ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/496ހައިކޯޓު · 26 ޖަނަވަރީ 2020 · ކޯޓު އަމުރު

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އަޙްމަދު އިޝާމް

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 26 ޖަނަވަރީ 2020ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2019/1903ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ޑޮކްޓަރުގެ އިރުޝާދާ އެއްގޮތަށް ޢަމަލުކުރެވިފައިނުވާތީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ޝަރުޠުކޮށް ބަންދުން ދޫކޮށްލިއެވެ.
ވާޤިޢާ
މަސްތުވާތަކެތި އެތެރެކޮށް ވިޔަފާރިކުރިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ހައްޔަރުކުރި ފަރާތަކީ ލޮލުގެ ފެނުމުގެ މައްސަލައަކަށް ޑޮކްޓަރު އިރުޝާދު ދީފައިވާ މީހެކެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތި އެތެރެކޮށް ވިޔަފާރިކުރުމުގެ ތުހުމަތުގައިވާ ފަރާތެއް ލޮލުގެ ފެނުމުގެ ޞިއްޙީ ސަބަބަކާ ހެދި ޝަރުޠުކޮށް ބަންދުން ދޫކޮށްލި ކްރިމިނަލް ކޯޓު އަމުރަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އާއި 60 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތަށް ނެރުނު އަމުރެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59، 60 އަދި 63 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު، އަދި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 (ރ) ގެ ދަށުން މަތީ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށް ތަބާނުވެ ނެރުނު އަމުރެއްކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ތުހުމަތަކީ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށަކަށްވާއިރު، ޝަރުޠުކޮށް ދޫކުރަން ޖެހޭ ޟަރޫރީ ޞިއްޙީ ޙާލަތެއް ހުށަހެޅި ލިޔުންތަކުން ނޭނގެއެވެ؛ ކުށުގެ ބާވަތާއި ހެކި ޤަރީނާއަށް ބަލާއިރު ހޯމް މިނިސްޓްރީން ކަނޑައަޅާ ތަނެއްގައި ބަންދުގައި ހުންނަން ޖެހެއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2019/1903
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު؛ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް އަލުން ހުށަހަޅައިފިނަމަ ބަންދާމެދު އަލުން ނިންމަން ޖެހޭ

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ކުށުގެ ތުހުމަތުގައި ހައްޔަރުކުރެވޭ މީހެއްގެ ބަންދާމެދު ފަނޑިޔާރަށް ނިންމޭނީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައިވާ ހަތަރު ގޮތުގެ ތެރެއިން ގޮތަކަށެވެ (ބަންދުގައި ބެހެއްޓުން، ޝަރުޠެއް ނެތި ދޫކޮށްލުން، ކަފާލަތުގެ ދަށުން ދޫކޮށްލުން، ޝަރުޠާއެކު ދޫކޮށްލުން)؛ އަދި 59 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނާއި، ކުށްކުރި ޙާލަތާއި، އަނިޔާވެރިކަމާއި، ހެކީގެ ބުރަދަނާއި، ކުށުގެ ރެކޯޑާއި ކޯޓަށް ޙާޟިރުވި ގޮތަށް ރިޢާޔަތްކުރަންވާނެއެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ހ))

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުން، ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ، ދޫކޮށްލައިފިނަމަ ހެކި ފޮރުވުމާއި ހެކިންނަށް ނުފޫޒުފޯރުވުމާއި ކޯޓަށް ޙާޟިރުނުވުމާއި ފިލުމާއި ނުވަތަ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ޤަބޫލުކުރެވިއްޖެނަމަ ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުން ފަނޑިޔާރަށް ލާޒިމްވެއެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ހ))

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

މަސްތުވާތަކެތި އެތެރެކުރުމާއި ވިޔަފާރިކުރުމަކީ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ) ގެ ދަށުން ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށްކަމާއި މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިކަން ބޮޑު ކުށްކަމުން (2011/SC-A/33)، މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާވެދާނެ މީހެއްކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ފެންނަ ޙާލަތުގައި އެމީހަކު ބަހައްޓަންޖެހޭނީ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިކަމެއް ނުފޯރުވޭނެ ތަނެއްގައެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ށ)، 2016/HC-A/52 އާއި 2011/HC-A/114 އަށް ތަބާވެ)

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤަވާއިދުގެ 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) އާއި 2018/HC-A/208 ގެ ދަށުން، ޞިއްޙީ ޙާލަތުގެ ސަބަބުން ޖަލުގައި ފަރުވާ ނުދެވި ފުރާނައަށް ނުވަތަ ޞިއްޙަތަށް ބޮޑު ގެއްލުމެއް ލިބިދާނެ ސަބަބު، ނުވަތަ ކިރުބޯ ކުއްޖަކަށް ކިރު ނުދެވިދާނެ ހަރުދަނާ ސަބަބު ހުރިކަން ކަށަވަރުވެއްޖެނަމަ ޟަރޫރީ ޙާލަތުގެ މައްޗަށް ބަންދަށް ލުޔެއް ދީ ކަފާލަތުން ނުވަތަ ޝަރުޠުކޮށް ދޫކޮށްލެވިދާނެއެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ނ))

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

އެފަދަ ޟަރޫރީ ޙާލަތެއް އޮތްކަން ހުށަހެޅި ލިޔުންތަކުން ނޭނގޭއިރު، ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްގެ ތުހުމަތުގައިވާ ފަރާތެއް ޞިއްޙީ ސަބަބު ދައްކައިގެން ޝަރުޠުކޮށް ދޫކޮށްލުމަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 (ޅ)، 59 އަދި 60 ވަނަ މާއްދާގެ ހަމަތަކާ ޚިލާފު ނިންމުމެކެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ނ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ)
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤަވާއިދުގެ 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ އަދި 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ހުށަހެޅި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 63 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ހުށަހެޅި)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2011/SC-A/33
  • ހައިކޯޓުގެ 2016/HC-A/52
  • ހައިކޯޓުގެ 2011/HC-A/114
  • ހައިކޯޓުގެ 2018/HC-A/208

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ