މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ ވ. މޯލްޑިވްސް ކޮލިޓީ ސީފުޑް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް

ނަތީޖާ: ޓްރައިބިއުނަލްގެ ނިންމުން ބާޠިލު، މީރާގެ ނިންމުން ރަނގަޅު (ތަޙުލީލުން ދޭހަވާ ގޮތުން)

ކީވޯޑުތައް: ޓެކްސް

ދަށު ކޯޓު: ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލް TAT-CA-G/2017/003

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ކޮލިޓީ ސީފުޑުން އައިލެންޑް އެޓޯލްސްއަށް މަސް ސަޕްލައިކޮށް އެމަސް ޕްރޮސެސްކޮށްދިނުމަކީ ޖީ.އެސް.ޓީގެ ބޭނުމަށް ސުން ރޭޓުގެ އަސާސީ މުދަލުގެ އެއް އެކުވި ސަޕްލައި (composite/complex) އެއްތޯ، ނުވަތަ މަސް ޕްރޮސެސްކޮށްދިނުމުގެ ޚިދުމަތަކީ ޢާންމު ރޭޓުން ޓެކްސް ނެގޭ ވަކި ސަޕްލައިއެއްތޯ.

ޚުލާޞާ

ވާޤިޢާ: މީރާއިން ކޮލިޓީ ސީފުޑް އޮޑިޓްކޮށް، އައިލެންޑް އެޓޯލްސްއާ ވެފައިވާ 'ޓޫނާ ޕްރޮސެސިންގ އެގްރީމަންޓް' ގެ ދަށުން ނަގާ ޕްރޮސެސިންގ ފީއަކީ ޢާންމު ރޭޓުން ޖީ.އެސް.ޓީ ނެގޭ ޚިދުމަތެއްކަމަށް ބަލައި އިތުރު ޓެކްސް ދައްކަން އެސެސްމަންޓް ފޮނުވިއެވެ؛ އިޢުތިރާޟު މީރާއިން ބަލައިނުގަތެވެ.

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލުން ނިންމީ ބަންދުކޮށްފައިވާ މަހަކީ ސުން ރޭޓުގެ އަސާސީ މުދަލެއް ކަމަށާއި ޕްރޮސެސްކުރުމުގެ ޚަރަދަކީ އެމުދަލުގެ އަގުން ވަކިނުކުރެވޭ ޚަރަދެއްކަމަށް ބަލައި، މީރާގެ ނިންމުން ރަނގަޅު ނޫންކަމަށާއި ނަގާފައިވާ ފައިސާ އަނބުރާ ދޭންވާނެ ކަމަށެވެ.

ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: މީރާއިން ބުނީ އެއްބަސްވުމާއި އިންވޮއިސްތަކާއި މާލީ ހިސާބުތަކުން ޕްރޮސެސިންގ ފީ ވަކިން ނަގާކަން ދޭހަވާތީ އެއީ ވަކި ޚިދުމަތެއް ކަމަށާއި ޓްރައިބިއުނަލުން ލިޔެކިޔުންތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކުރި ކަމަށެވެ. ކޮލިޓީ ސީފުޑުން ބުނީ ވިއްކަނީ އަމިއްލަ މިލްކުގެ މަސް ބަންދުކޮށްގެން ކަމަށާއި އަގު ހިސާބުކުރާ ގޮތަކީ ވަކި ޚިދުމަތެއް ނޫން ކަމަށެވެ.

ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: ޚިދުމަތްތައް ޖަދުވަލު 3 ގައި ނުހިމެނޭކަމާއި، އެއްބަސްވުމަކީ 'ބަންދުކުރި މަސް' ވިއްކުމުގެ އެއްބަސްވުމެއް ނޫން ކަމަށާއި، މަސް ސަޕްލައިކުރުމާއި ޕްރޮސެސްކުރުމަކީ ތަބީޢީ ގޮތުން ވަކިކުރެވޭ ދެ ކަމެއް ކަމަށް ބަލައި، އެއީ އެކުވި ސަޕްލައިއެއް ނޫންކަމަށާއި މީރާއިން ނިންމީ ރަނގަޅަށް ކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ޓެކްސް ނެގުމުގެ ބޭނުމަށްޓަކައި ފޯރުވައިދޭ ކޮންމެ މުދަލަކާއި ޚިދުމަތަކާމެދު ދެކެންޖެހޭ އަސާސީ އުޞޫލަކީ، އެއީ މިނިވަން ވަކި މުޢާމަލާތެއް ނުވަތަ ވަކި ސަޕްލައިއެއްގެ ގޮތުގައި ބެލުމެވެ. (ޕެރ. 41)
2. މި އަސާސީ އުޞޫލަކީ އިސްތިސްނާއެއް ނެތް އުޞޫލެއް ނޫނެވެ؛ ދޭއް ނުވަތަ ގިނަ ކަންތައްތައް ގުޅި ލާމެހިފައިވާ، ވިޔަފާރީގެ ޢާންމު ތަބީޢީ އުޞޫލުން އެއް ބަންޑެލީގެ ގޮތުގައި ފޯރުކޮށްދޭ އެކުވި ސަޕްލައި (composite or complex supply) އަކީ ވަކިނުކުރެވޭނެ އެއް ސަޕްލައިއެއް ކަމުގައި ވާނެއެވެ. (ޕެރ. 42، 42.1)
3. ސަޕްލައިއަކީ އެކުވި ސަޕްލައިއެއްތޯ ކޯޓުން ދެނެގަންނާނީ ކޮންމެ މައްސަލައެއްގައި ހިމެނޭ ކަންކަމުގެ އަސާސީ ސިފަތައް ދެނެގަނެ، ސަޕްލައި ލިބިގަންނަ މީހަކު ދެކޭނެ ނަޒަރުން ވަޒަންކޮށްގެންނެވެ؛ މިގޮތުން ބަލާނީ އިތުރު ކަންކަން ވަކިނުކުރެވުން، ބައިތައް ވަކިވަކިން ލިބެން ހުރުން، ވަކިކޮށްފިނަމަ އަޞްލު ސަޕްލައި ފޯރުކޮށް ނުދެވުން، އަދި ވަކިން އިންވޮއިސްކުރުން ފަދަ ކަންކަމަށެވެ. (ޕެރ. 42.1)
4. ސަޕްލައިގައި ހިމެނޭ އެކިއެކި ބައިތަކަށް ވަކިވަކިން އަގު ކަނޑައަޅައި ވަކިން އިންވޮއިސްކުރުމަކީ ތަފާތު މިނިވަން ސަޕްލައިތައް ހިމެނޭކަން އަންގައިދޭ ކަމެއް ކަމާއި، އެއް ބަންޑެލަކަށް ޖުމްލަކޮށް އަގު ބަޔާންކުރުމަކީ ގުޅިލާމެހިފައިވާ ސަޕްލައިއެއްކަން އަންގައިދޭ ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 42.1)
5. އަސާސީ އުޞޫލަށް އޮތް ދެވަނަ އިސްތިސްނާއަކީ އަޞްލު މުދަލާއި ޘާނަވީ މުދަލެއް ނުވަތަ ޚިދުމަތެއް އެއްކޮށްލައިގެން ފޯރުކޮށްދޭ މަސްހުނި (mixed) ސަޕްލައިއެވެ؛ ޘާނަވީ ބައެއް ކަމުގައި ބެލޭނީ އެއީ އޭގެ ޒާތުގައި ބޭނުން ފުދޭ އެއްޗަކަށް ނުވެ، އަޞްލު ސަޕްލައި ރަނގަޅަށް ބޭނުންކުރުމުގެ ވަސީލަތެއް ކަމުގައި ވާނަމައެވެ. (ޕެރ. 42.2، 42.3)
6. ޖީ.އެސް.ޓީ ޤާނޫނުގެ ޖަދުވަލު 3 ގައި ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ ސުން ރޭޓް ކަނޑައަޅާފައިވާ އަސާސީ 'މުދާ' އެވެ؛ އެ ޖަދުވަލުގައި އެއްވެސް ޚިދުމަތެއް ނުހިމެނޭތީ، ރާއްޖޭގައި މަސް ބަންދުކޮށްދިނުމުގެ ޚިދުމަތެއް އެ ޖަދުވަލުގެ ތެރެއަށް ނުވަދެއެވެ. (ޕެރ. 38–40)
7. އެކުވި ސަޕްލައިއެއްތޯ ކަނޑައަޅަން ފަރާތްތަކުގެ އެއްބަސްވުމަށް ބަލަންޖެހެއެވެ؛ މަސް ސަޕްލައިކުރުމާއި މަސް ޕްރޮސެސްކުރުމަކީ ތަބީޢީ ގޮތުން ވަކިކުރެވޭ ކަންތައްތަކެއް ކަމަށްވެ، އެއްބަސްވުމަކީ 'ބަންދުކުރި މަސް' ވިއްކުމުގެ އެއްބަސްވުމެއް ނޫންނަމަ، މަސް ޕްރޮސެސްކޮށްދިނުމަކީ އެކުވި ސަޕްލައިއެއްގެ ބައެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 45–47)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 10/2011 (މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގުން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ ސުން ރޭޓުގައި ޖީ.އެސް.ޓީ ނެގޭ މުދާ ބަޔާންކުރާ މާއްދާގެ (ހ) (ލިޔުމުގައި '33 ވަނަ މާއްދާ')
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 10/2011 ގެ ޖަދުވަލު 3 (ސުން ރޭޓް ކަނޑައަޅާފައިވާ އަސާސީ މުދާ) - 'ކަނޑުމަހާއި ފަރުމަސް، ރާއްޖޭގައި ބަންދުކޮށްފައިވާ އެކި ބާވަތުގެ މަސް އަދި ރިހާކުރު'
• ގަވާއިދު ނަންބަރު 43-2011/R (މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގުން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ގަވާއިދު) ގެ 52 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް) - މަސްހުނިކުރެވިފައިވާ ސަޕްލައި
• ގަވާއިދު ނަންބަރު 43-2011/R ގެ 53 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު)
• 2014/SC-A/52 (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ޙަވާލާދީފައި)