އޭޝިޔާ ރިސޯޓްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ

ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު (އަޣުލަބިއްޔަތު ރައުޔު 2-1)

ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1215/Cv-C/2017

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ލިކުއިޑޭޓަރު ކުންފުނި އުވާލުމަށް ރަޖިސްޓްރާރ އޮފް ކޮމްޕެނީޒަށް ހުށަހަޅާފައިވަނިކޮށް 14 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ރަޖިސްޓްރާރ ކުންފުނި އުވާނުލިނަމަ އެ ކުންފުންޏަކީ އުވިފައިވާ ކުންފުންޏެއްކަމަށް ބެލޭތޯ، އަދި ކުންފުނީގެ ޤާނޫނީ ހައިސިއްޔަތާ ބެހޭ މައްސަލައެއް ސުޕްރީމް ކޯޓުގައި ހިނގަމުންދަނިކޮށް އެ ކުންފުނީގެ މައްޗަށް ދަރަނި ސާބިތުކުރެވޭތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. (އަޣުލަބިއްޔަތު ރައުޔު) މީރާއަކީ ކުންފުނިތަކުގެ ޤާނޫނީ ބަލަދުވެރި ފަރާތެއް ނޫންކަމުން، ކުންފުންޏެއްގެ ޤާނޫނީ ހައިސިއްޔަތާމެދު ޝަރީޢަތުން ގޮތެއް ނިންމާނަމަ ރަޖިސްޓްރާރ އޮފް ކޮމްޕެނީޒް މައްސަލައަށް ތަދައްޚުލުކުރުވައި އެ ފަރާތުގެ ބަސް ހޯދަން ޖެހޭނެއެވެ؛ އެގޮތަށް ނުކޮށް ކުންފުނީގެ ޤާނޫނީ ހައިސިއްޔަތާމެދު ނިންމާ ނިންމުމަކީ ޢަދުލު އިންޞާފުގެ ހަމަތަކުން ބޭރު، ޣައިރު ދުސްތޫރީ ނިންމުމެކެވެ. (ޕެރ. 53)
2. (އަޣުލަބިއްޔަތު ރައުޔު) ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2012/SC-J/05 އަމުރުގައިވާ ގޮތުން، ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅިފައިވާ މައްސަލައަކާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގެ ކުރިން އެ މައްސަލައަށް އަސަރުފޯރާ ފަދަ ކޮންމެ ޢަމަލެއް ނުވަތަ ނިންމުމެއް ބާޠިލް ކަމުން، ކުންފުނީގެ ޤާނޫނީ ހައިސިއްޔަތާ ބެހޭ މައްސަލައެއް ސުޕްރީމް ކޯޓުގައި ހިނގަމުންދަނިކޮށް އެ ކުންފުނީގެ މައްޗަށް ޤާނޫނީ އިލްތިޒާމުތަކެއް މަތިކުރުމަކީ އެ މައްސަލައަށް އަސަރުކުރާނެ ކަމެއް ކަމުން، އެފަދަ ޙުކުމް ބާޠިލުކުރަން ޖެހޭނެއެވެ. (ޕެރ. 57-59)
3. (އެއްބަސްވެފައިވާ ބައި) ކުންފުނި އުވިފައިވާކަމަށް ދަށުކޯޓުގައި ހުށަހެޅި ނުކުތާއާމެދު ދަށުކޯޓުން ސާފުކޮށް ގޮތެއް ކަނޑައަޅާފައިވާނަމަ (ކުންފުންޏެއް އުވާނުލާހާ ހިނދަކު ދެމިއޮންނާނެކަމަށް)، އެއީ އިސްތިއުނާފުގައި ބެލެވޭނެ ނުކުތާއެކެވެ. (ޕެރ. 33)
4. (ފަނޑިޔާރު ޙަސަން ޝަފީޢުގެ ޚިލާފު ރައުޔު) ކުންފުނީގެ ޤާނޫނުގެ 93 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައިވާ 14 ދުވަހުގެ މުއްދަތަކީ ރަޖިސްޓްރާރގެ މައްޗަށް ލާޒިމުކުރާ ވާޖިބެއް ނަމަވެސް، އެ މުއްދަތުގައި ކުންފުނި އުވާނުލިނަމަ ކުންފުނި އުވިފައިވާކަމަށް ބަލަންޖެހޭނެކަމަށް ޤާނޫނުގައި ނުބުނާތީ އަދި މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 39 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގައިވާ ގޮތުން ކުންފުނި އުވާނުލާހާ ހިނދަކު ދެމިއޮންނާތީ، އެފަދަ ކުންފުންޏަކީ އުވިފައިވާ ކުންފުންޏެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 40-45)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 10/96 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކުންފުންޏާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 93 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، 76 ވަނަ މާއްދާ، 92 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2011 (މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 37 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި 39 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 43 ވަނަ މާއްދާ
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) އަށް 16 ޑިސެންބަރު 2021 ގައި ގެނެވުނު އިޞްލާޙު (ދައުލަތް ތަމްސީލުކުރުން)
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2012/SC-J/05 އަމުރު
• ހައިކޯޓުގެ 2019/HC-A/145 ޤަޟިއްޔާ
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2021/SC-A/100 ޤަޟިއްޔާ (ހިނގަމުންދާ)
• ސިވިލް ކޯޓުގެ 3002/Cv-C/2017 ޤަޟިއްޔާ