްގައިވާ ފަރާތްތަކަށް ކުރެވުނު ޙުކުމްތަކުގެ ތެރެއިން ބައެއް ޙުކުމްތައް ދައުލަތުން ތަންފީޒުކޮށް، ބައެއް ޙުކުމްތައް އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ޙުކުމް.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ދައުލަތުން ބުނީ: (1) ކަޅުހަން ނުލިބުމުގައި މިނިސްޓްރީގެ އިހުމާލެއް ނެތްކަން ދައުލަތުގެ ހެކިތަކުން ސާބިތުވާއިރު، އެ ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ޙުކުމްކުރީ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ކަމަށް؛ (2) ތަންފީޒުކުރުމަށް ދައުލަތުން ފުރިހަމަކުރަންޖެހޭ އިޖުރާއާތަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް އެއް މަހުގެ މުއްދަތު ކަނޑައެޅުމަކީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ RU/01-2010/SC ރޫލިންގާ ޚިލާފު ކަމަށް؛ (3) ރައްދުވާ ފަރާތުގެ ޝަފަހީ ހެކިބަހަށާއި ސަރުކާރު އިދާރާތަކުގެ ލިޔުންތަކަށް ބަލައި ނިންމުމަކީ ހެކި ނެގުމުގެ އުޞޫލުތަކާއި ޤާނޫނުއަސާސީއާ ޚިލާފު ކަމަށް. ރައްދުވާ ފަރާތުގެ ދިފާޢު ޙުކުމުގައި ތަފްޞީލުކޮށްފައި ނުވެއެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ވަކި ފަރާތަކަށް 23 ވަނަ މާއްދާގެ ޙައްޤުތައް ދިނުމަށް އަމުރުކުރުމަކީ ޢާންމު ގޮތެއްގައި ހަމަހަމަކަމާ ޚިލާފު ނަމަވެސް، މި ގެއަކީ މަޝްރޫޢުގެ ލިސްޓުގައި ހިމެނޭ، ކަޅުހަން ނުލިބި ހުރި ގެއެއްކަމުން ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ޤާނޫނީ އަސާސްތަކެއްގެ މައްޗަށް ނިންމާފައިވާ ނިންމުމެކެވެ. އަދި އެއް ވާޤިޢާއެއްގައި ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން 2012 ވަނަ އަހަރު ކުރި ހަ ޙުކުމެއް ދައުލަތުން އިސްތިއުނާފުނުކޮށް ތަންފީޒުކޮށްފައިވާއިރު، މި ޤަޟިއްޔާ އިސްތިއުނާފުކުރުމަކީ ހަމަހަމަކަމާއި ތަފާތު ނުކުރުމުގެ ޙައްޤާ ޚިލާފު ކަމެކެވެ. ދައުލަތުގެ ތިން ނުކުތާ ހައިކޯޓުން ވަކިވަކިން ތަޙުލީލުކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ލ. ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 75/O11C/2016
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައިއިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާއިން ދައުލަތުގެ މައްޗަށް ލާޒިމުކޮށްފައިވާ މިންވަރަކީ، ސާފު ފެން ފަދަ އެ މާއްދާގައިވާ ޙައްޤުތައް، ދައުލަތުގެ ތަނަވަސްކަމާއި ކުޅަދާނަކަން ހުރި މިންވަރަކަށް ރައްޔިތުންނަށް ހޯދޭނެ މަގު ތަނަވަސްކޮށްދިނުމަށް މަސައްކަތްކުރުމެވެ؛ އަދި ޤާނޫނުއަސާސީގައިވާ އަސާސީ ޙައްޤުތައް ޙިމާޔަތްކޮށް ކުރިއެރުވުމަކީ 18 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ދައުލަތުގެ ވާޖިބެކެވެ (ހައިކޯޓުގެ A/365-2009/HC ޤަޟިއްޔާގައި ވެސް ފާހަގަކޮށްފައިވާ ގޮތަށް).
ޢާންމު އުޞޫލަކީ، މުޖްތަމަޢުގެ ޢާންމު ޙާލަތަށްވުރެ ނިކަމެތި ނުވަތަ އިޖްތިމާޢީ ގޮތުން ޚާއްޞަ ރައްކާތެރިކަމެއް ލިބިދޭންޖެހޭ ފަރާތެއް ފިޔަވައި، އެހެން ވަކި ފަރާތަކަށް، ވަކި އަތޮޅަކަށް، ވަކި ރަށަކަށް ނުވަތަ ރަށެއްގެ ވަކި ބަޔަކަށް ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ ޙައްޤުތައް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ދައުލަތަށް އަމުރުކުރުމަކީ، ޤާނޫނުގެ ކުރިމަތީގައި ކޮންމެ މީހަކީވެސް ހަމަހަމަ މީހެއްކަމުގެ މަފްހޫމާ (ޤާނޫނުއަސާސީގެ 20 ވަނަ މާއްދާ އާއި 17 ވަނަ މާއްދާ) ޚިލާފު ކަމެކެވެ.
ނަމަވެސް، ދައުލަތުން ހިންގި މަޝްރޫޢެއްގެ ދަށުން ރަށެއްގައި މީހުން ދިރިއުޅޭ ކޮންމެ ގެއަކަށް ބޯފެން ކަޅުހަމެއް ދިނުމަށް ކަނޑައަޅައި، ރަށު އޮފީހުން ތައްޔާރުކުރި ލިސްޓުގައި ހިމެނޭ ގެއަކަށް ދަޢުވާކުރި ދުވަހާ ހަމައަށް ވެސް އެ ކަޅުހަން ނުލިބިފައިވާނަމަ، އެ ކަޅުހަން ނުވަތަ އޭގެ އަގާއި އުފުލުމުގެ އަގު އެ ގޭގެ ވެރިފަރާތަށް ދިނުމަށް ދައުލަތަށް އަމުރުކުރުމަކީ ޤާނޫނީ އަސާސްތަކެއްގެ މައްޗަށް ނިންމާފައިވާ ނިންމުމެކެވެ. (ޕެރ. 3.5)
އެއް ޙާލަތެއްގައި ތިބި ބައެއްގެ މައްޗަށް، އެއް ވާޤިޢާއެއްގެ މައްޗަށް، އެއް އަސާސަކަށް ބުރަވެ ޙުކުމްކޮށްފައިވާ ޤަޟިއްޔާތަކުގެ ތެރެއިން ބައެއް ޤަޟިއްޔާއެއްގެ ޙުކުމް ދައުލަތުން އިސްތިއުނާފުނުކޮށް ތަންފީޒުކޮށްފައިވާއިރު، އެހެން ބައެއް ޤަޟިއްޔާތައް އިސްތިއުނާފުކުރުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 17 ވަނަ މާއްދާއިން ކަށަވަރުކޮށްދީފައިވާ ހަމަހަމަކަމާއި ތަފާތު ނުކުރުމުގެ ޙައްޤާ ޚިލާފު ނިންމުމެއްކަމުގައި މެނުވީ ނުބެލެވޭނެއެވެ؛ ޤާނޫނުއަސާސީގައިވާ ގޮތުގެ މަތިން ޙައްޤުތައް ހަމަހަމަކަމާއެކު ފޯރުކޮށްދިނުމަކީ 18 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ދައުލަތުގެ ވާޖިބެކެވެ. (ޕެރ. 3.6)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 18 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 20 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 17 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ)
- ހައިކޯޓުގެ A/365-2009/HC ޤަޟިއްޔާ
- RU/01-2010/SC
- ހައްދުންމަތީ ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ 41/O11C/2012 ޤަޟިއްޔާ
- ހައްދުންމަތީ ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ 42/O11C/2012 ޤަޟިއްޔާ
- ހައްދުންމަތީ ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ 44/O11C/2012 ޤަޟިއްޔާ
- ހައްދުންމަތީ ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ 46/O11C/2012 ޤަޟިއްޔާ
- ހައްދުންމަތީ ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ 58/O11C/2012 ޤަޟިއްޔާ
- ހައްދުންމަތީ ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ 59/O11C/2012 ޤަޟިއްޔާ
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.