ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2015/HC-A/351ހައިކޯޓު · 24 ޖަނަވަރީ 2017 · މަދަނީ މައްސަލަ

—

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
2 ޙުކުމެއްގައި ޙަވާލާދީފައިޙުކުމުގެ ހާލަތު
ހައިކޯޓު · 24 ޖަނަވަރީ 2017ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން، އެއްބަސްވުމުގެ 2 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ) އާ އެއްގޮތަށް ކުލި ނުދައްކާކަން މަދަނީ މިންގަނޑުން ސާބިތުވާތީ ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުމަކީ ބާޠިލް އެއްބަސްވުމެއްކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ޢިމާރާތެއްގެ މަތީ 3 ފްލޯރު 15 އަހަރަށް މަހަކު 9,000 ރުފިޔާއަށް ކުއްޔަށް ދިނުމަށް 2008 ގައި އެއްބަސްވުމެއް ވިއެވެ. ކުއްޔަށް ހިފި ދެ ފަރާތުން 6 މަސްދުވަހު ކުލި ނުދައްކާކަމަށާއި ޢިމާރާތްކުރަން ދިން މުއްދަތު ހަމަވެފައިވާކަމަށް ބުނެ، އެއްބަސްވުން ބާޠިލްކަމަށް ކަނޑައަޅައިދިނުމަށް ކުއްޔަށްދިން ފަރާތުން ދަޢުވާކުރިއެވެ. ކުލި ނުދައްކާކަން ކުއްޔަށް ހިފި ފަރާތްތަކުން އިންކާރެއް ނުކުރެއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ދިގުމުއްދަތަށް ޢިމާރާތެއްގެ ފްލޯރުތައް ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުމެއްގައި ކުއްޔަށް ހިފި ފަރާތުން 6 މަސްދުވަހު ކުލި ނުދެއްކުމުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލްކަމަށް ކަނޑައެޅުން ޞައްޙަތޯ، އަދި ކުއްޔަށް ހިފި ފަރާތުން ކުރި ޚަރަދާމެދު ގޮތެއް ނުނިންމުމަކީ ކުށެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތްތަކުން ބުނީ، 276/MC/2009 ގެ ޙުކުމާ އެއްގޮތަށް ކުއްޔަށްދިން ފަރާތުން ޢަމަލުނުކުރާތީ 'He who comes into equity must come with clean hands' ގެ އުޞޫލަށް ރިޢާޔަތްނުކުރުމާއި، ކޮންޓްރެކްޓުގެ އިލްތިޒާމްތައް އަނެއް ފަރާތުން ތަންފީޛުނުކުރާހާ ހިނދަކު އިލްތިޒާމްތައް ހިފަހައްޓައިފާނެކަމުގެ 2012/SC-A/07 ގެ އުޞޫލަށް ރިޢާޔަތްނުކުރުމާއި، ކުއްޔަށް ހިފި ފަރާތުން ކުރި މަސައްކަތާއި ޚަރަދާމެދު ގޮތެއް ނުނިންމުމެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ކުލި ދެއްކުމަކީ އެއްބަސްވުމުގެ ޖައުހަރީ ކަމަކަށްވާތީ، އެކަމާ ޚިލާފުވުމުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލްކުރެވިދާނެއެވެ. ކުލި ނުދެއްކީ ކުއްޔަށްދިން ފަރާތުގެ ކުށަކުންކަމުގެ ދަފްޢަށް ފުދޭ ހެކި ނެތެވެ. ޚަރަދާމެދު ގޮތެއް ނުނިންމުނީ އެކަމަށް އެދި ހެކި ހުށަނާޅާތީ ކަމުން، ހުއްދަ ޚަރަދެއް ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރުމުގެ ޙައްޤު އަދިވެސް އެ ފަރާތްތަކަށް ލިބިގެންވެއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
—
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުމުން ޙާޞިލުކުރަން ބޭނުންވާ އެންމެ މައިގަނޑު އެއްކަމަކީ ޢިމާރާތުގެ ނަފާ ލިބޭގޮތަށް ކުލި ދެއްކުން ކަމުން، ކުއްޔަށް ހިފި ޢިމާރާތުގެ ކުލި ދެއްކުމަކީ އެއްބަސްވުމުގެ ޖައުހަރީ ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3(ނ))

ދެފަރާތުގެ ދެމެދުގައި ވެވޭ އެއްބަސްވުމުގެ ޖައުހަރީ ކަމަކާއި އެއްބަސްވުމުގެ ބައިވެރިއަކު ޚިލާފުވެއްޖެނަމަ، އެއްބަސްވުން ބާޠިލް ކުރަން އެދުމުގެ ބާރު އެއްބަސްވުމުގެ މަޢުޞޫމު ބައިވެރިޔާއަށް ލިބި އޮންނާނެއެވެ. (ޕެރ. 3(ނ))

އެއްބަސްވުމުގެ ޖައުހަރީ މާއްދާއަކާއި އެއްބަސްވުމުގެ ބައިވެރިއަކު ޚިލާފުވެގެން ހުށަހެޅޭ މައްސަލައެއްގައި އެކަން ސާބިތުވާނަމަ، އެއްބަސްވުން ބާޠިލްކަމަށް ކޯޓުން ކަނޑައެޅިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 3(ނ))

ކުއްޔަށްދޭ ފަރާތުން ކޮށްދޭންޖެހޭ ކަމެއް ނުކޮށްދީގެން ކުލި ނުދައްކާކަމަށް ކުއްޔަށް ހިފި ފަރާތުން ބުނާނަމަ، އެކަން ކުއްޔަށްދޭ ފަރާތަށް އެންގިކަމާއި އެކަން ޙައްލުކުރަން މަސައްކަތްކޮށްފައިވާކަން ސާބިތުކޮށްދިނުމަށް ފުދޭ ހެކިތަކެއް ހުށަހެޅިފައިނުވާނަމަ، އެ ބުނާބުނުން ސާބިތުވާ މިންވަރުގެ ޙުއްޖަތްތަކެއް ހުށަހެޅިފައެއް ނުވެއެވެ. (ޕެރ. 3(ރ))

ކުއްޔަށް ހިފި ފަރާތުން ކުއްޔަށް ހިފި ތަނަށް ޚަރަދެއް ކޮށްފައިވާނަމަ އަދި އެ ޚަރަދަކީ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ނަގައިދިނުން ހުއްދަ ޚަރަދެއްކަމަށްވާނަމަ، އެއްބަސްވުން ބާޠިލްކަމަށް ނިންމިއިރު އެކަމާމެދު ގޮތެއް ނިންމާފައިނުވިޔަސް، އެ ޚަރަދެއް ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރުމުގެ ޙައްޤު އެ ފަރާތަށް ލިބި އޮންނާނެއެވެ. (ޕެރ. 3(ބ))

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަލީ ސަމީރު، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ