ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-N-A/12ހައިކޯޓު · 26 ޖޫން 2019 · އާއިލާގެ މެންބަރަކާއި އެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުން

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. (ނަމާއި އެޑްރެސް ސިއްރުކުރެވިފައި)

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 26 ޖޫން 2019ދަށު ކޯޓު: ށ. ފޯކައިދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 23/C7C/2018ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ދަށުކޯޓުން، ދަޢުވާ ހުށަހެޅީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމުގެ ކުރިން ކަމަށާއި މިހާރު މައްސަލަ ހިނގަނީ އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ކަމަށް ބުނެ، 82، 83 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތަށް ފޯމު އިޞްލާޙުކޮށް 20 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އަލުން ހުށަހެޅުމަށް އަންގައި ދަޢުވާ އަނބުރާ ފޮނުވިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް، ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 15 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް އާއިލާގެ މެންބަރަކާއެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުމުގެ ދަޢުވާ، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމުގެ ކުރިން (19 ފެބުރުއަރީ 2017) ފޯކައިދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ހުށަހެޅިއެވެ. ކޯޓުން އެ ދަޢުވާ ރަޖިސްޓްރީކުރީ 06 އޯގަސްޓް 2018 ގައެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު (12/2016) އަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމުގެ ކުރިން ކޯޓަށް ހުށަހެޅި ދަޢުވާއެއް، އެ ޤާނޫނުގެ 82، 83 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތަށް ފޯމު އިޞްލާޙުކޮށް އަލުން ހުށަހެޅުމަށް ދަށުކޯޓުން އަނބުރާ ފޮނުވާލުމަކީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ރަނގަޅު ނިންމުމެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޝަނުން ބުނީ، ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުމަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 212 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަދި (ނ) އާ ޚިލާފު ނިންމުމެއް ކަމަށާއި، ޖިނާއީ ޤާނޫނުތައް ރަޖުޢީކޮށް ނުހިންގުމުގެ މަބްދައު (ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 (ހ)، 2011/SC-A/23) އާ ޚިލާފު ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ރަޖުޢީކޮށް ނުހިންގުމުގެ މަބްދައު ހިނގަނީ މައުޟޫޢީ ޤާނޫނަށް ކަމަށާއި، އިޖުރާއީ ޤާނޫނު ރަޖުޢީކޮށް ހިންގުމަކީ ކުރިން ކުރި ކަންކަން ބާޠިލުކުރުން ނޫންކަމަށާއި، ދަޢުވާ ހުށަހެޅިފައިވަނީ އައު ޤާނޫނު ވުޖޫދުވުމުގެ ކުރިން ކަމުން އަނބުރާ ނުފޮނުވާ ދެން ހުރި މަރުޙަލާތައް އައު ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށް ކުރިއަށް ގެންދަންވީ ކަމަށެވެ. އަދި 12/2009 އަކީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނެކެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ށ. ފޯކައިދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 23/C7C/2018
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު، ދަޢުވާ ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް އެންގި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › އާއިލާގެ މެންބަރަކާއި އެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުން

ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައި މަނާކޮށްފައިވަނީ މައުޟޫޢީ (substantive) ޖިނާއީ ޤާނޫނުތައް ރަޖުޢީކޮށް ހިންގުމެވެ؛ އެއީ އިޖުރާއީ (procedural) ޤާނޫނުތަކަށް ހިނގާ އުޞޫލެއް ނޫނެވެ. (ނުކުތާ 03 (ހ))

HN2ޖިނާއީ › އާއިލާގެ މެންބަރަކާއި އެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުން

އިޖުރާއީ ޤާނޫނެއްގައި އެ ޤާނޫނު ރަޖުޢީކޮށް ހިނގާނެކަމަށް ސާފުކޮށް ބަޔާންނުކުރި ނަމަވެސް، އެ ޤާނޫނުގައި ސާފު ބަހުން މަނާކޮށްފައި ނުވާނަމަ، އިޖުރާއީ ޤާނޫނަކީ އެ ޤާނޫނު ވުޖޫދުވުމުގެ ކުރިން ހިނގާފައިވާ ކަންކަމުގެ މައްޗަށް ހިންގިދާނެ ޤާނޫނެއް ކަމަކީ ޖިނާއީ ޢަދުލުގެ ނިޒާމުގައި އިސްތިޤްރާރުވެފައިވާ އުޞޫލެކެވެ. (ނުކުތާ 03 (ހ))

HN3ޖިނާއީ › އާއިލާގެ މެންބަރަކާއި އެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުން

އިޖުރާއީ ޤާނޫނެއް ރަޖުޢީކޮށް ހިންގުމުގެ މާނައަކީ ކުރިން ޢަމަލުކުރި އިޖުރާއަތުގެ ދަށުން ކޮށްފައިވާ ކަންކަން ބާޠިލުކޮށް އައު އިޖުރާއަތުގެ ދަށުން އަލުން ކުރުން ނޫނެވެ؛ ކުރިން ހުށަހެޅިފައިވާ ދަޢުވާ އަނބުރާ ފޮނުވުމެއް ނެތި، އެ ދަޢުވާ އޮތް މަރުޙަލާއިން ފެށިގެން ދެން ހުރި މަރުޙަލާތައް ކުރިއަށް ގެންދަންވާނީ އައު ޤާނޫނުގެ އިޖުރާއަތުތަކާ އެއްގޮތަށެވެ. (ނުކުތާ 03 (ހ))

HN4ޖިނާއީ › އާއިލާގެ މެންބަރަކާއި އެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުން

ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު (12/2009) އަކީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއް ކަމުން، އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން އުފުލާ ދަޢުވާއެއްގައި އެ ޤާނޫނުގައި ޚާއްޞަ އުޞޫލެއް ބަޔާންކޮށްފައިވާނަމަ އިސްކަންދެވޭނީ އެ އުޞޫލަށެވެ؛ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު ހިނގާނީ އެ ޤާނޫނުގައި ނުވަތަ އޭގެ ދަށުން ހަދާފައިވާ ޤަވާޢިދުގައި ޚާއްޞަ އުޞޫލެއް ނެތް ކަންކަމުގައެވެ. (ނުކުތާ 03 (ށ))

HN5ޖިނާއީ › އާއިލާގެ މެންބަރަކާއި އެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުން

ކޯޓުގެ 'ދަޢުވާ ނުވަތަ މައްސަލަ ހުށަހަޅާ' ފޮތުގައި ޤަޟިއްޔާ ނަންބަރު ދީ ރަޖިސްޓްރީކުރާ ތާރީޚަކީ ދަޢުވާ ކޯޓަށް އުފުލުނު ތާރީޚް ނޫނެވެ. ދަޢުވާ ކޯޓުން ބަލައިގަނެ (ސިއްކަޖަހައި) ލިބުނު ތާރީޚުން ދަޢުވާ އުފުލިފައިވާކަން އެނގެން އޮންނަ ހިނދު، ކޯޓުން ކުރަންޖެހޭ އިޖުރާއަތު ނުކޮށް ގިނަ ދުވަސްވުމަށްފަހު ތަޤާދުމުގެ މުއްދަތުގެ ދަށުން (އައު ޤާނޫނު ވުޖޫދުވުމުން) ދަޢުވާ އަނބުރާ ފޮނުވާލުމަކީ އިންސާފުގެ ހަމައަކުން ޤަބޫލުކުރެވޭ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. (ނުކުތާ 03 (ނ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 82 އަދި 83 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 212 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަދި (ނ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 122 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 15 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ)
  • ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤަވާއިދު
  • ޝަރީޢަތް ކުރުމާބެހޭ ގޮތުން ހެދިފައިވާ ޤަވާޢިދު 6 ގެ 6 ވަނަ މާއްދާ (ނަންބަރު 93/5 އެމް.ޖޭ.ސީ، 08 އޭޕްރީލް 1993)
  • ޝަރީޢަތް ކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 10 ވަނަ ބާބު
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2011/SC-A/23 ޤަޟިއްޔާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ