ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2018/HC-JC/22ހައިކޯޓު · 22 ޖުލައި 2019 · ޒިނޭ ކުރުން

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އާމިނަތު ޝަފީޤާ

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 22 ޖުލައި 2019ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 714/Cr-C/2016ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އިޢުތިރާފުގެ މައްޗަށް ކުށްވެރިކޮށް، ފުރަތަމަ ފަހަރުކަމަށް ބަލައި، ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ 27 (ށ) ގެ ދަށުން 100 އެތިފަހަރުން ޙައްދު ޖަހައި 1 އަހަރު ގޭބަންދަށް ޙުކުމްކުރި.
ވާޤިޢާ
ކައިވެންޏަކާ ނުލައި ދަރިއަކު ލިބުމާ ގުޅިގެން، ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ރައްޓެއްސަކާއެކު ޒިނޭކުރިކަމަށް ތަޙްޤީޤުގައާއި ޝަރީޢަތުގެ މަޖިލީހުގައި އިޢުތިރާފުވި.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ޒިނޭގެ ކުށަށް ޝަރީޢަތުގެ މަޖިލީހުގައި ވެފައިވާ އިޢުތިރާފުގެ މައްޗަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ކުރި ޙައްދާއި ގޭބަންދުގެ ނިހާއީ ޙުކުމަކީ ޞައްޙަ ޙުކުމެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް، ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2015/14/SC ސަރކިއުލަރގެ ދަށުން ނިހާއީ ޙުކުމެއްގެ ޞައްޙަކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް ހުށަހެޅި 3 ނުކުތާ: އިޢުތިރާފު ޞައްޙަކަމާއި ކުށް ޝައްކުން އެއްކިބާ މިންވަރަށް ސާބިތުވާކަން، ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ޤާނޫނުއަސާސީ ޙައްޤުތައް ލިބިދީފައިވާކަން، އަދި ޙައްދު ޖެހުން މަނާކުރާ ސަބަބެއް ނެތްކަން ކަށަވަރުކުރުން. ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ހައިކޯޓުގައިވެސް އިޢުތިރާފު ކަށަވަރުކޮށްދިން.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހައިކޯޓުން ސުވާލުކޮށް އިޢުތިރާފު ޞައްޙަކަން ކަށަވަރުކުރި؛ ޤާނޫނުއަސާސީ ޙައްޤަކުން މަޙްރޫމްކޮށްފައިވާކަން ނޭނގޭ؛ އަދަބު ތަންފީޛުކުރުން މަނާކުރާ ސަބަބެއް ނެތުމުން ޙުކުމް ޞައްޙަ ކަމަށް ކަނޑައެޅި.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 714/Cr-C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޞައްޙަކަމަށް ކަނޑައަޅައި ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޒިނޭގެ ކުށަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ޙައްދު ކަނޑައެޅިފައިވާ ކުށެއް ކަމަށާއި، ޒިނޭކުރިކަން ސާބިތުކުރެވޭނީ ޒިނޭކުރި މީހާގެ އިޢުތިރާފުން ނުވަތަ މަދުވެގެން 4 ފިރިހެނުންގެ ހެކިބަހުން ކަމަށެވެ. (ނުކުތާ 3(ށ))

HN2ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޒިނޭގެ ކުށަށްވާ އިޢުތިރާފު ޞައްޙަވުމަށް، އިޢުތިރާފުވާ މީހާ ބުއްދި ސަލާމަތުން ހުރުމާއި ބާލިޣުވުމާއި، އެ އިޢުތިރާފަކީ އަމިއްލަ އިޚްތިޔާރުގައި ވެފައިވާ އިޢުތިރާފަކަށް ވުން ޝަރުޠެވެ. (ނުކުތާ 3(ށ))

HN3ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޒިނޭގެ ކުށަށް އިޢުތިރާފުވެފައިވާ މީހެއްގެ އިޢުތިރާފުގެ ޞައްޙަކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް ހައިކޯޓުން އޭނާއާ ސުވާލުކޮށް، ދަށުކޯޓުގައި އިޢުތިރާފުވިކަމާއި ޒިނޭއަކީ ކޮބައިކަން އެނގޭކަން ކަށަވަރުކޮށްދީ، ތަޙްޤީޤާއި ޝަރީޢަތުގައި ދީފައިވާ ބަޔާންތައް އެއްގޮތްވެ، ރުޖޫޢަވެފައި ނުވާނަމަ، އެއީ އަމިއްލަ އިޚްތިޔާރުގައި، ހަމަބުއްދީގައި، ބާލިޣުވެ ތަޞައްރަފު ފުދިފައިވާ ޙާލު ވެފައިވާ ޞައްޙަ އިޢުތިރާފެއް ކަމުގައި ބެލެވޭނެއެވެ. (ނުކުތާ 3(ށ))

HN4ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޒިނޭގެ ކުށަށްވާ އިޢުތިރާފުން ރުޖޫޢަވެއްޖެނަމަ ޙައްދު ޤާއިމުކުރުމުން ދުރުހެލިވާން ޖެހޭނެއެވެ. (ހައިކޯޓުގެ A/122-2013/HC އަށް ތަބާވެ) (ނުކުތާ 3(ށ))

HN5ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ކުށުގެ ދަޢުވާ ލިބޭ މީހާއަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށް ދޭހަވާ ބަހުން ލަސްނުކޮށް އެންގުމާއި، ބަރީއަވުމަށް އެކަށީގެންވާ ވަގުތާއި ވަސީލަތް ދިނުމާއި، ޤާނޫނީ ވަކީލަކާ މަޝްވަރާކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުން ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާއިން ލާޒިމުކުރާއިރު، ވަކީލެއް އައްޔަންކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދީފައިވާއިރު ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ވަކީލަކާ ނުލައި މައްސަލަ ކުރިއަށް ގެންދަން އެދިއްޖެނަމަ، އޭނާގެ ޤާނޫނުއަސާސީ ޙައްޤުތައް ލިބިދީފައިވާ ކަމަށް ބެލެވޭނެއެވެ. (ނުކުތާ 3(ނ))

HN6ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޙައްދު ތަންފީޛުކުރުމަށް ހުރަހެއްނެތްތޯ ބެލުމުގައި ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުގެ ކުށުގެ ރެކޯޑަށް ބަލައި، ފުރަތަމަ ފަހަރުކަމަށް އަދަބުގައި ރިޢާޔަތްކޮށްފައިވާ ނަމަ، އަދި އަދަބު ތަންފީޛުކުރުން މަނާކުރާ ސަބަބެއް ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުގެ ކިބައިގައި ނެތްނަމަ، ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ 27 (ށ) ގެ ދަށުން ކަނޑައަޅާ ޙައްދާއި ގޭބަންދުގެ އަދަބަކީ ޝަރުޢީ އަދި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކާ އެއްގޮތް އަދަބެކެވެ. (ނުކުތާ 3(ރ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)، (ބ)، (ޅ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2014/17 (ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނު) ގެ 27 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2015/14/SC (15 ނޮވެމްބަރު 2015) ސަރކިއުލަރ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު A/122-2013/HC ޤަޟިއްޔާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަލީ ސަމީރު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ