ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/117ހައިކޯޓު · 1 ނޮވެމްބަރު 2020 · އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

މިނިސްޓްރީ އޮފް ހައުސިންގ އެންޑް އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ ވ. އައިލެންޑް ފިޝަރީޒް ކޮމްޕެނީ ޕވޓ ލޓޑ

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައިޚިލާފު ރައުޔެއް
ހައިކޯޓު · 1 ނޮވެމްބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1326/Cv-C/2016ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން، 6 މަހުގެ ކުލި ނުހިނގާ މުއްދަތު ނުދީ އަދި ކުލި ދެއްކުމުގެ ފުރުޞަތު ނުދީ އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށްފައިވަނީ އެއްބަސްވުމާއި ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ހުސްކުރަން އެންގި އެންގުން ބާޠިލުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލާ ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ކާނިވާ ސަރަޙައްދުގެ ކެފޭއެއް ކުއްޔަށް ދިން ނަމަވެސް ތަން ޙަވާލުނުކުރުމުން ކުންފުނިން ސިވިލް ކޯޓުން ޙުކުމާއި ތަންފީޛީ ޙުކުމެއް ހޯދައި، ފުލުހުން މެދުވެރިވެ ތަން ޙަވާލުކުރެވުނެވެ. ދެން، ތަން ޙަވާލުކުރި ދުވަހުން ފެށިގެން ކުލި ހިސާބުކޮށް މީރާއިން ކުލި ދައްކަން އަންގައި، ކުލި ނުދައްކާތީ ހައުސިންގ މިނިސްޓްރީން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށް ތަން ހުސްކުރަން އެންގިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ކުއްޔަށް ދީފައިވާ ތަނުގެ ކުލި ނުދެއްކުމުގެ ސަބަބުން ދައުލަތުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށް ތަން ހުސްކުރަން އެންގުމަކީ، ތަން ޙަވާލުކުރާތާ 6 މަސް ދުވަސް ކުލި ނުހިނގާ މުއްދަތު ދިނުމެއްނެތި އަދި ކުލި ދެއްކުމުގެ ފުރުޞަތު ނުދީ ކޮށްފައިވާ، އެއްބަސްވުމާއި ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނާ ޚިލާފު ޢަމަލެއްތޯ؛ އަދި އެއްބަސްވުމުގެ ބައިވެރިއަކަށް ނުވާ މީރާގެ ލިޔުމަށް ދަށުކޯޓުން ރިޢާޔަތްކުރުން ރަނގަޅުތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ދައުލަތުން ބުނީ ދަށުކޯޓުން އެއްބަސްވުން މާނަކޮށްފައިވަނީ 2012/HC-A/139 ގައިވާ އުޞޫލާ ޚިލާފަށް ކަމަށާއި، އެއްބަސްވުމުގެ ބައިވެރިއަކަށް ނުވާ މީރާގެ ސިޓީއަށް ރިޢާޔަތްކުރުން ނުބައިކަމަށާއި، ކުލި ނުދައްކާކަމަށް ރިޢާޔަތްނުކުރާ ސަބަބު ނުބުނެ ދޫކޮށްލާފައިވާކަމަށެވެ. ކުންފުނިން ބުނީ ކުލި ހިނގަން ފަށާނީ 6 މަސް ފަހުން ކަމަށާއި ކުލީގެ ޚިލާފު ޙައްލުކުރަން މަސައްކަތްކުރިކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
އަޣްލަބިއްޔަތުގެ ރައުޔުގައި، އެއްބަސްވުމުގެ ސާފު ޢިބާރާތުން ކުލި ހިނގަން ފަށަނީ ތަން ޙަވާލުކުރިތާ 6 މަސް ފަހުން ކަމާއި، ދައުލަތުން އެ ޚިލާފު ޙައްލުނުކޮށް ކުލި ދައްކަން ފުރުޞަތު ނުދީ ބާޠިލުކުރީ ކަމާއި، ކުންފުނިން ކުލި ނުދެއްކީ ނުދެއްކުމުގެ ޤަޞްދުގައި ނޫންކަމާއި، މީރާ މުޢާމަލާތަށް ވައްދާފައިވާތީ އެ ލިޔުމަށް ރިޢާޔަތްކުރުން ގޯހެއް ނޫންކަމެވެ. ޚިލާފު ރައުޔުގައި، 6 މަސް ހަމަވުމަށްފަހުވެސް ކުލި ނުދައްކާތީ އެއްބަސްވުން ނިންމާލެވޭނެކަމަށް ދެކުނެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 1326/Cv-C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް (އަޣްލަބިއްޔަތުން)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

ކޮންޓްރެކްޓެއްގެ ބައިވެރިންގެ މައްޗަށް ލާޒިމްވަނީ ކޮންޓްރެކްޓުގައިވާ ޝަރުޠުތަކާ އެއްގޮތަށް ޢަމަލުކުރުމެވެ؛ އެހެން ގޮތަކަށް ޢަމަލުކުރެވޭނީ އަނެއް ބައިވެރިޔާ ލާޒިމުވާ ދުލެއް ދީފިނަމަ ނުވަތަ އެހެން ގޮތަކަށް ޢަމަލުކުރަން އެއްބަސްވެއްޖެނަމައެވެ.

HN2މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

އެއްބަސްވުމުގައި ސާފު ޞަރީޙަ ޢިބާރާތެއް އޮތްނަމަ، އެއްބަސްވުން މާނަކުރުމުގައި ބުރަދަން ދޭންޖެހޭނީ ލިޔެފައިވާ ޢިބާރާތަށެވެ؛ ތަން ޙަވާލުކުރާ ދުވަހުން ފެށިގެން ވަކި މުއްދަތަކަށް ކުލި ނުހިނގާނެކަމަށް އެއްބަސްވުމުގައި ބުނެފައިވާނަމަ، ކުލި ހިނގަން ފަށާނީ ތަން ހަގީގަތުގައި ޙަވާލުކުރި ދުވަހުން އެ މުއްދަތު ހަމަވުމުންނެވެ.

HN3މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ކުލި ދެއްކުމަކީ އެއްބަސްވުމުގެ ޖައުހަރީ ކަމެއް ނަމަވެސް، ކުލި ނުދެއްކުމުގެ ސަބަބުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރުމުގެ ސައްޙަކަން ބަލާއިރު، މައްސަލައިގެ ވަށައިގެންވާ ކަންކަމާއި ކުއްޔަށްދޭ ފަރާތުގެ ޢަމަލުތަކާއި (ތަން ޙަވާލުނުކުރުމާއި ޙުކުމް ތަންފީޛުނުކުރުން ފަދަ) ކުލި ނުދެއްކުނު ސަބަބުތަކަށް ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހެއެވެ؛ ކުލީގެ މުއްދަތާމެދު ޚިލާފެއް އޮވެ ޙައްލު ނުކޮށް، އެއްބަސްވުމާ އެއްގޮތަށް ކުލި ދެއްކުމުގެ ފުރުޞަތު ނުދީ އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރުމަކީ އެއްބަސްވުމާއި ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނާ ޚިލާފު ޢަމަލެކެވެ. (އަޣްލަބިއްޔަތު)

HN4މަދަނީ › އެއްބަސްވުމާ މެދު ޚިލާފު އުފެދިގެން

އެއްބަސްވުމުގެ ބައިވެރިއަކަށް ނުވާ ފަރާތެއް (މީރާ) ކުލި ނެގުމުގެ ކަން ޙަވާލުކޮށް މުޢާމަލާތުގެ ތެރެއަށް ބައިވެރިއަކު ވައްދާފައިވާނަމަ، އެ ފަރާތުގެ ލިޔުމަށް ކޯޓުން ރިޢާޔަތްކުރުމަކީ ގޯހެއް ނޫނެވެ. (އަޣްލަބިއްޔަތު)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (PDF ގައި "32 ވަނަ މާއްދާ" ކަމަށް ފެންނަނީ ޢަދަދު ބަދަލުވެފައި)
  • ސިވިލް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 1031/Cv-C/2014 ޤަޟިއްޔާ
  • ސިވިލް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 843/Cv-C/2015 ޤަޟިއްޔާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަލީ ސަމީރު
ޚިލާފު ރައުޔު
އެބައޮތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ