ޕްރަސާރިއޯ ކޮމްޕެނީ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މޯލްޑިވްސް ރޯޑް ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯރޕަރޭޝަން
ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1503/Cv-C/2019
Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފްކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ބިޑް ހުށަހެޅުމަށްފަހު، ސައިޓުގައި މެޓީރިއަލް ހުންނާނެ ކަމަށް ބުނުމުން ދިން ޑިސްކައުންޓް، އޮޅުވާލުމެއްގެ (misrepresentation) ސަބަބުން އަނބުރާ ހޯދިދާނެތޯ؛ އަދި ސައިޓުން ގެންދިޔަ/ގެއްލުން ލިބުނު މުދަލުގެ ބަދަލު ވަޒީފާދޭ ފަރާތުން ހޯދުމަށް ސާބިތުކުރަންޖެހޭ މިންވަރު.
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
- އިންވިޓޭޝަން ފޯ ބިޑެއްގައި އަސާސީ ގޮތެއްގައި ބަލާނެ ކަމަކީ އެންމެ ދަށް އަގު ހުށަހަޅާ ފަރާތަށް މަސައްކަތް ޙަވާލުކުރުމެވެ؛ އެހެން ކަންކަމަށް ނުބެލުމެއް އޭގެ މާނައެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 23)
- ޑިސްކައުންޓް ދިނީ އޮޅުވާލުމެއްގެ ސަބަބުން ކަމަށް ބުނާނަމަ، އެގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދުމަށް އެ އޮޅުވާލުން ސާބިތުކޮށްދޭންޖެހޭނީ އެ ކަމަށް ބުނާ ފަރާތުންނެވެ. (ޕެރ. 28)
- އެއްފަރާތުން ދެއްކި ޙަޤީޤަތާ ޚިލާފު ވާހަކަތަކެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ވަދެވޭ އެއްބަސްވުމަކީ ބާޠިލުކުރެވިދާނެ (voidable) އެއްބަސްވުމެއް ނަމަވެސް، އެކަމާ ގުޅިގެން ފިޔަވަޅެއް ނާޅާ، ބިޑުން ޑިސްކައުންޓެއް ދީ ބިޑް ކާމިޔާބުކޮށްފައި އެ ޑިސްކައުންޓް އަނބުރާ ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރާނަމަ، ޙައްލު ދެވޭނީ ޑިސްކައުންޓް ދިނީ އޮޅުވާލުމެއްގެ ތެރެއިންކަން ސާބިތުކޮށްދެވޭ ޙާލަތުގައެވެ. (ޕެރ. 31)
- ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޙަޤީޤަތެއް ސާބިތުވަނީ ކަނޑައެޅިފައިވާ ހަމަތަކުގެ މަތިން އެކަން ޝަރީޢަތަށް ޤަބޫލުކުރެވިއްޖެ ހިނދެވެ؛ ލިޔުމުން ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމެއް ބަދަލުކުރުމަށް، އިތުރުކުރުމަށް ނުވަތަ އުނިކުރުމަށް އެއްބަސްވުމުގެ ބޭރުން ހެކި ބަލައިގަތުމަކީ އުޞޫލީ ހަމައެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 32-33)
- ސަރުކާރު ނުވަތަ ދައުލަތުގެ ކުންފުނިތަކުގެ ޓެންޑަރުތަކުގައި ބޮޑު ޑިސްކައުންޓެއް ދީ ބިޑް ކާމިޔާބުކޮށް، ހެކި ނެތި ކޯޓުތައް މެދުވެރިކޮށް އެ ޑިސްކައުންޓް އަނބުރާ ހޯދިދާނެނަމަ ޓެންޑަރުގެ ހަމަތައް ހިފެހެއްޓޭނެ ގޮތެއް ނުވާނެތީ، އެފަދަ ޑިސްކައުންޓެއް އަނބުރާ ހޯދޭނީ ހެކިން އޮޅުވާލިކަން ސާބިތުކޮށް، ޑިސްކައުންޓުގެ ކުރިންވެސް އެންމެ ދަށް ބިޑް ހުށަހެޅީ ތިމާކަން ސާބިތުކޮށްގެންނެވެ. (ޕެރ. 34-35)
- މުދާ ގެއްލުނު ނުވަތަ މުދަލަށް ގެއްލުން ލިބުނު ކަމަށް ބުނާނަމަ، އެއީ ކޮން މުދަލެއްކަމާއި ލިބުނު ގެއްލުމާއި އޭގެ މިންވަރު ފަދަ އަސާސީ ކަންކަން ސާބިތުކޮށްދެވިގެން މެނުވީ ދަޢުވާ ކާމިޔާބެއް ނުވާނެއެވެ؛ މުވައްޒަފުން ކުރި ކަމެއްގެ ސަބަބުން ލިބުނު ގެއްލުން ޓޯޓުގެ ދަށުން ވަޒީފާދިން ފަރާތުން ނަގައިދެވޭނީވެސް އެ ގެއްލުން ބަޔާންކޮށް ސާބިތުކޮށްގެންނެވެ. (ޕެރ. 38-40)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 76/24 (ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2010/13 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ 1 ވަނަ ނަންބަރު
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2021/32 (މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 284 ވަނަ މާއްދާ (ހ)، (ށ)، (ނ)
- ހައިކޯޓު 2019/HC-A/505 (ކަންހިނގި ގޮތުގެ ތަފްޞީލަށް ރިފަރކޮށް)
މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.