ބިގް ސްޓޯން އިންވެސްޓްމެންޓް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. ހަބީބް ބޭންކް ލިމިޓެޑް
ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމަށް ބަދަލު ގެނައި (މިނިވަން/ދެފަރާތުން ޢައްޔަންކުރާ ފަރާތެއްގެ ވެލުއޭޝަނަކަށް ބިނާކޮށް ރަހުނު ވިއްކުމަށް)
ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 3515/Cv-C/2020
Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފްކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
(1) ރަހުނު ވިއްކުމާ ބެހޭ ހައިކޯޓުގެ 2019/HC-A/225 އަދި 2019/HC-A/244 ގެ އުޞޫލުތައް، ނިހާއީ ޙުކުމަކުން (4332/Cv-C/2018) ރަހުނު ވިއްކުމުގެ ހައްޤު ލިބިފައިވާ ޙާލަތެއްގައި ފަހުން ހުށަހެޅި ދަޢުވާއެއްގައި ތަޠްބީޤުކުރެވޭތޯ؛ (2) ހަބީބް ބޭންކުން ތައްޔާރުކުރި ވެލުއޭޝަނަށް ބަލައި އއ. މާގާ ރިޒޯޓުގެ ލީސްހޯލްޑް ރައިޓްސް ވިއްކުމަށް ހުއްދަ ދިނުމަކީ ރަނގަޅުތޯ، ނުވަތަ މިނިވަން/ދެފަރާތުން ޢައްޔަންކުރާ ފަރާތެއްގެ ވެލުއޭޝަނެއް ހަދަން އަމުރުކުރަންޖެހޭތޯ.
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
- ރަހުނު ވިއްކުމާ ބެހޭ ހައިކޯޓުގެ 2019/HC-A/225 އަދި 2019/HC-A/244 ގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ އުޞޫލުތައް ތަޠްބީޤުކުރެވޭނީ ރަހުނު ވިއްކުމުގެ ހައްޤު ކަނޑައެޅި މައުޟޫޢީ ޤަޟިއްޔާގައެވެ. އެ ޤަޟިއްޔާ އިސްތިއުނާފުނުކޮށް ނިހާއީ ޙުކުމެއްގެ ސިފަ ލިބިފައިވާނަމަ، ތަންފީޛާ ގުޅިގެން ފަހުން ހުށަހަޅާ ވަކި ދަޢުވާއެއްގެ ތެރެއިން އެ އުޞޫލުތައް އެ މައުޟޫޢީ ޤަޟިއްޔާއަށް ތަޠްބީޤުކުރެވޭނެ ޝަރުޢީ ޤާނޫނީ ހަމައެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 13.3)
- ރަހުނު ވިއްކާ ޙާލަތުގައި ރަހުނު މުދަލުގެ އަގު ކަނޑައަޅާނެ ޚާއްޞަ އުޞޫލެއް ޤާނޫނެއްގައި ބަޔާންކޮށްފައި ނެތުމުން، ޢާންމުކޮށް އަގު ކަނޑައަޅާ މަސައްކަތް ކުރަނީ ރަހުނު ކުރެވިފައިވާ ބޭންކުންނެވެ. ނަމަވެސް ބޭންކުގެ ވެލުއޭޝަނުގައިވާ އަގަކީ މުދަލުގެ ޙަޤީޤީ މާކެޓް އަގު ނޫންކަން ހުށަހެޅޭ ލިޔުންތަކުން އެނގޭނަމަ، މިނިވަން ނުވަތަ ދެފަރާތުން ޢައްޔަންކުރާ ފަރާތަކުން ތައްޔާރުކުރާ ވެލުއޭޝަނެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ވިއްކުމުގެ މަރުޙަލާ ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ބޭންކަށް އަމުރުކުރެވިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 14.3)
- ތަރައްޤީކުރަމުންދާ ރިޒޯޓު ރަށެއްގެ ލީސްހޯލްޑް ރައިޓްސްގެ ވެލުއޭޝަން ހަދަންވާނީ ހަމައެކަނި މިވަގުތަށް ރަށުގައި ކޮށްފައިވާ މަސައްކަތުގެ އަގަށް ބަލައެއް ނޫނެވެ. ރަށުގެ ކޮންސެޕްޓާއި، އޭގެ ދަށުން ތަރައްޤީކުރާ ވިލާތަކުގެ މާކެޓް އަގާއި، ލީސްގެ ބާކީ މުއްދަތުގައި ލިބެންއޮތް މަންފާއަށް ބަލައިގެންނެވެ. (ޕެރ. 14.3)
- މިނިވަން ވެލުއޭޝަނެއްގެ މައްޗަށް ރަހުނު ވިއްކުމަށް އަމުރުކުރުމަކީ ރަހުނު ވިއްކުމުގެ ހައްޤު ދިން ނިހާއީ ޙުކުމަށް އަސަރުކުރާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އަދި ބޭންކަށް ލިބިފައިވާ ހައްޤަށް އުނިކަމެއް އަންނަ ކަމެއްވެސް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 14.3)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް
- ހައިކޯޓުގެ 2019/HC-A/225 ޤަޟިއްޔާ
- ހައިކޯޓުގެ 2019/HC-A/244 ޤަޟިއްޔާ
- ސިވިލް ކޯޓުގެ 4332/Cv-C/2018 ޤަޟިއްޔާ (ރަހުނު ވިއްކުމުގެ ހައްޤު ދިން ނިހާއީ ޙުކުމް)
މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.