ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އިބްރާހީމް ލޫތު އަދި 7 މީހުން
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ސިއްރު ހެކިންގެ ބަޔާން ވަނަވަރު އުނިކޮށް ހާމަކުރުމަށާއި، ޓެރަރިސްޓް ޖަމާޢަތުގެ ސިޓީތަކާއި ތަރުޖަމާ (ތަރުޖަމާކުރި ފަރާތުގެ ނަން އުނިކޮށް) އާއި ފޯނުން ނެގި ލިޔުންތަކުގެ ސީޑީ، ތަޙްޤީޤުކުރި ފަރާތުގެ ބަޔާނާއި އިންޓެލިޖެންސް ރިޕޯޓުތައް ހާމަކުރުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނިންމިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ތ. ތިމަރަފުށީގައި ޓެރަރިޒަމްގެ ޢަމަލުތަކަށް ރޭވުމާއި ޓެރަރިސްޓް ޖަމާޢަތަކަށް ތާއީދުކުރުން ފަދަ ތުހުމަތުތަކުގައި 8 މީހެއްގެ މައްޗަށް ދަޢުވާ ކުރެވުނުއިރު، ހެކި ރައްކާތެރިކުރުމަށް ދައުލަތުން ކްރިމިނަލް ކޯޓުގައި އެދުނެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ޓެރަރިޒަމްގެ ދަޢުވާތަކެއްގައި ހެކި ރައްކާތެރިކުރުމަށް (ހާމަނުކުރުމަށް / ވަކި މިންވަރަކަށް ހާމަކުރުމަށް) ދައުލަތުން އެދުމުން ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނިންމި ގޮތް — ސިއްރު ހެކިންގެ ބަޔާން، ޓެރަރިސްޓް ޖަމާޢަތުގެ ލިޔުންތައް، ފޯނުން ނެގި ހަރުކަށި ފިކުރުގެ ލިޔުންތައް، ތަޙްޤީޤުކުރި ފަރާތުގެ ބަޔާނާއި އިންޓެލިޖެންސް ރިޕޯޓުތައް ހާމަކުރުމަށް ނިންމުން — ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ދައުލަތުން ބުނީ ސިއްރު ހެކިން ދަނެގަނެވި ގެއްލުން ލިބިދާނެކަމަށާއި، ޓެރަރިސްޓް ލިޔުންތައް މުޖުތަމަޢަށް ފެތުރިދާނެކަމަށާއި، ތަޙްޤީޤީ އުކުޅުތަކާއި ޤައުމީ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާވާނެކަމަށެވެ. ދަޢުވާ ލިބޭ ފަރާތްތަކުން ބުނީ ދަށުކޯޓުގެ އަމުރަށް ބަދަލު ގެންނަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ސިއްރު ހެކިންގެ ބަޔާންތަކުން ހެކިވެރިން ދަނެގަނެވިދާނެ އިޙްތިމާލު އޮތުމާއި، ޤާނޫނީ ގޮތުން މަނާ ލިޔުންތައް ދަޢުވާ ލިބޭ ފަރާތަށް ދޫކުރެވޭނެ ތަކެތި ނޫންކަމާއި، އިންޓެލިޖެންސް ރިޕޯޓުތަކުން ޤައުމީ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާ އޮތުމުން އެ ނިންމުންތައް ބަދަލުކޮށް، ތަޙްޤީޤުކުރި ފަރާތުގެ ބަޔާން ހާމަކުރުމަށް ނިންމި ނިންމުން ޤާއިމުކުރިއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B9/HRA/2022/07
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ބައެއް ބަދަލުކުރިބައެއް ބަދަލުކުރި
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ކުށުގެ ދަޢުވާ ލިބޭ މީހާއަށް ދިފާޢު ތައްޔާރުކުރުމަށް އެކަށީގެންވާ ވަގުތާއި ވަސީލަތްތަކާއި ވަކީލެއް ލިބުމާއި ދައުލަތުގެ ހެކިންނާ ސުވާލުކުރުމާއި އަމިއްލަ ހެކިން ޙާޟިރުކުރުމުގެ ޙައްޤަކީ ޤާނޫނުއަސާސީން ކަށަވަރުކޮށްދީފައިވާ ޙައްޤެކެވެ؛ އެހެންކަމުން އުޞޫލެއްގެ ގޮތުން ދަޢުވާއާ ގުޅޭ އެންމެހައި ލިޔެކިޔުންތައް ދަޢުވާ ލިބޭ ފަރާތަށް ލިބިދޭންވާނެ ކަމަށާއި، އެކަން ކަށަވަރުކުރަންވާނީ ކޯޓުންނެވެ.
ހެކި ހާމަކުރުމުން މީހަކަށް ޖިސްމާނީ ނުވަތަ ބޮޑު އިޤްތިޞާދީ ގެއްލުމެއް ލިބުން ނުވަތަ ކަމަކަށް މަޖުބޫރުކުރުން، ތަޙްޤީޤަށް ހުރަސްއެޅުން، ނުވަތަ ހެކީގެ އަޞްލު އޮޅުވާލުން ނުވަތަ ނައްތާލުން ފަދަ ކަމެއް މެދުވެރިވެދާނެނަމަ، ހެކި ހާމަނުކުރުމަށް، ފަސްކުރުމަށް ނުވަތަ ވަކި ޝަރުޠުތަކެއްގެ މަތިން ހާމަކުރުމަށް އެންގުމުގެ އިޚްތިޔާރު ކޯޓަށް ލިބިގެންވެއެވެ.
ޖިނާއީ މައްސަލައެއްގައި އަތުލައިގަނެވޭ، ޤާނޫނީ ގޮތުން މަނާ ތަކެތި ނުވަތަ ލިޔުންތައް (ޓެރަރިސްޓް ޖަމާޢަތުގެ ލިޔުންތަކާއި ޓެރަރިޒަމާއި ހަރުކަށި ފިކުރަށް ހިތްވަރުދޭ ލިޔުންތައް ފަދަ) ދަޢުވާ ލިބޭ ފަރާތުގެ ނުވަތަ ވަކީލުގެ އަތަށް ދޫކުރެވޭނެ ތަކެއްޗެއް ނޫނެވެ، އެއީ އެ ފަރާތުގެ އަތުން ހޯދި އެއްޗަކަށް ވިޔަސް ނުވަތަ އިންޓަނެޓުން ފެންނަން ހުންނަ އެއްޗަކަށް ވިޔަސްމެއެވެ؛ އެފަދަ ތަކެތި ދިފާޢަށް ލިބިދޭންވާނީ ކޯޓުން ކަނޑައަޅާ ޝަރުޠުތަކާއެކު ކޯޓުގައި ބަލައި ދިރާސާކުރުމަށް އެކަށީގެންވާ ފުރުޞަތު ދީގެންނެވެ.
ސިއްރު ހެކިންގެ ތަޙްޤީޤީ ބަޔާންތަކުން ނަމާއި ވަނަވަރު ފަދަ މަޢުލޫމާތު އުނިކުރިޔަސް ބަޔާނުގެ ތަފްޞީލުން ހެކިވެރިޔާ ދަނެގަނެވިދާނެ އިޙްތިމާލެއް އޮތްނަމަ، އެ ބަޔާން ހާމަކުރެވިދާނެކަމަށް ނުފެނެއެވެ؛ ދަޢުވާ ސާބިތުވާކަމަށް ނިންމުމުގައި އުޞޫލެއްގެ ގޮތުން ރިޢާޔަތްކުރެވޭނީ ޝަރީޢަތުގައި ދޭ ހެކިބަހަށް ކަމާއި ހެކިންނާ ސުވާލުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބޭތީ، މިކަމުން ދިފާޢުގެ ޙައްޤު ހަނިވަނީ ޤާނޫނުގައި ކަނޑައެޅިފައިވާ އިމުގެ ތެރެއިންނެވެ.
ތަޙްޤީޤުކުރި ފަރާތުގެ ބަޔާނުގައި ސިއްރުކުރަންޖެހޭ އުކުޅެއް، އިންޓެލިޖެންސް މަޢުލޫމާތުގެ މަޞްދަރެއް ނުވަތަ ޤައުމީ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާތެރި މަޢުލޫމާތެއް ނެތްނަމަ، އެ ބަޔާން ހާމަކުރަންވާނެއެވެ؛ ފުލުހުންގެ ތަޙްޤީޤުގައި ބޭނުންކުރާ ޚާއްޞަ އުކުޅުތައް ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތުގެ ޤާނޫނުގެ އަށާރަވަނަ ބާބުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ސިއްރު ނޫން އުކުޅުތަކެކެވެ.
އިންޓެލިޖެންސް ރިޕޯޓުތަކާއި އެނަލިޓިކަލް ރިޕޯޓުތަކުގައިވާ މަޢުލޫމާތު ޢާންމުވުމުން ޤައުމީ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާ ކުރިމަތިވެ، މިބާވަތުގެ ތަޙްޤީޤުތަކަށް ހުރަސްއެޅިދާނެ އިޙްތިމާލު އޮތްނަމަ، އެ ރިޕޯޓުތައް ދަޢުވާ ލިބޭ ފަރާތަށް ދޫކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ކޯޓުން ކަނޑައަޅާ ޝަރުޠުތަކާއެކު ކޯޓުގައި ބަލައި ދިރާސާކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުން ފުދެއެވެ.
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ކުށުގެ ދަޢުވާ ލިބޭ މީހާގެ ޙައްޤުތަކާބެހޭ މާއްދާގެ (ބ)، (ޅ)، (ކ) (PDF ގައި '53 ވަނަ މާއްދާ' ކަމަށް؛ އަދަދު އޮޅިފައި)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ ހެކި ހާމަކުރުމާއި ހެކި ރައްކާތެރިކުރުމާބެހޭ މާއްދާތައް (PDF ގައި '323'، '326 (ހ)'، '323 (ނ)' ކަމަށް؛ އަދަދު އޮޅިފައި)
- ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ ހެކި ހާމަކުރުމާބެހޭ މާއްދާ (PDF ގައި '332 (ހ)' ކަމަށް؛ އަދަދު އޮޅިފައި)
- ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު (ޤާނޫނު ނަންބަރު 2015/32) ގެ ޓެރަރިސްޓް ޖަމާޢަތަކަށް ތާއީދުކުރާކަމަށް ދޭހަވާ ލިޔުމެއް ގެންގުޅުން މަނާކުރާ މާއްދާ (3 ވަނަ އިޞްލާޙުން ގެނެވުނު؛ PDF ގައި '3-36 (ހ) (5)')
- ދިވެހި ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތުގެ ޤާނޫނުގެ އަށާރަވަނަ ބާބު
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ހާތިފް ޙިލްމީ، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.