ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2020/HC-A/251ހައިކޯޓު · 17 ޑިސެމްބަރު 2020 · ވަލީ ހޯދުން

މުޙައްމަދު ޝަފީޤު ވ. ޢާއިޝަތު ޝައްމާ ޝަފީޤު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 17 ޑިސެމްބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ލ. ފޮނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 15/O8C/2020ބާވަތް: ޢާއިލީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ބައްޕަ ވަލީ ނުދިނުމަށް ދައްކާ ސަބަބުތަކަކީ މަޤްބޫލު ސަބަބުތަކެއް ނޫންކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ޙާކިމުގެ ވަލީއަށް ކައިވެނިކޮށްދިނުމަށް އަންގައި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ކައިވެނިކުރުމަށް ބައްޕަ ވަލީ ނުދޭތީ ވަލީ ހޯދުމަށް އެދި އަންހެން ދަރިފުޅު ހައްދުންމަތީ ފޮނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް މައްސަލަ ހުށަހެޅިއެވެ. ދެ ފަރާތުގެ ދާއިމީ އެޑްރެހަކީ ގދ. ތިނަދޫ ކަމަށްވާއިރު ބައްޕަ ދިރިއުޅެމުންދަނީ މާލޭގައެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ބައްޕައާއި އަންހެން ދަރިފުޅުގެ ދާއިމީ އެޑްރެހާއި ބައްޕަ ދިރިއުޅޭ އެޑްރެސް ހިމެނޭ ޖުޑީޝަލް ދާއިރާއަށް ނުވާ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަކަށް ވަލީ ހޯދުމުގެ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ލިބިގެންވޭތޯއާއި، އިޚްތިޞާޞް ނެތި ނިންމާ ނިންމުމުގެ ޤާނޫނީ ނަތީޖާ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ވަލީ ދިނުމަށް ކަނޑައެޅިގެން އިންކާރުނުކުރާކަމަށާއި، ފާހަގަކުރި ސަބަބުތަކަކީ ޝަރުޢީ ގޮތުން ޞައްޙަ ސަބަބުތަކެއްކަމަށް ބައްޕައިން ބުންޏެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ފޮނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަކީ ދެފަރާތުގެ ދާއިމީ އެޑްރެހާއި ބައްޕަ ދިރިއުޅޭ އެޑްރެސް ހިމެނޭ ޖުޑީޝަލް ދާއިރާގެ ކޯޓެއް ނޫންކަމުން، އެ ކޯޓަށް އިޚްތިޞާޞް ނެތި ނިންމި ނިންމުން އަޞްލުން ބާޠިލެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ލ. ފޮނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 15/O8C/2020
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު (އިޚްތިޞާޞް ނެތުމުން)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޢާއިލީ › ވަލީ ހޯދުން

ސަރަޙައްދީ އިޚްތިޞާޞް ދީފައިވަނީ ވަކި ޙާލަތްތަކުގައި އެކަމަކާ ގުޅޭ ނިސްބަތަށެވެ. ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ދިރިއުޅޭ ވަކި އެޑްރެހެއް ނެތްނަމަ ނުވަތަ ޤާނޫނުގައިވާ ގޮތުގެ މަތިން މައްސަލަ ހުށަހެޅެން ނެތްނަމަ ދަޢުވާކުރާ ފަރާތް އުޅޭ ދާއިރާގެ ކޯޓަށް ހުށަހެޅިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 6)

HN2ޢާއިލީ › ވަލީ ހޯދުން

އިސްތިއުނާފީ ކޯޓެއްގެ ގޮތުން ހައިކޯޓުން މައްސަލަތައް ބަލާނީ ދަށުކޯޓުގައި ހުށަހެޅި ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް، އިސްތިއުނާފުގައި ހުށަހެޅި ނުކުތާތަކަށް ނަމަވެސް، އިޚްތިޞާޞާ ޚިލާފުވުމުގެ މައްސަލަތައް އެ އުޞޫލުން އިސްތިސްނާވާތީ، އިޚްތިޞާޞާ ޚިލާފުވެފައިވާކަން އެނގޭނަމަ ކޯޓުގެ އިސްނެގުމުން އެކަމާ މެދު ގޮތެއް ނިންމަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 7)

HN3ޢާއިލީ › ވަލީ ހޯދުން

ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ އުޞޫލުތަކާ ޚިލާފުވެއްޖެނަމަ، ޢަދުލު އިންޞާފުގެ ނިޒާމުގެ ބޭނުން ނަހަމަގޮތުގައި ހިފިޔަނުދިނުމަށް ކޯޓުގެ އަމިއްލަ އިސްނެގުމުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށް އަމުރުތައް ނެރުމުގެ ބާރު ހައިކޯޓުގެ ޒާތީ އިޚްތިޞާޞްގެ ތެރޭގައި ހިމެނެއެވެ. (ޕެރ. 7)

HN4ޢާއިލީ › ވަލީ ހޯދުން

މައްސަލައެއް ކުރިއަށް ގެންދިއުމުގެ ކުރިން ކޯޓަށް ޤާނޫނުން ލިބިދީފައިވާ އިޚްތިޞާޞް އާއި ބާރު ބެލުމަކީ އަސާސީ ކަމެކެވެ. އިޚްތިޞާޞް ނެތި ކޯޓަކުން ނިންމާ ނިންމުމަކީ އެއްވެސް ފަރާތެއް ބަނދެވޭ ނުވަތަ ޙައްޤެއްގެ ތަރަހަ ކަނޑައަޅާ ނިންމުމެއް ނޫން، އަޞްލުން ބާޠިލު ނިންމުމެކެވެ. (ޕެރ. 8)

HN5ޢާއިލީ › ވަލީ ހޯދުން

ވަލީ ހޯދުމުގެ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ލިބިގެންވަނީ ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުގެ (ބައްޕަގެ) ދާއިމީ އެޑްރެސް ހުންނަ ދާއިރާގެ ކޯޓަށް ނުވަތަ ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ދިރިއުޅޭ ރަށެއްގެ ކޯޓަށެވެ. (ޕެރ. 9-11، 13)

HN6ޢާއިލީ › ވަލީ ހޯދުން

ކައިވެނިކުރުމާއި ޢާއިލާ ޤާއިމުކުރުމުގެ ޙައްޤު ޤާނޫނުއަސާސީން ކަށަވަރުކޮށްދީފައިވާ ނަމަވެސް، ވަލީ ހޯދުމުގެ މައްސަލަތައް ކުރިއަށް ގެންދަންޖެހޭނީ ޤާނޫނުގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ގޮތުގެ މަތިންނެވެ. (ޕެރ. 12)

HN7ޢާއިލީ › ވަލީ ހޯދުން

މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ނެތި ދަށުކޯޓުން ބަލާފައިވާކަން އެނގޭނަމަ، އެއީ މުޅި މައްސަލަ ބާޠިލުވާ ސަބަބަކަށްވާތީ، އިސްތިއުނާފުގެ އެހެން ނުކުތާތަކަށް ބަލާކަށް ނުޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 14)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ ސަރަޙައްދީ އިޚްތިޞާޞްއާ ބެހޭ މާއްދާ (ޕީޑީއެފްގައި '63')
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ ޖުޑީޝަލް ދާއިރާތަކާއި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުތަކުގެ އިޚްތިޞާޞާ ބެހޭ މާއްދާތަކާއި ޖަދުވަލު 5
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ކައިވެނިކުރުމުގެ ޙައްޤާ ބެހޭ މާއްދާ (ޕީޑީއެފްގައި '21 (ހ)')
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2016/HC-A/265 ޤަޟިއްޔާ
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު TS/2016/02-BB/O06C-197 ސިޓީ
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޢާއިލީ މައްސަލަތައް ކޯޓުތަކަށް ހުށަހެޅުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ގޮތުގެ އުޞޫލު
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޢާންމު ސިޓީ (ޕީޑީއެފްގައި 'ނަންބަރު 2/3232')

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޙަސަން ޝަފީޢު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ