ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2013/HC-A/298ހައިކޯޓު · 9 މޭ 2016 · އެހެނިހެން

—

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކޮށްފައިޙުކުމުގެ ހާލަތު
ހައިކޯޓު · 9 މޭ 2016ބާވަތް: އެހެނިހެން

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލުން މެންބަރުންގެ އަޣްލަބިއްޔަތުން، އެ މުޢާމަލާތަކީ ޓެކްސް ދައްކަންޖެހޭ މުޢާމަލާތެއް ނޫންކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ނަގާފައިވާ ފައިސާ 30 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ރައްދުކުރުމަށް މީރާއަށް އެންގިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ރިސޯޓެއްގެ ވޯޓަރ ވިލާއެއް 35 އަހަރަށް ސްޓްރާޓާ އުޞޫލުން ވިއްކި މުޢާމަލާތަކީ ޓޫރިސްޓް ޖީއެސްޓީ ދައްކަންޖެހޭ މުޢާމަލާތެއްކަމަށް މީރާއިން ކަނޑައަޅައި ޓެކްސް އެސެސްމަންޓް ފޮނުވިއެވެ. ކުންފުނިން އިޢުތިރާޒުކުރުމުން މީރާއިން 31 ޖުލައި 2012 ގައި އޮބްޖެކްޝަން ރިވިއު ރިޕޯޓް ނިންމި ނަމަވެސް އެ ނިންމުން ޓްރައިބިއުނަލަށް އިސްތިއުނާފު ނުކުރެއެވެ. ފަހުން މީރާއިން ބޭންކް އެކައުންޓްތައް ފްރީޒްކޮށް ފައިސާ ނެގުމުން ކުންފުނިން ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލަށް މައްސަލަ ހުށަހެޅިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މީރާގެ ޓެކްސް އެސެސްމަންޓަށް ކުރި އިޢުތިރާޒުގެ ނިންމުން ޤާނޫނުގައިވާ 30 ދުވަހުގެ މުއްދަތުގައި އިސްތިއުނާފުނުކޮށް، ފަހުން ބޭންކް އެކައުންޓް ފްރީޒްކޮށް ފައިސާ ނެގުމުން ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލަށް ހުށަހެޅުމުން، ޓްރައިބިއުނަލަށް ޓެކްސް ދައްކަންޖެހޭތޯ ބެލުމުގެ މައުޟޫޢީ ނިންމުމެއް ނިންމިދާނެތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
މީރާއިން ބުނީ ކުންފުނިން ޤާނޫނީ މުއްދަތުގައި އިސްތިއުނާފުނުކުރުމުން އެސެސްމަންޓާމެދު އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ޙައްޤު ގެއްލިފައިވާކަމަށް ޓްރައިބިއުނަލުން ފާހަގަކުރި ނަމަވެސް އެކަމަށް ރިޢާޔަތް ނުކުރިކަމަށާއި، "ޓޫރިސްޓް" ގެ މާނައާއި ސްޓްރާޓާ މުޢާމަލާތުގެ ޒާތަށް ނުބަލާ ނިންމިކަމަށާއި، ފައިސާ ރައްދުކުރަން އެންގުމަކީ ޓްރައިބިއުނަލްގެ ބާރުގެ ބޭރުން ކުރި ކަމެއްކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
މީރާގެ އިޢުތިރާޒުގެ ނިންމުން 44 ވަނަ މާއްދާގައިވާ 30 ދުވަހުގެ މުއްދަތުގައި އިސްތިއުނާފުނުކުރުމުން އެ ނިންމުން ކުންފުނިން ޤަބޫލުކުރީކަމަށް ބެލެވި ނިހާއީ ނިންމުމަކަށްވެފައިވާތީ، ފައިސާ ހޯދުމުގެ މަރުޙަލާގައި ޓްރައިބިއުނަލުން އެ ނިންމުމާމެދު މައުޟޫޢީ ގޮތުން ބަޙުޘްކޮށް ބަދަލު ގެނައުމަކީ 42 އާއި 44 ވަނަ މާއްދާގެ މަޤްޞަދު ގެއްލޭ ކަމެއްކަމުން، ޓްރައިބިއުނަލްގެ ނިންމުން ބާޠިލުކުރިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
—
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލްގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

ޓެކްސް ދައްކަންޖެހޭ ފަރާތެއް ކަނޑައަޅައި ނުވަތަ ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތަކުން ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި މީރާއަށް ދައްކަން ޢަދަދެއް ކަނޑައަޅައިފިނަމަ، ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ 40 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ގޮތުން، އެ ކަނޑައެޅުން ނިސްބަތްވާ ޓެކްސް ނެގޭ މުއްދަތާ ގުޅޭގޮތުން ޓެކްސް ބަޔާން ހުށަހަޅާފައިވާނަމަ އެ ބަޔާން އެ ކަނޑައެޅުމާ އެއްގޮތަށް އިޞްލާޙުވެގެން ދިޔައީކަމުގައި ބެލޭނެއެވެ؛ އަދި ޓެކްސް ބަޔާން ހުށަހަޅާފައިނުވާނަމަ، މީރާއިން ކަނޑައަޅާ ޢަދަދަކީ އެ މުއްދަތުގައި ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުން ދައްކަންޖެހޭ ޓެކްސްގެ ޢަދަދުކަމުގައި ބެލޭނެއެވެ. (ޕެރ. 03 (ނ))

ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި ލިބެންވާ ފައިސާ ހޯދުމަށް މަދަނީ ގޮތުން ކޯޓުގައި ދަޢުވާ އުފުލުމުގެ ބާރު ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ 49 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން މީރާއަށް ލިބިގެންވާއިރު، ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ލިބެންޖެހޭ ފައިސާ ތިންވަނަ ފަރާތެއް މެދުވެރިކޮށް ހޯދުމާއި، ޓެކްސް ދައްކަންޖެހި ނުދައްކާ ފަރާތްތަކުގެ ބޭންކް އެކައުންޓްތައް ކަމާބެހޭ ފަރާތްތައް މެދުވެރިކޮށް ފްރީޒް ކުރުމުގެ ބާރު މީރާއަށް ލިބިގެންވާކަން ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ 47 ވަނަ މާއްދާއިން އެނގެން އޮވެއެވެ. (ޕެރ. 03 (ނ))

ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން ނުވަތަ (ރ) ގެ ދަށުން ދައުލަތަށް ދައްކަންޖެހޭ ޓެކްސް ތިންވަނަ ފަރާތެއް މެދުވެރިކޮށް ހޯދުމަށް އެދި މީރާއިން ފޮނުވާ ނޯޓިސްއާއި، އެ ނޯޓިސްއާ ގުޅޭގޮތުން އަޅާ އިދާރީ ނުވަތަ އެނޫންވެސް ފިޔަވަޅެއްގެ ސަބަބުން އޭގެ އަސަރުކޮށްފާނެ ކޮންމެ ފަރާތަކަށްވެސް އެ ނޯޓިސް އިސްތިއުނާފުކުރުމަކީ އެފަރާތަކަށް ލިބިގެންވާ ޙައްޤެކެވެ. (ޕެރ. 03 (ރ))

މީރާއިން ނިންމި ނިންމުމަކާމެދު ނުވަތަ ކަނޑައެޅި ޢަދަދަކާމެދު އެ ނިންމުން ރައްދުވާ ފަރާތަކުން އިޢުތިރާޒުކުރާނަމަ، މީރާއިން އެ އެންގުން އެންގިތާ 30 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އިޢުތިރާޒުކުރާކަން ލިޔުމުން މީރާއަށް އަންގަންވާނެއެވެ. އެ އިޢުތިރާޒާ ގުޅިގެން މީރާއިން ނިންމި ނިންމުމާމެދުވެސް ހިތްހަމަނުޖެހޭނަމަ، އެކަމެއް އިސްތިއުނާފުކުރުމަށް މީރާއިން ގޮތް ނިންމިތާ 30 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލަށް ހުށަހެޅޭނެއެވެ. (ޕެރ. 03 (ރ))

މީރާގެ ނިންމުމާމެދު އިޢުތިރާޒުކޮށް އެ ނިންމުން ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލްގައި އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ޙައްޤު އުފަންވަނީ، މީރާއިން ކަނޑައެޅި ޢަދަދު ޓެކްސް ދައްކަންޖެހިފައިވާ ފަރާތުން މީރާއަށް ދެއްކުމުންކަމާއި، އެ ޢަދަދު މީރާގެ ފަރާތުން ތިންވަނަ ފަރާތެއްގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި ހުރި ޓެކްސް ދައްކަންޖެހިފައިވާ ފަރާތުގެ ފައިސާއިން އުނިކޮށް ނެގުމުން ނޫންކަން ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ 44 ވަނަ މާއްދާގެ ސާފު ޢިބާރާތުން އެނގެއެވެ. އެހެންކަމުން، އެ ނިންމުން އިސްތިއުނާފުކުރުމަށް ޤާނޫނުގައި ކަނޑައެޅިފައިވާ މުއްދަތުގައި ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލަށް ހުށަހެޅުމުގެ ކުރިން އެ ޢަދަދު ދެއްކުމަކީ، ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ލާޒިމުކުރާ ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 03 (ރ))

މީރާއިން ނިންމި ނިންމުމާމެދު 30 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ލިޔުމުން އިޢުތިރާޒުނުކޮށްފިނަމަ، ނުވަތަ އިޢުތިރާޒާ ގުޅިގެން މީރާއިން ނިންމި ނިންމުން 30 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލަށް ހުށަހަޅާފައި ނުވާނަމަ، އެކަމުގެ މައްޗަށް ތަރުތީބުވެގެންދާ ނަތީޖާއަކީ، އެ ނިންމުން ރައްދުވާ ފަރާތުން އެ ނިންމުން ޤަބޫލުކުރީކަމަށް ޤާނޫނީ ގޮތުން ބެލެވުމެވެ. ތަޤާދުމުގެ އުޞޫލުން އެ ނިންމުމަކީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ބަނދެވިގެންދާ ނިހާއީ ނިންމުމަކަށް ވެގެންދާއިރު، އެ ނިންމުމާމެދު އެހެން މަރުޙަލާއެއްގައި މައުޟޫޢީ ގޮތުން ބަޙުޘްކުރެވި އިތުރު ބަދަލެއް ޝަރުޢީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ނުގެނެވޭނެއެވެ. އަދި އެކަމެއް ރައްދުވާ ފަރާތުން އެ މައްޗަށް ޢަމަލުކުރުން ޤާނޫނީ ގޮތުން ލާޒިމުވެގެންދެއެވެ. (ޕެރ. 03 (ރ))

ޤާނޫނުގައި ކަނޑައެޅިފައިވާ މުއްދަތުތައް ފާއިތުވުމަށްފަހު، މީރާގެ ފަރާތުން ފައިސާ ހޯދުމުގެ ނުވަތަ ތަންފީޒީ މަރުޙަލާގައި މައުޟޫޢީ ގޮތުން ބަޙުޘް ކުރެވުމަކީ، ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ 42 ވަނަ މާއްދާއާއި 44 ވަނަ މާއްދާގައި އިސްތިއުނާފުކުރުމަށް ދީފައިވާ 30 ދުވަހުގެ މުއްދަތުގެ ބޭނުމާއި މަޤްޞަދު ގެއްލި އެ މާއްދާތަކުގެ ޤާނޫނީ ބާރު ގެއްލިގެންދާނެ ކަމެކެވެ. އެހެންކަމުން، އެ މުއްދަތުގައި އިސްތިއުނާފުނުކުރެވި ނިހާއީވެފައިވާ މީރާގެ ނިންމުމާމެދު ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލްގައި މައުޟޫޢީ ގޮތުން ވާހަކަ ދެކެވި އެ ނިންމުމަށް ބަދަލު ގެނައުމަކީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ބާޠިލު ނިންމުމެކެވެ. (ޕެރ. 03 (ރ)، (ބ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 40 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 42 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 44 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ރ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 49 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 54 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 19/2010 (ޓޫރިސްޓް ޚިދުމަތްދޭ ތަންތަނުން ވިއްކާ ތަކެއްޗާއި ދޭ ޚިދުމަތުގެ އަގުން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނު)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، 43 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އަދި 56 ވަނަ މާއްދާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަލީ ސަމީރު، ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ