ނަން ސިއްރު ކުރެވިފައި ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު

ކީވޯޑުތައް: ޖިނާއީ

ދަށު ކޯޓު: ފ. ދަރަނބޫދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 22/L5C/2017

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ކުޑަކުދިންނާ އެއްޖިންސުން ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގިކަމުގެ ދަޢުވާ، ޚާއްޞަ ޤާނޫނު (ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009) ވުޖޫދުގައި އޮއްވައި ޢާންމު ސަރކިއުލަރެއްގެ ދަށުން އުފުލުމަކީ ރަނގަޅު ދަޢުވާއެއްތޯ، އަދި އެ ދަޢުވާގެ މައްޗަށް ކުރި ޙުކުމް ޤާއިމުވޭތޯ.

ޚުލާޞާ

ވާޤިޢާ: ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް 18 އަހަރު ނުފުރޭ ދެ ފިރިހެން ކުޑަކުދިންނާ އެކި ދުވަސްތަކުގައި އެއްޖިންސުން ޖިންސީ ގުޅުން ހިންގިކަމަށް، މިނިސްޓްރީ އޮފް ޖަސްޓިސްގެ ސަރކިއުލަރެއްގެ ދަށުން ދައުލަތުން ދަޢުވާކުރިއެވެ.

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: ދަރަނބޫދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ދަޢުވާ އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތި ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، އެތިފަހަރުން ތަޢްޒީރުކޮށް ޖަލަށްލުމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.

ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއް އޮއްވާ ޢާންމު ގޮތަކަށް ދަޢުވާކޮށް ކުށް ސާބިތުކުރުމަކީ ޤާނޫނާ ޚިލާފު ކަމަށާއި، ދަޢުވާ ލިބިގަތުމަށް ނުކުޅެދޭކަމުގެ ދިފާޢަށް ޓެސްޓެއް ނުހެއްދި ނިންމި ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ވެސް 2021/SC-A/13 އަށް ޙަވާލާދީ ދަޢުވާ ރަނގަޅު ނޫންކަމަށާއި ޙުކުމް ބާޠިލުކުރަން އެދުނެވެ.

ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއް އޮތް ޙާލަތެއްގައި އެ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރަންޖެހޭކަމަށް ސުޕްރީމް ކޯޓުން ކަނޑައަޅާފައިވާ އުޞޫލާ ޚިލާފަށް ޢާންމު ސަރކިއުލަރެއްގެ ދަށުން އުފުލި ދަޢުވާ ރަނގަޅު ނޫންކަމަށް ބުނެ ޙުކުމް ބާޠިލުކުރިއެވެ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ޖިނާއީ ކުށެއް ކަނޑައަޅާ ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއްގައި ވަކި ކަމެއް ކުރުމުގެ ޚާއްޞަ އުޞޫލުތައް ކަނޑައަޅާފައިވާނަމަ، ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނީ އެ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ އިޖުރާއަތާ އެއްގޮތަށެވެ؛ ޢާންމު ޤާނޫނުގެ އުޞޫލުތައް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށް ފަހި ނަމަވެސްމެއެވެ. (2021/SC-A/13 އަށް ތަބާވެ)
2. ޤާނޫނުލް ޢުޤޫބާތުގެ ދަށުން، އެ ޤާނޫނުގައި ނުވަތަ އެހެން ޤާނޫނެއްގައި ކުށެއްކަމަށް ކަނޑައަޅާފައިނުވާ ޢަމަލަކީ ކުށެއް ނޫނެވެ؛ އަދި ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނަކީ ޤާނޫނުލް ޢުޤޫބާތުގެ މައްޗަށް އިސްކަން ލިބިގެންވާ ޤާނޫނެކެވެ.
3. ހާދިސާ ހިނގިއިރާއި ދަޢުވާ އުފުލުނުއިރު ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރެވެމުން ދިޔައިރު، އެ ޚާއްޞަ ޤާނޫނަށް އިސްކަން ނުދީ މިނިސްޓްރީ އޮފް ޖަސްޓިސްގެ ސަރކިއުލަރެއްގެ ދަށުން އުފުލި ދަޢުވާއަކީ ރަނގަޅު ދަޢުވާއެއް ނޫންކަމުން، އެ ދަޢުވާގެ މައްޗަށް ކުރި ޙުކުމް ބާޠިލުކުރަންޖެހެއެވެ.
4. ފުރަތަމަ އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާގެ ނަތީޖާއަކީ ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލުވުން ކަމުގައިވާތީ، ބާކީ އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތަކާމެދު ގޮތެއް ކަނޑައަޅާނެ ތަނެއް ނެތެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލް ޢުޤޫބާތު) - ޤާނޫނުން ކަނޑައަޅާފައިނުވާ ޢަމަލަކީ ކުށެއް ނޫންކަމުގެ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '33') އަދި ޚާއްޞަ ޤާނޫނުތަކަށް އިސްކަން ދޭ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '30' ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)(3))
• މިނިސްޓްރީ އޮފް ޖަސްޓިސްގެ އެމްޖޭ ސަރކިއުލަރ (ލިޔުމުގައި 'އެމްޖޭ/3220/22')، 0 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)(3) (ދަޢުވާ އުފުލި މާއްދާ)
• 2021/SC-A/13 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޢަބްދުއްސަލާމް)