ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2020/HC-A/157ހައިކޯޓު · 14 މާރިޗު 2021 · ވަގުތީ އަމުރު

ޝަމީޒްލޯ ލޫކާޒް ސިޒްކޯ ވ. ސްކޫބާ ސްޕާ ޕވޓ ލޓޑ

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 14 މާރިޗު 2021ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު B3-CR3/VN/2020/02ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރުމަށް ނިންމީ، އަމުރަށް އެދުން ލަސްވެފައިވާތީއާއި، ބޯޑުން ހެޔޮނިޔަތުގައި ނިންމާ ނިންމުންތަކުގެ ތެރެއަށް ކޯޓު ނުވަނުމުގެ އުޞޫލާއި، ގެއްލުމަކީ ފައިސާއިން ފުއްދޭ ގެއްލުމަކަށްވުމާއި، އިޢާދަ ނުކުރެވޭ ގެއްލުން ބަޔާންކޮށްދެވިފައި ނުވާތީއެވެ.
ވާޤިޢާ
ސްކޫބާ ސްޕާ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑްގެ މައިނޯރިޓީ ހިއްސާދާރުން، މެޖޯރިޓީ ހިއްސާދާރުން އެމީހުންގެ ޙައްޤުތައް ނިގުޅައިގަނެ ކުންފުނީގެ ގަވާއިދާ ޚިލާފަށް ޖަލްސާ ބާއްވާކަމަށް ބުނެ ސިވިލް ކޯޓުގައި ދަޢުވާކޮށް، ކުންފުނީގެ ހަމައެކަނި ހަރުމުދާ ކަމަށްވާ "ޔިންގ" ސަފާރީ ބޯޓު ވިއްކުން ހުއްޓުވުމަށް ވަގުތީ އަމުރަށް އެދުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ކުންފުނީގެ މައިނޯރިޓީ ހިއްސާދާރުން ހުށަހެޅި ދަޢުވާއެއްގެ ތެރެއިން، ކުންފުނީގެ ހަމައެކަނި ހަރުމުދާ ކަމަށްވާ ސަފާރީ ބޯޓު ވިއްކުން ހުއްޓުވުމަށް ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރުމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ނިންމި ނިންމުމަކީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2012/SC-A/21 ޤަޟިއްޔާގެ ޝަރުޠުތަކާއި ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ގަވާއިދު 6 އާ އެއްގޮތަށް ނިންމި ނިންމުމެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތްތަކުން ބުނީ ބޯޓު ވިއްކައިފިނަމަ ޙުކުމު ތަންފީޛުކުރެވިދާނެ ގޮތެއް ނުވާނެ ކަމަށާއި، އަމުރަށް އެދުން ލަސްވެފައި ނުވާކަމަށެވެ. ރައްދުވި ފަރާތުން ބުނީ ވަގުތީ އަމުރުން އަސްލު ދަޢުވާގެ ފަރުވާ ކުރިއާލައި ދެވޭނެ ކަމަށާއި، ގެއްލުމަކީ ފައިސާއިން އަގުކުރެވޭ ގެއްލުމެއް ކަމަށާއި، ކުންފުންޏަށް ލިބޭ ގެއްލުން ބޮޑުކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
އަސްލު ދަޢުވާއަކީ ބޯޓު ވިއްކުމާ ގުޅޭ ދަޢުވާއެއް ނޫންކަމުން ވަގުތީ އަމުރުން ޙިމާޔަތްކުރަންޖެހޭ މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް ފާޅުކަން ބޮޑުކޮށް ނުފެނެއެވެ. އަމުރު ނުނެރުމުން ޙުކުމުގެ މަޤްޞަދު ޙާޞިލުނުވާނެކަމާއި އިޢާދަ ނުކުރެވޭ ގެއްލުމެއް ލިބޭނެކަން ނުފެނެއެވެ. ވިއްކަން ނިންމި ކަން ދަޢުވާ ހުށަހެޅިއިރުވެސް އެނގިހުރުމުން އަމުރަށް އެދުން ލަސްވެފައިވާކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ނިންމީ ރަނގަޅަށެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު B3-CR3/VN/2020/02
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › ވަގުތީ އަމުރު

ވަގުތީ އަމުރެއް ނެރެދިނުމަށް އެދޭ ޙާލަތުގައި، އެފިޔަވަޅު ނާޅައިފިނަމަ ޙުކުމުގެ މަޤްޞަދު ޙާޞިލުނުވެ ހިނގައިދާނެކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ސަބަބުތަކެއް ހުރެއްޖެނަމަ ނުވަތަ ދެފަރާތުންކުރެ ފަރާތަކަށް ގެއްލުމެއް ލިބިދާނެކަމަށް ފެނިއްޖެނަމަ، ވަގުތީ އަމުރު ނެރުމުގެ ބާރު ފަނޑިޔާރަށް ލިބިގެންވާކަން ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ގޮތުން ހެދިފައިވާ ގަވާއިދު 6 ގެ 295 ވަނަ މާއްދާއިން އެނގެއެވެ.

HN2މަދަނީ › ވަގުތީ އަމުރު

ވަގުތީ އަމުރު ނެރުމާ ގުޅޭ ކޮންމެ މައްސަލައެއް ވެސް އެ މައްސަލައެއްގެ ޙަޤީޤަތްތަކާއި ވަށައިގެންވާ ކަންކަމަށް ވަކިން ބަލައި ވަޒަންކުރަންޖެހޭނެއެވެ.

HN3މަދަނީ › ވަގުތީ އަމުރު

ވަގުތީ އަމުރު ނެރުމުގައި ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2012/SC-A/21 ޤަޟިއްޔާގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ތިން ޝަރުޠު ފުރިހަމަވާންޖެހޭނެއެވެ: ޤާނޫނީ ޙިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް ނުވަތަ ޤާނޫނީ މަރްކަޒެއް އޮތުމުގެ އިޙުތިމާލު ފާޅުކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި ޤާއިމުވުން (fumus boni juris)، ލަސްވުމުން ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެކަން (periculum in mora)، އަދި އަމުރަށް އެދުމުގެ ޞިފަތު ނުވަތަ ޙައިޘިއްޔަތު ލިބިފައިވުން.

HN4މަދަނީ › ވަގުތީ އަމުރު

ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރި ދަޢުވާ ލަސްވުމުން ލިބިދާނެ ގެއްލުން ވަޒަންކުރާއިރު، އަމުރު ނެރެފިނަމަ އަނެއް ޚަޞްމަށް ކުރިމަތިވާނެ ގެއްލުމަށާއި، ގެއްލުމަކީ މާލީ ގޮތުން އަގުކުރެވޭނެ ކަމެއްތޯއާއި، އިޢާދަ ނުވަތަ އިޞްލާޙު ނުކުރެވޭނެ ގެއްލުމެއްތޯވެސް ބަލަންޖެހޭނެއެވެ.

HN5މަދަނީ › ވަގުތީ އަމުރު

ވަގުތީ އަމުރަކުން ޙިމާޔަތްކުރަން އެދޭ ކަމަކީ އަސްލު ދަޢުވާގެ މައުޟޫޢާ ގުޅުން ހުރި ކަމަކަށް ނުވާނަމަ (މިސާލަކަށް އަސްލު ދަޢުވާއަކީ ބޯޓު ވިއްކުމާ ގުޅޭ ދަޢުވާއަކަށް ނުވާނަމަ)، ވަގުތީ އަމުރުން ޙިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް ފާޅުކަން ބޮޑުކޮށް ޤާއިމުވެފައިވާކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ.

HN6މަދަނީ › ވަގުތީ އަމުރު

އިޢާދަ ނުކުރެވޭނެ ގެއްލުމެއް ލިބޭނެކަމަށް ބުނުމަކުން ނުފުދޭ؛ އެ ގެއްލުމަކީ ކޮބައިކަމާއި އިޢާދަ ނުކުރެވޭނެ ގެއްލުމަކަށް ވަނީ ކިހިނެއްކަން އަމުރަށް އެދޭ ފަރާތުން ބަޔާންކޮށް ސާބިތުކުރަންޖެހޭނެއެވެ. އަދި ވަގުތީ އަމުރަށް އެދެނީ ކަމާބެހޭ ޙާލަތު އެނގުމަށްފަހު އެކަށީގެންވާ މުއްދަތެއް ފާއިތުވުމަށްފަހު ނަމަ، އެދުން ލަސްވެފައިވާކަމަކީ ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރުމަށް ރިޢާޔަތްކުރެވޭނެ ކަމެކެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ގޮތުން ހެދިފައިވާ ގަވާއިދު 6 ގެ 295 ވަނަ މާއްދާ (އަދި 295 ވަނަ މާއްދާގެ 4 ވަނަ ނަންބަރުގެ (ހ))
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2012/SC-A/21 (ނެކްސްބިޒް (އޮސްޓްރޭލިއާ) ވ. އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން)
  • Goyal v Chandra (2006) NSWLR 313 (ސިވިލް ކޯޓުގެ ނިންމުމުގައި ޙަވާލާދީފައި)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، އިސް ފަނޑިޔާރު ހާތިފް ޙިލްމީ، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް
ރައުޔު ލިޔުނު ފަނޑިޔާރު
ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ · ތާއީދުކުރެއްވީ: އިސް ފަނޑިޔާރު ހާތިފް ޙިލްމީ، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ