ސުވެނިއަރ މެރިން ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ

ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލްގެ ނިންމުން ޤާއިމް

ދަށު ކޯޓު: ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލް TAT-CA-B/2021/007

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

2016-2017 ގެ ބީ.ޕީ.ޓީ އޮޑިޓް ކުރަންވީ ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުންތޯ ނުވަތަ ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ އިޞްލާޙުގެ ދަށުންތޯ؛ ހިސާބު ފުރިހަމައަށް ނުބަލަހައްޓާ ލިޔުންތައް ހުށަނާޅާ ޙާލަތުގައި މީރާގެ ނިންމުންތަކާއި ކެޕިޓަލް އެލަވަންސް ނުދިނުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ؛ އަދި އާ ހެކި ހުށަހެޅުމާ ގުޅޭ ޓްރައިބިއުނަލް ގަވާއިދުގެ 50 (ރ) އާ ޚިލާފުވެފައިވޭތޯ؟

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނު ވުޖޫދުގައި އޮތް މުއްދަތުގެ އޮޑިޓްތައް ކުރަންޖެހޭނީ އެ ޤާނޫނުގައިވާ އިޖުރާއަތުގެ ދަށުން ކަމަށް އާމްދަނީން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނުގެ 88 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގައި ބަޔާންކޮށްފައި ވާއިރު، އަދި ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގައި އެ އިޖުރާއަތު އުވާލާ ނުވަތަ އޭގެ މައްޗަށް އިސްކަންދޭ މާއްދާއެއް ނެތްއިރު، ޤާނޫނުގައިވާ ހަމަ ދޫކޮށް ބަޔާންނުކުރާ ހަމައަކަށް ރުޖޫޢަވާކަށް ނުޖެހޭނެއެވެ. (ޕެރ. 11.3)
2. ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ޤާނޫނާއި ގަވާއިދުން ލާޒިމްކުރާ ގޮތަށް ހިސާބުތައް ފުރިހަމައަށް ބެލެހެއްޓުމުގެ ޒިންމާ އަދާނުކުރުމާއި މީރާއިން އެދުނު ލިޔުންތައް ހުށަނާޅުމުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ގެއްލުމުގެ ޒިންމާ މީރާއަކަށް ނުނަގައެވެ؛ ހުށަނާޅާ ހިސާބަކަށް ބަލައި މީރާއަށް ނިންމުމެއް ނުނިންމޭނެއެވެ. (ޕެރ. 12.3)
3. އެފަދަ ޙާލަތުގައި، ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ 3 (ރ) ގެ ދަށުން ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތްތަކުގެ ޙައްޤުތަކަށް ހުރުމަތްކުރުމުގެ އުޞޫލާއި، ޤާނޫނުން ލިބޭ ޙައްޤެއް ސިޔާސަތަކުން ނުވަތަ ގަވާއިދަކުން ހަނިނުކުރެވޭނެ ކަމުގެ އުޞޫލު (2016/SC-A/23) އާ ޚިލާފުވެއްޖެ ކަމަކަށް ނުވެއެވެ. (ޕެރ. 12.3)
4. ކެޕިޓަލް އެލަވަންސް ލިބިދެނީ ޤާނޫނުގައިވާ ވަކި އުޞޫލުތަކެއްގެ ދަށުންނެވެ؛ މަހުން މަހަށް ފައިސާ ދައްކައި މިލްކުވާ ގޮތަށް ގަތް ބޯޓުތައް ކެޕިޓަލް އެސެޓެއް ކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ރަނގަޅަށް ހިސާބު ބަލަހައްޓާފައި ނުވާ ޙާލަތުގައި އޮޑިޓުގައި އެލަވަންސް ނުދީ، ކުރިއަށް އޮތް ތާގައި ދިނުމަށް ކަނޑައެޅުމަކީ ޤާނޫނީ ހަމަތަކާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫނެވެ؛ އޮޑިޓަކީ ހިސާބު ރަނގަޅުތޯ ބަލާ ކަމެއް ކަމަށްވާތީ ރަނގަޅު ނޫން ރެކޯޑުތައް ރަނގަޅު ގިންތިއަށް ފެއްތުމަކީ މީރާގެ ޒިންމާއެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 13.3)
5. އޮޑިޓް މަރުޙަލާގައި ހުށަނާޅާ، އިޢުތިރާޟުގެ މަރުޙަލާގައި ހުށަހެޅި ހެއްކަކީ ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލަށް އަލަށް ހުށަހެޅޭ އާ ހެއްކެއް ނޫންކަމުން، އެއަށް ރިޢާޔަތްނުކުރުމަކީ ޓްރައިބިއުނަލް ގަވާއިދުގެ 50 (ރ) އާ ޚިލާފުވުމެއް ނޫނެވެ؛ މި ޤާނޫނީ ސުވާލުގައި 2023/HC-A/188 ގައި ގޮތް ކަނޑައަޅާފައިވެއެވެ. (ޕެރ. 14.4)
6. ޤާނޫނުގައި މައްސަލަ ނިންމަން ކަނޑައަޅާ މުއްދަތަކީ ކޯޓަށް ލިބިފައިވާ ވަސީލަތްތަކަށް ބަލާއިރު ޢަމަލީގޮތުން އެކަށީގެންވާ މުއްދަތަކަށް ވާންޖެހޭނެއެވެ. (ޕެރ. 18)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 5/2011 (ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 20 ވަނަ މާއްދާ
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)، 27 (ހ)، 30 ވަނަ މާއްދާ، 55 ވަނަ މާއްދާ، އަދި ފުރަތަމަ އިޞްލާޙު
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 25/2019 (އާމްދަނީން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 88 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2011 (މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރާ ޤާނޫނު)
• ގަވާއިދު ނަންބަރު R-35/2011 (ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ގަވާއިދު) ގެ 16 ވަނަ މާއްދާ
• ގަވާއިދު ނަންބަރު R-75/2021 (ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލްގެ ގަވާއިދު) ގެ 50 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
• މީރާގެ A2 ރޫލިންގ
• ސުޕްރީމް ކޯޓު 2016/SC-A/23 (މީޑިއާނެޓް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ)
• ހައިކޯޓު 2023/HC-A/188 (މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ ވ. ސުވެނިއަރ މެރިން ޕވޓ ލޓޑ، 24 ޑިސެންބަރު 2023)