ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2021/HC-B12/12ހައިކޯޓު · 9 ޖޫން 2021 · ކޯޓު އަމުރު

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޙަސަން ނުހާދު އާދަމް

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 9 ޖޫން 2021ދަށު ކޯޓު: ގދ. ތިނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު Q10/C-A/41/2020ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ތިނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ނިންމީ ހައްޔަރުކުރީ ކުށުގެ ވެށިން ކަމަށް ނުބެލެވޭތީއާއި ހުއްޓުވުމާއި ހައްޔަރާ ދެމެދު މިނިވަންކަން ހިފެހެއްޓި ސަބަބު ސާފުނުވާތީ ހައްޔަރުކުރުން ޤާނޫނާ ޚިލާފު ކަމަށާއި ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށެވެ.
ވާޤިޢާ
މަސްތުވާތަކެތި ރައްކާކޮށް ވިޔަފާރިކުރާ ކަމުގެ ތުހުމަތުގައި، ކޯޓު އަމުރެއްގެ ދަށުން ގެ ބަލައި ފާސްކުރިއިރު މަސްތުވާތަކެތި ކަމަށް ޝައްކުކުރެވޭ ތަކެތި ފެނި، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ކޯޓު އަމުރަކާ ނުލައި ހައްޔަރުކުރެވުނެވެ. ފުލުހުން 15 ދުވަހުގެ ބަންދަށް އެދުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތީގެ ތުހުމަތުގައި ކޯޓު އަމުރަކާ ނުލައި ހައްޔަރުކުރެވުނު މީހަކު، ހައްޔަރުކުރުން ޤާނޫނާ ޚިލާފު ކަމަށް ބުނެ ބަންދުން ދޫކޮށްލި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ އަމުރު ރަނގަޅުތޯ؛ އަދި އަމުރު ބާޠިލުވާނަމަ ހައިކޯޓުން ބަންދުގެ އަމުރު ނެރެންވީތޯ ނުވަތަ ދަށުކޯޓަށް ފޮނުވަންވީތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕީ.ޖީ ބުނީ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 އާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 (ކ)، 59، 60 އާއި 143 (ރ) އާ ޚިލާފު އަމުރެއް ކަމަށެވެ. ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން އިސްތިއުނާފު ލަސްވެފައިވާ ކަމަށް އިޖުރާއީ އިޢުތިރާޟެއް ކުރި ނަމަވެސް ބަލައިނުގަނެވުނެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހައްޔަރުކުރީ ކުށުގެ ވެށިން، 40 (ނ) ގެ ޙާލަތެއްގައި، ޤާނޫނީ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ކަމަށާއި، އިންވެންޓްރީގައި ވަގުތު ނެތުމަކީ ދޫކޮށްލާނެ ސަބަބެއް ނޫން ކަމަށް ނިންމިއެވެ. އަޣްލަބިއްޔަތުން ނިންމީ ހައިކޯޓުން ބަންދުގެ އަމުރު ނުނެރެ، މައްސަލަ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 32 (ނ) ގެ ދަށުން ދަށުކޯޓަށް ފޮނުވުމަށެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ގދ. ތިނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު Q10/C-A/41/2020
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު، އަލުން ބެލުމަށް ފޮނުވި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ކުށާގުޅޭ ހެކި ހުރިކަމަށް ބެލެވޭ އަމިއްލަ ތަނަކަށް ވެރިފަރާތުގެ ރުހުމަކާ ނުލައި ފުލުހުންނަށް ވަދެވޭނީ ކޯޓު އަމުރެއްގެ ދަށުން؛ ކުށާގުޅޭ މާއްދީ ހެއްކެއް ހުރި ކޮންމެ ތަނަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 213 (ލ) ގެ މާނައިގައި "ކުށުގެ ވެށި" (ޕެރ. 9-10).

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ކުށުގެ ވެށިން ފެންނަ މީހަކު އެކަށީގެންވާ ސަބަބުތަކެއްގެ މައްޗަށް ޝައްކުކުރެވޭ ޙާލަތުގައި ކޯޓު އަމުރަކާ ނުލައި ހުއްޓުވިދާނެ؛ މަސްތުވާއެއްޗެއް "އަތުގައި ހުރުމުގެ" މާނައިގައި މީހެއްގެ ކޮންޓްރޯލްގެ ދަށުގައިވާ ތަނެއްގައި ހުރުންވެސް ހިމެނޭ (ޕެރ. 11).

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ފުލުހުންގެ ބެލުމުގެ ދަށަށް ގެނެވޭ މީހަކު ކުށެއް ކުރިކަމަށް އެކަށީގެންވާ ހެކި އޮތުން ނުވަތަ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްގެ ހެކި ފޮރުވައި ނައްތާލާފާނެ ކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވުން ފަދަ 40 (ނ) ގައިވާ ޙާލަތެއް އޮތްނަމަ ކޯޓު އަމުރަކާ ނުލައި ހައްޔަރުކުރެވިދާނެ؛ ހުއްޓުވުމަށް ފަހު 4 ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި (މި މައްސަލައިގައި 58 މިނިޓު) ހައްޔަރުކުރުމަކީ ޤާނޫނީ ޙައްދުން ބޭރުވުމެއް ނޫން (ޕެރ. 12-16).

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަލައި ފާސްކުރުމުގެ މަޢުލޫމާތު 33 (ކ) އާއި (އ) ގެ ދަށުން ރެކޯޑުކުރަންޖެހޭ ނަމަވެސް، ހިފެހެއްޓި ތަކެތީގެ އިންވެންޓްރީގައި ވަގުތު ނެތުމަކީ، އެހެން ލިޔުމަކުން ވަގުތު އެނގެން އޮތްއިރު، ހަމައެކަނި އެ ސަބަބަށް ބިނާކޮށް ބަންދުން ދޫކޮށްލެވޭނެ ސަބަބެއް ނޫން (ޕެރ. 18-20).

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ދަށުކޯޓުގައި އެދުނު ފަރުވާ ނުދީ ނިމޭ މައްސަލަތަކުގައި އުޞޫލެއްގެ ގޮތުން ހައިކޯޓުގައި އެދެންވާނީ ދަށުކޯޓުގައި އެދުނު ފަރުވާ؛ ދަށުކޯޓުގައި އެދުނު ގޮތާ ޚިލާފު ފަރުވާއެއް ހައިކޯޓުން ނުދެވޭނެ (ޕެރ. 22).

HN6ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

(އަޣްލަބިއްޔަތު - ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒު، ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން މަޒީދު ތާއީދުކޮށް) ބަންދާމެދު ނިންމި އަމުރެއް އިސްތިއުނާފުވުމުން ބާޠިލުކުރާ ޙާލަތުގައި، ޢާއްމު އުޞޫލަކީ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް ކަނޑައަޅައި މައްސަލަ ދަށުކޯޓަށް ފޮނުވުން؛ ޤައުމީ ސަލާމަތާގުޅޭ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކުގެ އިސްތިސްނާއީ ޙާލަތު ފިޔަވައި ބަންދުގެ މުއްދަތު ދޭ ފުރަތަމަ ކޯޓަކަށް ހައިކޯޓު ނުވާންވާނެ (ޕެރ. 25-32).

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ކ)
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 31 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 33 ވަނަ މާއްދާގެ (ކ) އަދި (އ)
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 38 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) އަދި (ޅ)
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 40 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 50 ވަނަ މާއްދާ
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އަދި 60 ވަނަ މާއްދާ
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 213 ވަނަ މާއްދާގެ (ލ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 21/2020 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނަށް 3 ވަނަ އިސްލާޙު)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 9 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 23، 32 (ނ)، 33 (ށ)، 34 އަދި 46 ވަނަ މާއްދާ
  • ހައިކޯޓުގެ 2020/HC-A/56 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. މުޙައްމަދު އަޒްހަމް ސަޢީދު)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒު، ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން މަޒީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ