ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އިބްރާހީމް ޝާހް
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ހެކިންގެ ހެކިބަހުން ރޭޕްކުރިކަން ނޭނގޭތީއާއި، ޕޯސްޓްމޯޓަމް ރިޕޯޓުގައި ޖިންސީ އަނިޔާއެއް ފާހަގަނުކުރާތީއާއި، 20 (ހ) (4) ގައިވާ އެއްބަސްވުމެއް ސާބިތުނުވާތީ ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާކަމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް، ވަކިން ދިރިއުޅެމުންދިޔަ އަނބިމީހާ ގެއަށް ގެންގޮސް، އޭނާގެ ރުހުމެއްނެތި ގަދަކަމުން ޖިމާޢުވިކަމަށް ބުނެ ދަޢުވާކުރެވުނު މައްސަލައެކެވެ. ޙާދިޘާއަށްފަހު އަނބިމީހާ ބަލިވެ، ދަޢުވާ އުފުލުމުގެ ކުރިން ނިޔާވިއެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ 20 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ފިރިމީހާ އަނބިމީހާ ރޭޕްކުރުމުގެ ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާކަމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނިންމީ ހުށަހެޅުނު ހެކި ޤަރީނާއަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 (އ) ގެ މިންވަރަށް ހެކި ލިބިފައިވަނިކޮށްތޯ؛ ޚާއްޞަކޮށް އަނިޔާލިބުނު ފަރާތް ނިޔާވެފައިވާއިރު، އޭނާ އެހެން މީހުންނަށް ކިޔައިދިން ވާހަކަ ބިނާކޮށް ދަޢުވާ ސާބިތުކުރެވޭތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ޕްރޮސިކިއުޝަނުން ބުނީ ހެކިބަސްތަކާއި ކިތާބީ ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް 51 (އ) ގެ މިންވަރަށް ހެކި ލިބިފައިވަނިކޮށް ސާބިތުނުވާކަމަށް ނިންމި ކަމަށެވެ. ދިފާޢުން ބުނީ ލޮލަށް ފެނުނު ހެކިއެއް ނެތްކަމަށާއި، ހެކިބަސްތަކަކީ ހިޔަރސޭ ކަމަށާއި، ގާތްތިމާގެ މީހުންގެ ހެކިބަސް ބަލައިނުގަނެވޭނެ ކަމަށާއި، ކިތާބީ ހެކިތަކުގައި ފުށުއެރުން ހުރި ކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ދެމަފިރިން މަޞްލަޙަތަށްޓަކައި އެއްބަސްވެގެން ވަކިން ދިރިއުޅުނުކަމާއި، ޙާދިޘާ ހިނގި ދުވަހު ކައިވެނި އޮތްކަމާއި، ޖިމާޢުވިކަމާއި، ނުރުހުމުގައި ކަމަށް ނިޔާވި ފަރާތް ގިނަ ފަރާތްތަކަށް ކިޔައިދިން ވާހަކަ މެޑިކަލް ރިޕޯޓުތަކާއި ޚަބީރުންގެ ރައުޔާއި ފޯން އެނަލިސިސް ފަދަ ޤަރީނާތަކުން ކޮރޮބޮރޭޓްވާތީ ކުށް ސާބިތުވާކަމަށް ނިންމިއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ކްރިމިނަލް ކޯޓު 752/Cr-C/2016
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލުދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު؛ ކުށް ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި 3 އަހަރަށް ޖަލަށްލުމަށް ޙުކުމްކުރި
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ދެމަފިރިކަމުގެ ސަބަބުން ޖިމާޢުވުމަކީ ދެފަރާތަށް ހަމަހަމަކޮށް ލިބިދީފައިވާ ޙައްޤެއް ނަމަވެސް، އެއީ އިމެއްނެތި ކޮންމެ ޙާލަތެއްގައި ބޭނުންކުރެވޭ މުޠްލަޤު ޙައްޤެއް ނޫން؛ ޚާއްޞަ ޙާލަތްތަކުގައި އަނބިމީހާއަށް އިންކާރުކުރެވިދާނެ، އަދި އަނބިމީހާގެ ނުރުހުމުގައި ގަދަކަމުން ޖިމާޢުވުމަކީ ޖިސްމާނީ އަދި ނަފްސާނީ އަނިޔާއެއް ކަމަށްވާތީ ތަޢުޒީރީ އަދަބެއް ކަނޑައެޅިދާނެ. (ޕެރ. 8-11)
ފިރިމީހާ އަނބިމީހާ ރޭޕްކުރުމުގެ ކުށަކީ ވަކި ބާވަތެއްގެ ހެކި ނުވަތަ ވަކި ނިޞާބެއް ޝަރީޢަތުން ލާޒިމްކުރާ ކުށެއް ނޫންކަމުން، ޝަރީޢަތާއި ޤާނޫނު ހުއްދަކުރާ ހުރިހާ ހެކި ޤަރީނާއަށް ރިޢާޔަތްކުރެވޭނެ؛ ސާބިތުކުރަންޖެހޭ މިންގަނޑަކީ އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތް މިންގަނޑު. (ޕެރ. 14)
ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ 52 ވަނަ މާއްދާގައި ހެކީގެ މިންގަނޑަށް ދީފައިވާ ލުޔަކީ ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 47 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ލުޔާ ދާދި އެއްގޮތް ލުޔެއް ކަމުން، 47 ވަނަ މާއްދާއާ ގުޅޭ ނިންމުންތައް (2019/SC-A/77 ފަދަ) 52 ވަނަ މާއްދާ ތަޠުބީޤުކުރުމުގައި ރިޢާޔަތްކުރެވިދާނެ؛ ލޮލުން ދުށް ހެކިވެރިއެއް ނެތްނަމަވެސް، އަނިޔާލިބުނު ފަރާތުގެ ކިޔައިދިނުން އާދަޔާ ޚިލާފަށް ތެދުކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ އިތުރު ހެކި ޤަރީނާ ހުރެއްޖެނަމަ ދަޢުވާ ސާބިތުކުރެވިދާނެ. (ޕެރ. 14)
ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ 20 (ހ) (4) ގައިވާ، މަޞްލަޙަތަށްޓަކައި ވަކިން ދިރިއުޅުމުގެ އެއްބަސްވުމަކީ ލިޔުމުން ނުވަތަ ވަކި ގޮތަކަށް އޮންނަން ޖެހޭ އެއްބަސްވުމެއް ނޫން؛ ހެކި ޤަރީނާއާއި މައްސަލައިގެ ވަށައިގެންވާ ޙަޤީޤަތްތަކުން އެފަދަ އެއްބަސްވުމެއް ދެނެގަނެވިދާނެ. (ޕެރ. 15.2)
ދަޢުވާކުރުމުގެ ކުރިން އަނިޔާލިބުނު ފަރާތް ނިޔާވެފައިވާ ފަދަ ޚާއްޞަ ޙާލަތެއްގައި، އޭނާ ކިޔައިދިން ވާހަކަ އެހެން މީހުން ދޭ ހެކިބަސް (ބުނި ބުނުމުގެ މައްޗަށް ދެވޭ ހެކިބަސް) ބަލައިގަނެވޭނެ، ނަމަވެސް އެކަނި އެ ހެކިބަހުގެ މައްޗަށް ނިންމުމުގެ ބަދަލުގައި އެ ހެކިބަހާ ގުޅުވައިދޭ ހަރުދަނާ އިތުރު ހެކި ޤަރީނާ ހުރިތޯ ކަށަވަރުކުރަން ޖެހޭނެ. (ޕެރ. 16-17)
ގާތްތިމާގެ މީހުންގެ ހެކިބަސް ބަލައިނުގަނެވޭނީ ގާތްތިމާގެކަމުގެ ސަބަބުން ނޫން، ހެކިބަސްދޭ ފަރާތަށް ފައިދާއެއް ލިބޭ ތުހުމަތު އޮތުމުންނެވެ؛ ދޮގު ހެކިބަހުގެ ތުހުމަތެއް ނެތް ގާތްތިމާގެ މީހެއްގެ ހެކިބަސް ޤަބޫލުކުރެވޭނެ. އަދި ޕޯސްޓްމޯޓަމް ރިޕޯޓަކީ މަރުވި ސަބަބު ދެނެގަތުމަށް ހެދޭ ރިޕޯޓަކަށްވާތީ، ފަރުވާ ދިނުމަށްފަހު ހެދުނު ޕޯސްޓްމޯޓަމް ރިޕޯޓެއްގައި ޖިންސީ އަނިޔާއެއް ފާހަގަ ނުކުރުމަކީ ކުށް ނުކުރާކަމުގެ ދަލީލެއް ނޫން. (ޕެރ. 19-20)
ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ 20 (ނ) ގެ ދަށުން، ނުރައްކާތެރި ހަތިޔާރެއް ބޭނުންކުރިކަން ސާބިތުނުވާނަމަ އަދަބަކީ 1 އަހަރާއި 3 އަހަރާ ދެމެދުގެ ޖަލު ޙުކުމެއް. (ޕެރ. 21)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2014 (ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނު) ގެ 12، 20 (ހ) އަދި (ނ)، 52 (ހ) އަދި (ށ) ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 47 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 13/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 ވަނަ މާއްދާ (ހ) އަދި (ށ) (1)
- ސޫރަތުލް ބަޤަރާ 187، 222، 228، 231 ވަނަ އާޔަތް؛ ސޫރަތުއް ނިސާ 19؛ ސޫރަތުއް ރޫމް 21؛ ސޫރަތުލް މުޖާދަލާ 3
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2019/SC-A/77
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޢަލީ ސަމީރު، މުޙައްމަދު ނިޔާޒު، ޙުސައިން ޝަހީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.