ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-JC/04ހައިކޯޓު · 29 ޖުލައި 2019 · ބަނގުރާ ބުއިން

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ހާފިޘު ސަޢީދު

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 29 ޖުލައި 2019ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 262/Cr-C/2017ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން، އިޢުތިރާފުގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުކޮށް، 40 އެތިފަހަރުން ޖަލްދުކުރުމާއި 27 ދުވަހުގެ ޖަލު ޙުކުމް ކޮށް، ޖަލު ޙުކުމް 5,400 ރުފިޔާގެ ޖޫރިމަނާއަކަށް ބަދަލުކޮށް، ޖޫރިމަނާ ނުދައްކައިފިނަމަ ޖަލު ޙުކުމް ވަގުތުން ތަންފީޛުކުރާނެ ކަމަށް ނިންމިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ބަނގުރާ ބޭނުންކުރިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ތަޙްޤީޤުގައި ސުވާލުކުރުމުން، ތުހުމަތުކުރެވޭ ދެ ފަރާތުން މަސްތުވުމަށް ބަނގުރާ ބޯކަމަށް ބުނެ، ޝަރީޢަތުގައިވެސް އިޢުތިރާފުވިއެވެ. ޙުކުމް އިސްތިއުނާފު ނުކުރުމުން ސަރކިއުލަރގެ ދަށުން ހައިކޯޓަށް ފޮނުވިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
އިސްތިއުނާފު ނުކުރެވުނު، ޤަޟާއީ އިޢުތިރާފުގެ މައްޗަށް ބަނގުރާ ބުއިމުގެ ކުށް ސާބިތުކޮށް ޙައްދާއި ތަޢުޒީރީ އަދަބު ކަނޑައެޅި ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ ޙުކުމަކީ ޞައްޙަ ޙުކުމެއްތޯ، އަދި ޙައްދު ކުށެއްގައި ކަނޑައެޅި އަދަބު ސުޕްރީމް ކޯޓުން ނިންމުމުގެ ކުރިން ތަންފީޛުކުރެވޭނެތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕީޖީން އެދުނީ އިޢުތިރާފަކީ ޞައްޙަ އިޢުތިރާފެއްކަމާއި، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތްތަކަށް ޤާނޫނުއަސާސީގެ ޙައްޤުތައް ލިބިދީފައިވާކަމާއި، ޙައްދު ޖެހުން މަނާކުރާ ސަބަބެއް ނެތްކަން ކަށަވަރުކޮށްދިނުމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ޝަރީޢަތުގެ ޙައްޤުތައް ލިބިދީ، ތަޞައްރަފު ފުދިފައިވާ ޙާލު ވި އިޢުތިރާފުން ރުޖޫޢަ ނުވާތީ ކުށް ސާބިތުވެ، އަދަބު ޤާނޫނާ އެއްގޮތެވެ؛ ނަމަވެސް ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 1205 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޙައްދު ކުށުގައި ކަނޑައަޅާ އަދަބު ސުޕްރީމް ކޯޓުން ނިންމުމުގެ ކުރިން ތަންފީޛުނުކުރެވޭތީ ޙުކުމުގެ އެބައި ބަދަލުކުރެވުނެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 262/Cr-C/2017
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

ކުށް ސާބިތުވުމާއި އަދަބު ޤާއިމް؛ ސުޕްރީމް ކޯޓުން ނިންމުމުގެ ކުރިން ތަންފީޛުކުރުމުގެ ބައި ބާޠިލުކޮށް ތަންފީޛު ފަސްކުރި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ބަނގުރާ ބުއިން

ކުށެއްގެ ޙުކުމް އިސްތިއުނާފުކުރުމަށް އެއްވެސް ފަރާތަކުން ހުށަނާޅައިފިނަމަ، ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު SC/2015/14 ސަރކިއުލަރގެ ދަށުން އެ ޙުކުމަކީ ޞައްޙަ ޙުކުމެއްކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް ހައިކޯޓަށް ފޮނުވައި ބަލަނީއެވެ. (ޕެރ. 3.1)

HN2ޖިނާއީ › ބަނގުރާ ބުއިން

ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ހާޒިރުގައި ޝަރީޢަތް ހިންގައި، ކުށަކީ ކޮބައިކަން ރަނގަޅަށް ދޭހަކޮށްދީ، ދިފާޢަށް އެކަށީގެންވާ ވަގުތާއި ވަސީލަތާއި ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ އެހީތެރިކަން ހޯދުމުގެ ފުރުޞަތު ދީފައިވާނަމަ، އެ ފުރުޞަތު އޭނާ ދޫކޮށްލި ނަމަވެސް ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙައްޤުތައް ލިބިދީފައިވާކަމަށް ބެލެވެއެވެ. (ޕެރ. 3.2)

HN3ޖިނާއީ › ބަނގުރާ ބުއިން

ބަނގުރާ ބުއިމުގެ ކުށުގެ ރުކުނުތަކަކީ ބަނގުރާ ބުއިމާއި ޖިނާއީ ޤަޞްދެވެ؛ އަމިއްލަ އިޚްތިޔާރުގައި، މަޖުބޫރުކަމެއް ނެތި، ހަމަބުއްދީގައި، ބާލިޣުވެ ތަޞައްރަފު ފުދިފައިވާ ޙާލު ޝަރީޢަތުގައި ވާ އިޢުތިރާފަކުން ރުޖޫޢަނުވާހާ ހިނދަކު، އެ ކުށް ޝައްކެއް ނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުވެއެވެ. (ޕެރ. 3.3)

HN4ޖިނާއީ › ބަނގުރާ ބުއިން

ހަމައެކަނި މާތް ﷲ ގެ ޙައްޤު އެކުލެވޭ ބަނގުރާ ބުއިމުގެ ކުށްފަދަ ކަމެއްގައި ވާ ޤަޟާއީ އިޢުތިރާފުން ރުޖޫޢަވެވިދާނެއެވެ؛ ކުށް ސާބިތުވީ އިޢުތިރާފުން ނަމަ، ރުޖޫޢަވާ ޙާލަތުގައި ޙައްދު ތަންފީޛެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 3.3)

HN5ޖިނާއީ › ބަނގުރާ ބުއިން

ބަނގުރާ ބުއިމުގެ ޙައްދަކީ 40 އެތިފަހަރުން ޖަލްދުކުރުން ނަމަވެސް، ތަޢުޒީރީ އަދަބެއްގެ ގޮތުން ޖަލްދުކުރުން 80 އެތިފަހަރާ ހަމައަށް ގެންދެވިދާނެއެވެ؛ ހަމަ އެފަދައިން ޙައްދުގެ އިތުރުން ޖަލަށްލުމަކީވެސް ތަޢުޒީރީ އަދަބެއްގެ ގޮތުން ދެވިދާނެ އަދަބެކެވެ. (ޕެރ. 3.4)

HN6ޖިނާއީ › ބަނގުރާ ބުއިން

ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 1205 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ޙައްދު ނުވަތަ ޤިޞާޞް ކަނޑައެޅިފައިވާ ކުށެއްގައި ދަށުކޯޓުން ނުވަތަ ހައިކޯޓުން ކަނޑައަޅާ އަދަބު ނުވަތަ އޭގެ ބައެއް، ސުޕްރީމް ކޯޓުން ޙުކުމްކޮށް މައްސަލަ ނިންމުމުގެ ކުރިން ތަންފީޛުކުރަންޖެހޭ ގޮތަށް ކަނޑައަޅައިގެން ނުވާނެއެވެ؛ މި ހުއްދައަށް ތަޢުޒީރީ ޖޫރިމަނާ ނުދައްކައިފިނަމަ ޖަލަށްލުމުގެ އަދަބު ވަގުތުން ތަންފީޛުކުރުމަށް ކަނޑައެޅުން ވެސް ހިމެނެއެވެ. (ޕެރ. 3.5)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ބ)، (ޅ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާ (ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމުގައި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 616 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 1002 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 1005 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، 1202 ވަނަ މާއްދާ، 1203 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 1205 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު SC/2015/14 (15 ނޮވެމްބަރު 2015) ސަރކިއުލަރ
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2014/HC-A/180 ޤަޟިއްޔާ
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު A/15-S-HC/2018 ޤަޟިއްޔާ (ލިޔެވިފައިވާ ގޮތަށް)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޙަސަން ޢަލީ، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ