އިބްރާހީމް ޢަރީސް ވ. މުހައްމަދު ޢަލީ އަދި ޢަބްދުﷲ ޙަސަން

ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު، އަލުން ބެލުމަށް ފޮނުވި

ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1697/Cv-C/2016

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ކުލީގެ ޙައްޤު އުފެދިފައިވާކަމަށް ބުނާ ތިންވަނަ ފަރާތެއް (އަލްމަރްޙޫމް ޢަލީ އިބްރާހީމްމަނިކު) ޚަޞްމެއްގެ ގޮތުގައި ނުހިމަނައި، އެ ފަރާތުގެ ޙައްޤަށް އަސަރުކުރާ ފްލޯރތައް އެހެން ކުއްޔަށް ހިފާ ފަރާތަކާ ޙަވާލުކުރުމަށް ދެ ފަރާތުގެ އެއްބަސްވުމުގެ މައްޗަށް ސިވިލް ކޯޓުން ކުރި ޙުކުމް ޤާއިމުކުރެވޭނެތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. މައްސަލައެއްގައި ނިންމާ ކަމެއްގައި ތިންވަނަ ފަރާތެއްގެ ޙައްޤާއި މަޞްލަޙަތު ހިމެނިފައިވާކަމަށް ބެލުމުގެ އިޙްތިމާލު އޮތްނަމަ، އެ ފަރާތް ޚަޞްމެއްގެ ގޮތުގައި ނުހިމަނައި، އެ ފަރާތަށް ބަސްބުނުމުގެ ފުރުޞަތު ނުދީ ނިންމާ ނިންމުމަކީ ޤާއިމުކުރެވޭނެ ނިންމުމެއް ނޫނެވެ؛ އެފަދަ މައްސަލައެއް އެ ފަރާތުގެ ބަސް ހޯދައި ދަށުކޯޓުން އަލުން ބަލައި ނިންމަންޖެހޭނެއެވެ.
2. ދަށުކޯޓުގައި ޚަޞްމެއްގެ ގޮތުގައި ނުހިމެނި، ނިންމުމުން ޙައްޤަށް އަސަރުކުރެވުނު ފަރާތަކަށް (ނުވަތަ އެ ފަރާތުގެ ވާރިޘަކަށް) ހައިކޯޓުގެ ޤަވާޢިދުގެ ދަށުން އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ހުއްދަ ހޯދައިގެން އިސްތިއުނާފު ހުށަހެޅިދާނެއެވެ؛ މައްސަލަ ހިނގިކަމާއި ޙުކުމްކުރިކަން އެ ފަރާތަށް ނޭނގުމަކީ ލަސްވުމުގެ މަޤްބޫލު ސަބަބެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައިގަނެވުނެވެ.
3. އިސްތިއުނާފު ރައްދުވާ ފަރާތަށް ކޯޓަށް ޙާޟިރުވުމުގެ އަމުރު ރައްދުނުކުރެވިއްޖެނަމަ، ވެބްސައިޓުގައި އާންމު އިޢުލާނެއް ކުރުމަށްފަހު، ޙާޟިރުނުވެއްޖެނަމަ ހުށަހެޅިފައިވާ ލިޔުންތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް އެ ފަރާތުގެ ޣައިރު ޙާޟިރުގައި މައްސަލަ ހިންގައި ނިންމިދާނެއެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ހައިކޯޓުގެ ޤަވާޢިދުގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) (އިސްތިއުނާފުކުރުމުގެ ހުއްދަ)
• ހައިކޯޓު 2019/HC-A/490