Saeed Lex
ހައިކޯޓު · 2019/HC-A/526 · 15 ފެބުރުއަރީ 2022 · ފައިސާ ހޯދުން

މޯލްޑިވްސް މެރިން ސަރވިސަސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. ސީޕްރިއާ މެރިން ފުޑްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް

ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު (1875/MC/2010) 910/Cv-C/2010

Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ފައިބަރގްލާސް ދެ އުޅަނދު ބަނުމުގެ އެއްބަސްވުން ސީޕްރިއާ މެރިން ފުޑްސް އިން ނިމުމަކަށް ގެނައުމާ ގުޅިގެން، ކެޕިޓަލްގެ ގޮތުގައި ދެއްކި ފައިސާ އަނބުރާ ދައްކަން ސިވިލް ކޯޓުން ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ކުރި ޙުކުމް ޞައްޙަތޯ؛ އަދި ވަކީލު ތަނާޒުލުވުމާއި ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ނިންމުމާ ގުޅޭ ވާހަކަ އިސްތިއުނާފުން ބެލޭތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

  1. (ޕެރ. 18) އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާއެއްގެ ގޮތުގައި ހުށަނާޅައި ހަމައެކަނި ތަފްޞީލުގައި ދައްކާ ވާހަކައަކީ (ވަކީލު ތަނާޒުލުވުމާ ގުޅޭ ވާހަކަ ފަދަ) އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާއަކަށް ނުވަތަ އިޖުރާއީ ނުކުތާއަކަށް ނުވާތީ، އެއީ އިސްތިއުނާފުން ބެލޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ.
  2. (ޕެރ. 20) ދަޢުވާ ލިބޭ ފަރާތުގެ ޣައިރު ޙާޟިރުގައި މައްސަލަ ނިންމުމަކީ ޢަމަލުކުރަމުންދާ އިޖުރާއަތެއް ކަމުން، އެއީ އަޞްލުން ބާޠިލު އިޖުރާއަތަކަށް ނުވެއެވެ؛ އެ އިޖުރާއަތަށް ޢަމަލުކުރުމުގައި ދަށުކޯޓުން ހެދި ޤާނޫނީ ގޯހަކީ ކޮބައިކަން އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާއެއްގެ ގޮތުގައި ބަޔާންކޮށްދިނުމަކީ އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުގެ ޒިންމާއެވެ.
  3. (ޕެރ. 21) ޤާނޫނުގައި ވަކިގޮތަކަށް ބަޔާންކުރާ ކަންކަން ފިޔަވައި ވަކީލާއި މުވައްކިލާ ދެމެދު ގުޅުން ތަންޒީމުކުރާނީ އެފަރާތްތަކުންނެވެ؛ ވަކީލު މަސައްކަތުން ތަނާޒުލުވާނަމަ ވަގުތު ދީގެން މުވައްކިލަށް އެންގުމަކީ ފިޑިއުޝަރީ ޑިއުޓީގެ މައްޗަށް ބިނާވާ ވަކީލުގެ ޒިންމާއެކެވެ؛ ޒިންމާދާރު ނޫން ޢަމަލެއްގެ ސަބަބުން މުވައްކިލަށް ގެއްލުން ވެއްޖެނަމަ ތަޢާޤުދީ ގުޅުމުގެ ނުވަތަ މަދަނީ ކުށްތަކާ ގުޅޭ ހަމަތަކުގެ ތެރެއިން ބަދަލު ހޯދުމުގެ ފުރުޞަތު އޮވެއެވެ؛ މުވައްކިލުވެސް މައްސަލައަށް ވާނުވާއެއް ބަލައިނުލައި ހުރެގެން ނުވާނެއެވެ.
  4. (ޕެރ. 22) ދަޢުވާ ރައްދުވާ ފަރާތަކުން ވަކީލަކާ މައްސަލަ ޙަވާލުކުރުމަކުން ކޯޓަށް ޖަވާބުދާރީވުމުގެ މަސްއޫލިއްޔަތުން މުޅިން ބަރީއައެއް ނުވެއެވެ؛ ދަޢުވާ ހުށަހެޅިކަމުގެ މަޢުލޫމާތު ކޯޓުން ފޯރުކޮށްދިނުމުން، ކޯޓާ މެދުކެނޑިނުގޮސް ގުޅުން ބޭއްވުމަކީ އެފަރާތުގެވެސް މަސްއޫލިއްޔަތެކެވެ.
  5. (ޕެރ. 23) ވަކީލު މައްސަލައިން ތަނާޒުލުވިކަން މުވައްކިލަށް އެންގުމުގެ ޒިންމާ ޤާނޫނުން ފަނޑިޔާރުންގެ މައްޗަށް މަތިކޮށްފައި ނުވާތީ، އެކަން ކޯޓުން މުވައްކިލަށް އަންގަންޖެހޭނެކަމަށް ބުނުމުގެ ޤާނޫނީ އަސާސެއް ނެތެވެ.
  6. (ޕެރ. 25، 27) ޤާނޫނެއްގެ މާއްދާއަކަށް ނުވަތަ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތަށް ޙަވާލާދީ ހުށަހަޅާ އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާއެއްގައި، ދަށުކޯޓުން ހެދި ޤާނޫނީ ގޯހާއި ޙަވާލާދޭ މަޞްދަރާ ގުޅުވާލެވޭ ބައި ފާހަގަކޮށް ތަފްޞީލު ބަޔާންނުކޮށް، ހަމައެކަނި ޝަރީޢަތާ ނުވަތަ ޤާނޫނާ ޚިލާފުކަމަށް ބުނުމަކުން ފަނޑިޔާރަށް އެ ނުކުތާއެއް ބެލޭނެ ގޮތެއް ނުވެއެވެ.
  7. (ޕެރ. 31-32) ލިޔުމުން ކުރެވޭ ވިޔާފާރީގެ ނުވަތަ ކޮމާޝަލް މުޢާމަލާތްތަކުގެ އަޞްލަކީ ދެފަރާތުގެ ދެމެދު ޤާނޫނީ ގޮތުން ބަދެވޭ ބަދެވުންތަކެއް އުފެއްދުމުގެ ނިޔަތް އޮތުމެވެ؛ އެއް ފަރާތުން އެއްބަސްވުން ނިމުމަކަށް ގެނައިކަން އެންގުމުން އަނެއް ފަރާތުން އިޢުތިރާޟެއް ނުކޮށް، އެކަން ޤަބޫލުކޮށް ފައިސާ އަނބުރާ ދިނުމަށް ޢަމަލީ ގޮތުން މަސައްކަތްކޮށްފިނަމަ، ފަހުން އެއްބަސްވުން އުވާލި ގޮތް ޞައްޙަ ނޫންކަމަށް ބުނެ ދިފާޢު ބިނާކުރުމުގެ ފުރުޞަތެއް ނެތެވެ.
  8. (ޕެރ. 33-34) މަސައްކަތު ތާވަލަށް ލުއިތައް ދީފައިވިނަމަވެސް، އަލުން ހެދި ތާވަލުތަކާ އެއްގޮތަށްވެސް މަސައްކަތް ކުރިއަށް ނުދިޔުމުން އެއްބަސްވުން ނިމުމަކަށް ގެނެސްފައިވާ ޙާލަތުގައި، ކެޕިޓަލްގެ ގޮތުގައި ދެއްކި ފައިސާ އަނބުރާ ދައްކަންޖެހޭކަމަށް ކުރި ޙުކުމުގައި ޤާނޫނީ ގޯހެއް ނެތެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.