ނޮކް ހިއު ޝިޕިންގ ކޯ ލިމިޓެޑް ވ. ހައިސް ޕްރައިވެޓް ޕޯރޓް ފެސިލިޓީ

ISPS ކޯޑުގެ ދަށުން ޓްރާންސްޕޯޓް އޮތޯރިޓީން ދޫކުރާ 'ސްޓޭޓްމަންޓް އޮފް ކޮމްޕްލައިންސް އޮފް ޕޯޓް ފެސިލިޓީ' އަކީ ބަނދަރުގެ އަމަންއަމާންކަމާ (security) ބެހޭ ކަންކަން ފުރިހަމަވާކަން އަންގައިދޭ ލިޔުމެއް ކަމުން، އެއީ ބަނދަރު ބޭނުންކުރުމުގެ ރައްކާތެރިކަމާ (safety) ބެހޭ ލިޔުމެއް ނޫނެވެ؛ އެ ސެޓްފިކެޓުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ބަނދަރުގެ ރައްކާތެރިކަން ބެލެހެއްޓިކަމަށް ކަނޑައެޅުން ރަނގަޅެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 03، ހ)

ތަނެއް ބޭނުންކުރާ މީހުންނަށް ލިބޭ ގެއްލުމަށް ތަޤްޞީރީ މަސްއޫލިއްޔަތު އުފުލުމުގައި މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ބަލާނީ އަމުރުވެރިފަރާތް ޒިންމާކުރުވުމުގެ (Occupier's Liability) ހަމަތަކަށެވެ؛ އަމުރުވެރިފަރާތަކީ ހަމައެކަނި ޤާނޫނީ މިލްކުވެރިފަރާތް ނޫނެވެ؛ ތަނެއްގެ މައްޗަށް އެކަށީގެންވާ ދަރަޖައެއްގެ ޤިޔާދަތު ނުވަތަ ކޮންޓްރޯލް އޮތް ފަރާތަކީ ޤާނޫނީ ގޮތުން އެތަނަށް އަންނަ ނުވަތަ ބޭނުންކުރާ މީހާއަށް ފަރުވާތެރިކަން ބެހެއްޓުމުގެ ވާޖިބު (duty of care) އޮތް ފަރާތެވެ؛ އެއްވަގުތެއްގައި އެއްފަރާތަށްވުރެ ގިނަ ފަރާތްތައް އަމުރުވެރިފަރާތުގެ ގޮތުގައި ބެލެވިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 03، ށ)

ޙާދިޘާއެއްގެ ޒާތުން އިހުމާލު ސާބިތުވުމަށް (res ipsa loquitur) ފުރިހަމަވާންޖެހޭ ޝަރުޠުތަކަކީ: (1) ޢާންމު ގޮތެއްގައި އިހުމާލެއް ނެތި ނުހިނގާނެ ކަމަކަށް ވުން، (2) ގެއްލުން މެދުވެރިކުރި އެއްޗަކީ ހަމައެކަނި ދަޢުވާ ރައްދުވާ ފަރާތުގެ ބެލެހެއްޓުމާއި ޤިޔާދަތުގެ ދަށުގައި ހުރި އެއްޗަކަށް ވުން، (3) ޙާދިޘާ ހިނގީ ކީއްވެ ކިހިނެއްކަން ބަޔާންކޮށްދޭ ހެއްކެއް ނެތުމެވެ. މި ޝަރުޠުތައް ފުރިހަމަ ނުވާނަމަ (ފާލަމުގެ ކޮންޓްރޯލް އެހެން ފަރާތެއްގެ އަތުގައި އޮތުމާއި، ސާވޭ ރިޕޯޓުގައި ސަބަބު ބަޔާންކޮށްފައިވުން)، ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާ ތަޠުބީޤުކޮށް އިހުމާލު ސާބިތުވީ ކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 03، ށ)

އަމުރުވެރިފަރާތުގެ މަސްއޫލިއްޔަތު އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ނުވަތަ އެހެން ގޮތަކުން ހަނިކުރުމާއި، ބަދަލުކުރުމާއި، ބަރީޢަކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު އަމުރުވެރިފަރާތަށް ލިބިގެންވެއެވެ؛ ތަން ބޭނުންކުރާ ފަރާތާ ވި އެއްބަސްވުމެއްގައި އެ މަސްއޫލިއްޔަތު ނޫފުލާނެކަމަށް އޮތްނަމަ، އެ މަސްއޫލިއްޔަތަށް އަމުރުވެރިފަރާތް ޒިންމާ ނުކުރެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 03، ށ)

ބަނދަރު ބޭނުންކުރުމަށް ތިންވަނަ ފަރާތަކާ ވި އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން، އެ ފަރާތުގެ ބޭނުމަށް އުޅަނދު ބަނދަރުކޮށް މުދާ ބާލަމުންދިޔަ ވަގުތު ބަނދަރުގެ ކޮންޓްރޯލް އޮތީ ބަނދަރުގެ ވެރިފަރާތުގެ ކިބައިގައި ނޫންނަމަ، އެ އުޅަނދުގެ ވެރިފަރާތުގެ ނިސްބަތުން ބަނދަރުގެ ވެރިފަރާތަކީ ފަރުވާތެރިކަމުގެ ވާޖިބު އޮތް އަމުރުވެރިފަރާތެއް ކަމުގައި ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 03، ނ)