ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/278ހައިކޯޓު · 22 ނޮވެމްބަރު 2020 · އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

އޯޝަން ޕާޗް ޕވޓ ލޓޑ ވ. އިސްމާޢީލް ޝުޖާޢު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 22 ނޮވެމްބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 2020/Cv-C/2016ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން ހުސްކުރުމަށް ދިން އެންގުމާއި އެހެން ފަރާތަކަށް ކުއްޔަށްދިން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށް، ޙައްޤުތައް ދަޢުވާކުރި ފަރާތަށް ބަދަލުކޮށްދިނުމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލާއި ފަރުދަކާ ދެމެދު ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ލިބިފައިވާ ސްޓޯލެއްގެ ޙައްޤުތައް ބަދަލުކުރުމަށް އެދިފައިވަނިކޮށް، ހައުސިންގ މިނިސްޓްރީން އެ ސްޓޯލް ހުސްކުރަން އަންގައި، އޯޝަން ޕާޗް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑަށް ވަގުތީ އެއްބަސްވުމަކުން ކުއްޔަށް ދިނެވެ. ޙައްޤު ބަދަލުކުރުމަށް އެދުނު ފަރާތުން ދައުލަތުގެ މައްޗަށް ސިވިލް ކޯޓުގައި ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ދަށުކޯޓުގެ މައްސަލައިގައި ފަރާތެއްގެ ގޮތުގައި ނުހިމެނުނު، ނަމަވެސް ޙުކުމުގެ ސަބަބުން ޙައްޤަށް އަސަރުކުރި ކުއްޔަށް ހިފި ކުންފުންޏަކަށް އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ޙައިޘިއްޔަތު ލިބޭތޯ، އަދި ހަމަ އެ ޙުކުމެއް ހައިކޯޓުގެ އެހެން އިސްތިއުނާފެއްގައި ބާޠިލުކޮށްފައިވާއިރު އިތުރު ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމުގެ މަޞްލަޙަތެއް އޮތްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އޯޝަން ޕާޗުން ބުނީ ޙައްޤަށް އަސަރުކުރި ކަމުގައި ވީނަމަވެސް އެކުންފުނީގެ ބަސް ނުހޯދައި ޙުކުމްކުރި ކަމަށާއި، ދަޢުވާކުރީ ޙައިޘިއްޔަތު ނެތް ފަރާތެއް ކަމަށެވެ. އިސްތިއުނާފު ރައްދުވި ފަރާތުން އޯޝަން ޕާޗަށް އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ޙައިޘިއްޔަތު ނެތްކަމަށް އިޖުރާއީ ދިފާޢު ނެގިއެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
އޯޝަން ޕާޗަކީ ޙުކުމުގެ ސަބަބުން ޙައްޤަށް އަސަރުކުރި ފަރާތަކަށްވާތީ އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ޙައިޘިއްޔަތު ލިބެއެވެ؛ ނަމަވެސް ދައުލަތުން ކުރި 2017/HC-A/312 ގައި ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލުކޮށްފައިވާތީ އިތުރު ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމުގެ މަޞްލަޙަތެއް ނެތެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 2020/Cv-C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް 2017/HC-A/312 ގައި ބާޠިލުކޮށްފައިވާތީ އިތުރު ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމުގެ މަޞްލަޙަތެއް ނެތް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

މަދަނީ މައްސަލަތަކުގައި އިއްވާ ޙުކުމްތަކާއި ނެރޭ އަމުރުތައް އިސްތިއުނާފަށް ހުށަހެޅުމުގެ ޙައްޤަކީ މައްސަލައާ ގުޅުންހުރި ކޮންމެ މީހަކަށް ޤާނޫނުއަސާސީން ލިބިދޭ ޙައްޤެކެވެ؛ އިސްތިއުނާފުކުރެވިދާނެ ޙާލަތްތައް ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގައެވެ. (ޕެރ. 5)

HN2މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ކޯޓަށް ހުށަހެޅޭ މައްސަލައެއްގައި ހިމެނޭ ނުވަތަ އެ މައްސަލައެއްގެ ސަބަބުން އަސަރުކުރާނެ ފަރާތެއް ހިމެނޭނަމަ، އެފަރާތުގެ ބަސް ޝަރީޢަތުން އަޑުއަހައި ހޯދަން ޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 5)

HN3މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ދަށުކޯޓުގެ މައްސަލައިގެ އަޞްލު ޚަޞްމަކު ނޫން ނަމަވެސް، ފުރަތަމަ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުން ފެށިގެން ތަދައްޚުލްވުމުގެ ޙައްޤު ލިބިފައިވާ، އަދި ޙުކުމުގެ ސަބަބުން ޙައްޤަށް އަސަރުކޮށްފައިވާ ފަރާތަކަށް، ނެކްސްބިޒް ލިމިޓެޑް ވ. އެންޓި-ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން މައްސަލައިގައި ސުޕްރީމް ކޯޓުން ނިންމާފައިވާ ގޮތުގެ މަތިން އެ ޙުކުމް އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ޙައިޘިއްޔަތު ލިބިގެންވެއެވެ. (ޕެރ. 5)

HN4މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ހައިކޯޓުގެ 2017/HC-A/312 ގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ގޮތުގައި، އެއްބަސްވުމެއްގެ ބައިވެރިއަކަށް ނުވާ ފަރާތަކަށް (privity of contract ގެ މަފްހޫމަށް ބަލާއިރު) އެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ފަރުވާ ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރުމުގެ ޤާނޫނީ ޙައިޘިއްޔަތު (locus standi) ނުލިބޭތީ، އެފަދަ ފަރާތެއްގެ ދަޢުވާގައި ދަށުކޯޓުން މައުޟޫޢަށް ކަނޑައެޅި ކަންކަން ބާޠިލެވެ. (ޕެރ. 9-10)

HN5މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

އިސްތިއުނާފުކުރެވިފައިވާ ޙުކުމް ހައިކޯޓުގެ އެހެން މައްސަލައެއްގައި ބާޠިލުކޮށްފައިވާނަމަ، އަދި އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތަށް ގެއްލިފައިވާ ޙައްޤެއް ހޯދުމަށް ހުރަހެއް ނެތްނަމަ، އެ ޙުކުމް ބާޠިލުކަމަށް އަލުން ކަނޑައެޅުމުގައި މަޞްލަޙަތެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 12)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ޙައްޤާބެހޭ މާއްދާ (56 ވަނަ މާއްދާ؛ PDF ގައި '54' ކަމަށް ފެންނަ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ އިސްތިއުނާފުކުރެވިދާނެ ޙާލަތްތައް ބަޔާންކުރާ މާއްދާ (PDF ގައި '63' ކަމަށް ފެންނަ)
  • ނެކްސްބިޒް ލިމިޓެޑް ވ. އެންޓި-ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން (ދައުލަތް) — ސުޕްރީމް ކޯޓު 2012/SC-A/26
  • 2017/HC-A/312
  • ސިވިލް ކޯޓު 2015/Cv-C/2377 (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ޙަވާލާދީފައި)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޢަލީ ސަމީރު، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ