ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/271ހައިކޯޓު · 28 އޮކްޓޫބަރު 2020 · މަދަނީ ހައްޤު ހޯދުން

އެޓަރނީ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. އިދުރީސް ޢަލީ

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 28 އޮކްޓޫބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ލ. ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 53/O11C/2016ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ލ. ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން، 2500 ލީޓަރުގެ ކަޅުހަމެއް ނުވަތަ ބާޒާރުން އެ ކަޅުހަމެއް ގަންނަން ލިބޭ އަގާއި ހިތަދޫއަށް އުފުލުމުގެ އަގު އެއް މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދިނުމަށް މިނިސްޓްރީ އޮފް އެންވަޔަރަމަންޓަށް އަންގައި ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ސުނާމީއާ ގުޅިގެން ރާއްޖޭގެ ކޮންމެ ގެއަކަށް 2500 ލީޓަރުގެ ބޯފެން ކަޅުހަމެއް ދިނުމަށް ހިންގި މަޝްރޫޢުގެ ދަށުން ލ. ހިތަދޫ ރަށު އޮފީހުން ދިން 175 ގޭގެ ލިސްޓުގައި ހިމެނޭ ގެއަކަށް ކަޅުހަން ނުލިބުމުން، އެ ގޭގެ ވެރިފަރާތުން ކަޅުހަމުގެ އަގާއި އުފުލުމުގެ އަގު ހޯދުމަށް ދައުލަތުގެ މައްޗަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ސުނާމީއާ ގުޅިގެން ހިންގި ބޯފެން ކަޅުހަން ބެހުމުގެ މަޝްރޫޢުގެ ދަށުން ލިބެންޖެހޭ ކަޅުހަން ނުލިބުނު ގެއެއްގެ ވެރިފަރާތަށް ކަޅުހަމުގެ އަގާއި އުފުލުމުގެ އަގު ދިނުމަށް ދައުލަތަށް އަމުރުކުރި ޙުކުމަކީ ޝަރުޢީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ރަނގަޅު ޙުކުމެއްތޯ؛ އެއް ޙާލަތެއްގައި ތިބި ފަރާތްތަކުގެ އެހެން މައްސަލަތަކުގައި ކުރި ޙުކުމްތައް ދައުލަތުން ތަންފީޒުކޮށްފައިވާއިރު މި ޙުކުމް އިސްތިއުނާފުކުރުމަކީ ހަމަހަމަކަމާ ޚިލާފު ކަމެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ދައުލަތުން ބުނީ ކަޅުހަން ދިނުމަށް މިނިސްޓްރީން ކުރެވެން ހުރި ހުރިހާ މަސައްކަތެއް ކޮށްފައިވާކަމާއި އިހުމާލެއް ނެތްކަން ހެކިން ސާބިތުވާކަމަށާއި، ތަންފީޒުކުރުމަށް އެއް މަސް ކަނޑައެޅުމަކީ 2010/SC-RU/01 ގެ އުޞޫލާ ޚިލާފު ކަމަށާއި، ހެކިބަސް ބެލުމުގައި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 އާއި 52 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފުވެފައިވާ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ލިސްޓުގައި ހިމެނޭ ގެއަކަށް ކަޅުހަން ނުލިބިފައިވާކަން އެނގެން އޮތުމާއި، އެއް ޙާލަތެއްގެ އެހެން ހަ މައްސަލައެއްގައި އެއްގޮތަކަށް ކުރި ޙުކުމްތައް ދައުލަތުން އިސްތިއުނާފުނުކޮށް ތަންފީޒުކޮށްފައިވާއިރު މިއެއް ޚާއްޞަކޮށް އިސްތިއުނާފުކުރުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 17 ވަނަ މާއްދާގެ ހަމަހަމަކަމާ ޚިލާފު ކަމަކަށް ވާތީ، ޙުކުމަށް ބަދަލު ގެންނަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ލ. ހިތަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 53/O11C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › މަދަނީ ހައްޤު ހޯދުން

ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ސާފު ފެނާއި ހިޔާވަހިކަން ފަދަ ޙައްޤުތައް ރައްޔިތުންނަށް ހޯދޭނެ މަގު ތަނަވަސްކޮށްދިނުމަށް ދައުލަތުގެ މައްޗަށް ލާޒިމުކުރާ މިންވަރަކީ ދައުލަތުގެ ތަނަވަސްކަމާއި ކުޅަދާނަކަން ހުރި މިންވަރަކަށް އެ ޙައްޤުތައް ހޯދޭނެ މަގު ތަނަވަސްކޮށްދިނުމަށް މަސައްކަތްކުރުމެވެ. (ޕެރ. 3.2)

HN2މަދަނީ › މަދަނީ ހައްޤު ހޯދުން

ޤާނޫނުއަސާސީގެ 17 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގައިވާ ނިކަމެތި ނުވަތަ ޚާއްޞަ ރައްކާތެރިކަން ބޭނުންވާ ފަރާތްތައް ފިޔަވައި، ވަކި ފަރާތަކަށް، ވަކި ރަށަކަށް ނުވަތަ ރަށެއްގެ ވަކި ބަޔަކަށް 23 ވަނަ މާއްދާގެ ޙައްޤުތައް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ދައުލަތަށް އަމުރުކުރުމަކީ ޤާނޫނުގެ ކުރިމަތީގައި ހަމަހަމަވުމުގެ މަފްހޫމާ ޚިލާފު ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3.2)

HN3މަދަނީ › މަދަނީ ހައްޤު ހޯދުން

ދައުލަތުން ހިންގި މަޝްރޫޢެއްގެ ދަށުން ލިބެންޖެހޭ ގެތަކުގެ ލިސްޓުގައި ހިމެނޭ ގެއަކަށް އެ އެހީ ލިބިފައި ނުވާނަމަ، އެ ގެއަށް ލިބެންޖެހޭ އެއްޗެއް ނުވަތަ އޭގެ އަގު ދިނުމަށް ދައުލަތަށް އަމުރުކުރުމަކީ ރަނގަޅު އަސާސްތަކެއްގެ މައްޗަށް ނިންމާފައިވާ ނިންމުމެކެވެ. (ޕެރ. 3.5)

HN4މަދަނީ › މަދަނީ ހައްޤު ހޯދުން

އެއް ޙާލަތެއްގައި ތިބި ފަރާތްތަކުގެ މައްޗަށް އެއް ވާޤިޢާއަކާ ގުޅިގެން، އެއް އަސާސަކަށް ބުރަވެ ކުރެވިފައިވާ ޙުކުމްތަކުގެ ތެރެއިން ބައެއް ޙުކުމް ދައުލަތުން އިސްތިއުނާފުނުކޮށް ތަންފީޒުކޮށްފައިވާއިރު، އޭގެ ތެރެއިން ބައެއް ޤަޟިއްޔާ ޚާއްޞަކޮށް އިސްތިއުނާފުކުރުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 17 ވަނަ މާއްދާއިން ކަށަވަރުކޮށްދޭ ހަމަހަމަކަމާއި ތަފާތުނުކުރުމުގެ ޙައްޤާ ޚިލާފު ނިންމުމެކެވެ. (ޕެރ. 3.6)

HN5މަދަނީ › މަދަނީ ހައްޤު ހޯދުން

ޤާނޫނުއަސާސީއާ އެއްގޮތަށް ޢަމަލުކޮށް، އަސާސީ ޙައްޤުތަކާއި މިނިވަންކަން ޙިމާޔަތްކޮށް، އެ ޙައްޤުތައް ހަމަހަމަކަމާއެކު ފޯރުކޮށްދިނުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 18 ވަނަ މާއްދާއިން ދައުލަތުގެ މައްޗަށް ލާޒިމުކުރާ ވާޖިބެކެވެ. (ޕެރ. 3.2، 3.6)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 17 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 18 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 20 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާ އާއި 52 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ހުށަހެޅި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2010/13 (ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ހުށަހެޅި)
  • 2009/HC-A/365
  • 2010/SC-RU/01
  • 41/O11C/2012
  • 42/O11C/2012
  • 44/O11C/2012
  • 46/O11C/2012
  • 58/O11C/2012
  • 59/O11C/2012

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ