ޢަބްދުލްޙަކީމް މުޙައްމަދު ރަޝާދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ ރަޖިސްޓްރާރ އިޚްތިޞާޞް ނެތްކަމަށް ބުނެ މައްސަލަ ބަލައިނުގަތުމުން، އިސްޤާޟީ އެ ނިންމުން ދެމެހެއްޓިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުގައި ހުރި މީހެއްގެ މައްސަލަ މަހިބަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ހިންގެން ނެތިގެން ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލަށް އަނބުރާ ފޮނުވައި، ހަމަ އެދުވަހު ޝަރީޢަތުން ގޮތެއް ކަނޑައަޅަންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރިއެވެ. ދަޢުވާ ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ހުށަހެޅުމުގެ ކުރިން އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ހޭބިއަސް ކޯޕަސް ރިޓަކަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ހުށަހެޅިއެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަކުން މައްސަލަ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލަށް އަނބުރާ ފޮނުވައި ހަމަ އެދުވަހު ބަންދު ދެމެހެއްޓުމަށް އަމުރު ނެރެފައިވާ ޙާލަތެއްގައި، ދަޢުވާ ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ހުށަހެޅުމުގެ ކުރިން ހޭބިއަސް ކޯޕަސް ރިޓެއް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ލިބޭތޯއާއި، ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ ކުރީގެ ނިންމުމަކަށް އެ ކޯޓު ތަބާވާން ޖެހޭތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ، ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ ކުރީގެ ނިންމުމަކާ ޚިލާފުކަމަށާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 20، 54 އަދި 143 (ރ) އާ ޚިލާފުކަމަށާއި، ބަންދު އަމުރު ޤާނޫނާ ޚިލާފުކަމަށެވެ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ ހުށަހެޅިއިރު ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ދަޢުވާ ހުށަހެޅިފައި ނުވާތީ ނިންމުން ރަނގަޅުކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ބަންދު އަމުރު ބާޠިލުނުކުރާހާ ހިނދަކު ބަންދަކީ ޤާނޫނީ ބަންދެކެވެ. ދަޢުވާ ހުށަހެޅިފައިނުވާ ހިނދު ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް އިޚްތިޞާޞް ނުލިބެއެވެ. އެއް މަރުޙަލާގެ ކޯޓުގެ ނިންމުމަކަށް ތަބާވާން ނުޖެހޭތީ 143 (ރ) އާ ޚިލާފެއް ނުވެއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-L/MIS/2019/103
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައިއިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ ނިންމުން ޤާއިމް
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ހޭބިއަސް ކޯޕަސް ރިޓަކީ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ހައްޔަރު ނުވަތަ ބަންދުކޮށްފައިވާ މީހަކު ކޯޓަށް ޙާޟިރުކުރުމަށް ހައްޔަރު/ބަންދުކުރި ފަރާތަށް ކޯޓުން ނެރޭ އަމުރެކެވެ؛ ހައްޔަރު ޤާނޫނާ އެއްގޮތްކަން ހައްޔަރުކުރި ފަރާތުން ސާބިތުކޮށްދޭންޖެހޭނެއެވެ. (ޕެރ. 11-13)
ހޭބިއަސް ކޯޕަސް ރިޓަކީ ޖިނާއީ ޠަބީޢަތުގެ މައްސަލައެއްކަމުން، ޖިނާއީ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް އޮތް ކޯޓަކުން އެ މައްސަލަ ބެލިދާނެއެވެ؛ ދެން ބަލަންޖެހެނީ އެ ކޯޓެއްގެ ސަރަޙައްދީ އިޚްތިޞާޞަށެވެ. (ޕެރ. 15-16)
މައްސަލަ ހިންގެން ނެތިގެން ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލަށް އަނބުރާ ފޮނުވުމަކީ ކޯޓުން ނެރެފައިވާ ބަންދު އަމުރު އޭގެ ޒާތުގައި ބާޠިލުވާ ސަބަބެއް ނޫނެވެ؛ އެ އަމުރު ބާޠިލު ނުކުރާހާ ހިނދަކު ނުވަތަ ރިވިއުކޮށް އެހެން ގޮތެއް ނުކަނޑައަޅާހާ ހިނދަކު ބަންދުގައި ހުންނަނީ ޤާނޫނީ ބަންދެއްގައެވެ. (ޕެރ. 17-19، 2020/HC-A/180 ތަބާވެ)
ބަންދު އަމުރެއް އޮވެމެ ދަޢުވާ ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ހުށަހެޅިފައިނުވާ ހިނދު، ހޭބިއަސް ކޯޕަސް މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ނުލިބެއެވެ. (ޕެރ. 17، 20)
ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 (ރ) ގެ ދަށުން ތަބާވާންޖެހެނީ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށެވެ؛ އެއް މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށް ހަމަ އެ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ތަބާވާން ނުޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 21)
އިސްތިއުނާފުކުރެވިފައި ނުވާ ބަންދު އަމުރެއްގެ ޞައްޙަކަމާމެދު، އެ އަމުރު އިސްތިއުނާފުކުރެވިފައިނުވާ ޤަޟިއްޔާއެއްގައި ހައިކޯޓުން ގޮތެއް ނުކަނޑައަޅައެވެ. (ޕެރ. 18، 22)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 45، 49، 58 ވަނަ މާއްދާ އަދި 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 207 (ހ)، 208، 209، 210 އަދި 211 (ހ) (3) ވަނަ މާއްދާ
- ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއާތުގެ ގަވާއިދުގެ 5 ވަނަ ބާބު (64 ން 68 ވަނަ މާއްދާއާ ހަމައަށް)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 69 ވަނަ މާއްދާ
- ICCPR ގެ 9(4) ވަނަ މާއްދާ؛ ACHR ގެ 7(6) ވަނަ މާއްދާ؛ ECHR ގެ 5(4) ވަނަ މާއްދާ
- ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2020/HC-A/180 (ޢަލީ ޒިޔާދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް)
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޙުސައިން މަޒީދު، ހާތިފް ޙިލްމީ، ޢަލީ ސަމީރު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.