ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/352ހައިކޯޓު · 17 ޑިސެމްބަރު 2020 · ޒިނޭ ކުރުން

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. މުޙައްމަދު ތައުފީޤު

ފަހުގެ ޙުކުމަކުން ތަފާތުކޮށްފައިދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 17 ޑިސެމްބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ދ. ކުޑަހުވަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 05/M8C/2017ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް އިންކާރުކުރިއިރު ދައުލަތުން ހުށަހެޅި ހެއްކާއި ޤަރީނާއިން ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާ ކަމަށް މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
އަންހެނަކު ވިހެއި ކުއްޖާއަކީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތާ ޒިނޭކޮށްގެން ލިބުނު ކުއްޖެއް ކަމަށް އެ އަންހެނާ ބުނުމާއި ޑީ.އެން.އޭ ދިމާވުމަށް ބިނާކޮށް، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 411 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޒިނޭގެ ދަޢުވާކުރިއެވެ؛ ކުއްޖާ ވިހެއީ އެ އަންހެނާގެ ކުރީގެ ޞައްޙަ ކައިވެނި ރޫޅުނުފަހުން ދަރިލެއްވުމުގެ މުއްދަތުގައެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް އިންކާރުކުރާއިރު، ކުއްޖާގެ މަންމަގެ ބަހާއި ޑީ.އެން.އޭ ނަތީޖާއަށް ބިނާކޮށް ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 411 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޒިނޭގެ ކުށް ސާބިތުކުރެވޭތޯ، ޚާއްޞަކޮށް ޞައްޙަ ކައިވެންޏެއްގެ ދަރިލެއްވުމުގެ މުއްދަތުގައި ވިހޭ ކުއްޖެއްގެ ނަސަބަށް އަސަރުކުރާ ޙާލަތުގައި.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 411 (ށ) އާއި ޤާނޫނުއަސާސީއާ ޚިލާފަށް، ހެއްކާއި ޤަރީނާތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ނިންމި ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގައިވަނީ ޝަރުޢީ މިންގަނޑުން ސާބިތުވާ ޒިނޭ ކަމަށާއި 411 ގެ ދަށުން ޑީ.އެން.އޭ ފަދަ ޤަރީނާއިން ސާބިތުކުރެވޭ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ޒިނޭގެ ކުށް ސާބިތުކުރެވޭނީ ޝަރުޢީ މިންގަނޑުން ކަމާއި، އަނެކާ އިންކާރުކުރާއިރު އަންހެނާގެ އިޢުތިރާފުން ނިޞާބު ހަމަނުވާ ކަމާއި، ޞައްޙަ ކައިވެންޏެއްގެ ދަރިލެއްވުމުގެ މުއްދަތުގައި ވިހޭ ކުއްޖާގެ ނަސަބު ލިޢާން ނުކޮށް ޑީ.އެން.އޭއަށް ބިނާކޮށް ނަފީ ނުކުރެވޭނެ ކަމަށް ބަލައި ޙުކުމް ޤާއިމުކުރިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ދ. ކުޑަހުވަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 05/M8C/2017
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 18 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގެ ދަށުން ޚާއްޞަ ޤާނޫނުތަކަށް ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ މައްޗަށް އިސްކަން ލިބޭ ކަމުން، ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއްގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ކުށެއްގެ ދަޢުވާ އުފުލި އަދަބު ކަނޑައަޅަންވާނީ އެ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ ދަށުންނެވެ؛ ޒިނޭގެ ކުށް ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގައިވެސް ކަނޑައަޅާފައިވާތީ ޒިނޭގެ ދަޢުވާކޮށް އަދަބު ކަނޑައަޅަންވާނީ ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުންނެވެ. (ޕެރ. 4.4)

HN2ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޒިނޭގެ ކުށަކީ ކީރިތި ޤުރުއާނާއި ސުންނަތުން ޙައްދު ކަނޑައެޅިފައިވާ ކުށެއް ކަމުން، އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ޒިނޭގެ ކުށް ސާބިތުކުރުމަށް ކަނޑައެޅިފައިވާ މިންގަނޑާއި އުޞޫލުތަކުގެ ބޭރުން (ކުށްކުރި މީހާގެ އިޢުތިރާފު ނުވަތަ ޢަދުލުވެރި 4 ފިރިހެނުންގެ ހެކިބަސް) އެ ކުށް ސާބިތުކޮށް ޢުޤޫބާތެއް ނުވަތަ އަދަބެއް ކަނޑަނޭޅޭނެއެވެ. (ޕެރ. 4.4)

HN3ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

އަންހެނަކު އޭނާގެ އަމިއްލަ ނަފްސުގެ މައްޗަށް ދޭ އިޢުތިރާފަކީ އަނެއް ފަރާތް އިންކާރުކުރާ ޙާލުގައި އެ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ޒިނޭގެ ކުށް ސާބިތުކުރުމަށް ހެކިންގެ ނިޞާބު ހަމަވާ ހެކިބަހެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 4.5)

HN4ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ޑީ.އެން.އޭ ޤަރީނާއެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރެވޭނީ ޝަރުޢީ ޝަރުޠުތައް ފުރިހަމަވެގެން ކަމާއި، އޭގެ ނަތީޖާ ޤުރުއާނާއި ސުންނަތުގެ އަޞްލަކާ ޚިލާފުވެގެން ނުވާނެއެވެ؛ ނަސަބު ސާބިތުކުރުމާއި ނަފީކުރުމުގައި ޑީ.އެން.އޭ އަކީ ޙުއްޖަތެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 4.5)

HN5ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޞައްޙަ ކައިވެންޏެއްގެ ދަށުން ދަރިލެއްވުމުގެ މުއްދަތުގައި ('ދަރި ލައްވާނީ ތަންމައްޗަށެވެ') ވިހޭ ކުއްޖާގެ ނަސަބު ނިސްބަތްވާނީ އެ ކައިވެނީގެ ފިރިމީހާއަށެވެ؛ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ދަރި ނަފީކުރުމަށް ލިޢާން ފިޔަވައި އެހެން މަގެއް ނެތް ކަމުން، ލިޢާން ނުކުރާހާ ހިނދަކު ޑީ.އެން.އޭއަށް ބިނާކޮށް ޒިނޭގެ ކުށް ސާބިތުކުރުމަކީ ނަސަބު ނަފީކުރުމުގެ ނައްޞުތައް އިހުމާލުކުރުމެއް ކަމުން އެގޮތަށް ކަނޑައެޅިގެން ނުވާނެއެވެ. (ޕެރ. 4.5، 4.8)

HN6ޖިނާއީ › ޒިނޭ ކުރުން

ޒިނޭގެ ކުށަށްވާ އިޢުތިރާފަކީ ޙުކުމް ތަންފީޒުކޮށް ނިމުމުގެ ކުރިން ރުޖޫޢަވުން ހުއްދަ އިޢުތިރާފެއް ކަމާއި، ޙައްދު ކަނޑައެޅިފައިވާ ކުށެއްގައި ޝައްކެއް ނުވަތަ ޝުބުހައެއް އެކުލެވިގެންވާނަމަ ޙައްދު ޤާއިމުކުރުމުން ދުރުހެލިވާންޖެހޭނެއެވެ. (ޕެރ. 4.6)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 411 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ 1 ވަނަ ނަންބަރު، (ނ) އަދި (ޅ) ގެ 1 ވަނަ ނަންބަރު
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 18 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2014 (ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނު) ގެ 27 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި 69 ވަނަ މާއްދާގެ (ފ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 10 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2000 (ދިވެހި ޢާއިލާ ޤާނޫނު) ގެ 52 ވަނަ މާއްދާ
  • ކީރިތި ޤުރުއާން: ސޫރަތުލް ފުރްޤާން 68-69، ސޫރަތުލް އިސްރާ 32، ސޫރަތުއް ނޫރު 2، 4، 13، ސޫރަތުއް ނިސާ 15، ސޫރަތުލް އަޙްޒާބު 5
  • ޙަދީޘް: الولد للفراش (ބުޚާރީ)؛ ادفعوا الحدود؛ މާޢިޒުގެ ޙަދީޘް؛ ޢުބާދާ ބިން ޞާމިތުގެ ޙަދީޘް (މުސްލިމް)
  • އިސްލާމީ ފަތުވާދޭ އެންމެ މަތީ މަޖިލީހުގެ ފަތުވާ ނަންބަރު 4 (ނަންބަރު 01/2018/466، 16 ޖަނަވަރީ 2018)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ފަނޑިޔާރު ޢަލީ ސަމީރު، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ