ޙަސަން ފާއިޒް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ހެކިބަހާއި ޤަރީނާތަކުން އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއް ނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުވާތީ ރޭޕްކުރުމުގެ ކުށުން ކުށްވެރިކޮށް 15 އަހަރުގެ ޖަލު ޙުކުމް ކުރިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ކ. މާލޭގެ ގެއެއްގެ ފުރަތަމަ ފަންގިފިލާގެ ކޮޓަރިއަކަށް އަނިޔާ ލިބުނު ފަރާތް ގެންގޮސް ރޭޕްކުރި ކަމަށް ބުނެ ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ދައުލަތުން ދަޢުވާ އުފުލިއެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ރޭޕްކުރުމުގެ ކުށުގައި 15 އަހަރުގެ ޖަލު ޙުކުމާމެދު، ޤާނޫނީ އިންޒާރު ފުރިހަމަނުވުމާއި، ބަލާފާސްކުރުމުގައި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މަޞްލަޙަތު ބަލާނެ މީހަކު ހާޒިރުނުވުމާއި، ޑީ.އެން.އޭ ރިޕޯޓުގެ ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީ، ޒިނޭއާއި ރޭޕްގެ ކުށް ތަޖުރީމްކުރުން، ހެކީގެ ފުށުއެރުންތަކާއި އަނިޔާ ލިބުނު ފަރާތް އެހެން މީހުންނަށް ކިޔައިދިން ކިޔައިދިނުމަށް ބުރަދަން ދިނުމުގެ ސަބަބުން ޙުކުމް ބާޠިލުވާނެތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ބުނީ ޤާނޫނީ އިންޒާރުގައި ކުށަކަށް ލިޔެފައިވަނީ ގަދަކަމުން ބަދުއަޚްލާޤީ ޢަމަލު ހިންގުން ކަމަށާއި، ވަކީލުގެ ހާޒިރުގައި އިންޒާރު ދިނީ ލަސްވެގެން ކަމަށާއި، ބަލާފާސްކުރުމާއި ޑީ.އެން.އޭ ގެ ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީ ޤާނޫނާ ޚިލާފު ކަމަށާއި، ހެކިތަކުގައި ފުށުއެރުން ހުރި ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ އިންޒާރު ފުރިހަމަ ކަމަށާއި ޑީ.އެން.އޭ ގެ ސުވާލު ދަށުކޯޓުގައި ނުއުފައްދާ ކަމަށާއި ކިޔައިދިނުމަށް ބުރަދަން ދިނީ ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށް ކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ހައްޔަރުކުރެވޭ މީހާގެ ފޯމުގައި ރޭޕްގެ ކުށް ހިމަނައި ސޮއިކޮށްފައިވާތީ އިންޒާރު ފުރިހަމައެވެ. ބަލާފާސްކުރި ތަނަކީ އޭނާ ދޫކޮށްލާފައިވާ ތަނެއްކަމަށްވާތީ އޭނާގެ މަޞްލަޙަތު ބަލާނެ މީހަކު ލާޒިމެއް ނޫނެވެ. ޑީ.އެން.އޭ ގެ ނުކުތާ ދަށުކޯޓުގައި ނުނަގާތީ ނުބެލޭނެއެވެ. ޖައުހަރީ ފުށުއެރުމެއް ބަޔާންނުކުރެވޭ އަދި ރުހުން ސާބިތުނުކުރެވޭތީ ޙުކުމަށް ބަދަލު ނުގެނެވޭނެއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ކްރިމިނަލް ކޯޓު 147/Cr-C/2018
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައިއިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ހައްޔަރުކުރެވޭ މީހާގެ މަޢުލޫމާތު ފޯމުގައި ތުހުމަތުގެ ތަފްޞީލުގައި ކުށުގެ ނަން ތަފާތަށް ލިޔެފައިވިޔަސް، ފޯމުގެ ކުށްތަކުގެ ތެރޭގައި ދަޢުވާކުރި ކުށް ބަޔާންކޮށް ޙަވާލާދީ، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ސޮއިކޮށް އިނގިލީގެ ނިޝާން ޖަހާފައިވާނަމަ، އެ ކުށުގެ ތުހުމަތާއި ޤާނޫނީ އިންޒާރު އޭނާއަށް އެނގިފައިވާކަމަށް ބަލަންޖެހެއެވެ. އިންޒާރުގައިވާ އިޖުރާއީ ޚިލާފަކާއި ދަށުކޯޓުން ޚިލާފުވި ޤާނޫނީ ހަމައެއް އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުން ސާފުކޮށް ބަޔާންކުރަންޖެހެއެވެ.
ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 33 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ) ގެ ދަށުން ބަލައިފާސްކުރާ ތަނުގެ ވެރިފަރާތުގެ ހާޒިރުގައި ނުވަތަ އޭނާ ނެތްނަމަ އޭނާގެ މަޞްލަޙަތު ޙިމާޔަތްކޮށްދެވޭނެ ފަރާތެއްގެ ހާޒިރުގައި ބަލައިފާސްކުރަންވާނެއެވެ. ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ކުއްޔަށް ހިފި ނަމަވެސް ދޫކޮށްލާފައިވާ ތަނެއް ބަލާފާސްކުރާއިރު އޭނާގެ މަޞްލަޙަތު ރައްކާތެރިކޮށްދޭނެ ފަރާތެއް ހުރުން ލާޒިމުކުރާ ޤާނޫނީ ހަމައެއް ނެތެވެ. ތަނުގެ ވެރިފަރާތުގެ ދަރިއެއްގެ ހާޒިރުގައި ބަލާފާސްކުރުމަކީ އިޖުރާއަތާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫނެވެ.
ހައިކޯޓުން މައްސަލަތައް ބަލާނީ ދަށުކޯޓުގައި ހުށަހެޅި ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތައް އަސާސްކޮށްގެން ކަމަށްވާތީ، ދަށުކޯޓުގައި ފާހަގަކުރުމުގެ ފުރުޞަތު އޮވެ ހުށަހަޅާފައިނުވާ ނުކުތާތައް (މިސާލަކަށް ޑީ.އެން.އޭ ރިޕޯޓާއި ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީގެ ޞައްޙަކަމާމެދު ސުވާލު) އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި ނުބެލޭނެއެވެ.
މައްސަލަ ބެލި ފަނޑިޔާރު ޤާނޫނީ ގޯހެއް ހަދާފައިވާ ކަމަށް ނުވަތަ ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތް ނުކުރާ ކަމަށް ހަމައެކަނި ބުނުމުން އިސްތިއުނާފުގެ މިންގަނޑަށް ނުފޯރާނެއެވެ. ދަށުކޯޓުން ޤާނޫނު މާނަކުރުމުގައި ނުވަތަ ތަޠްބީޤުކުރުމުގައި އަރާފައިވާ އޮޅުމާއި ޚިލާފުވި ޤާނޫނީ އުޞޫލު ސާފުކޮށް ބަޔާންކުރަންވާނެއެވެ. އެހެންނޫންނަމަ އެއީ އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި ގޮތް ކަނޑައަޅަންޖެހޭ ނުކުތާއެއް ނޫނެވެ.
ހެކިތަކުގައި ފުށުއެރުން ހުރި ކަމަށް ބުނާއިރު ޖައުހަރީ ފުށުއެރުމެއް ބަޔާންކޮށްދެވިފައިނުވާނަމަ، ދަށުކޯޓުން ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތްކުރި ގޮތް ބަދަލުކުރެވޭނެ ސަބަބެއް ނުވެއެވެ.
ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ ޝިކާރައަށްވީ ފަރާތާ އެއްކޮޅަށް ބޭނުންކުރެވޭ ހެކި ބަޔާންކުރާ މާއްދާގެ ދަށުން، ވާހަކަ ހަދައިގެން ކިޔައިދިން ކަމަށް ބެލެވޭނެ ސަބަބެއް ނެތި، ހާދިސާއާ ދެމެދު ދިގު މުއްދަތެއް ފާއިތުނުވަނީސް ޝިކާރައަށްވީ ފަރާތުން އެ މާއްދާގައިވާ ފަރާތްތަކަށް (ޢާއިލާ، ރަޙްމަތްތެރިން، ޑޮކްޓަރު، ފުލުހުން ފަދަ) ކިޔައިދިން ކަމުގެ މައްޗަށް އެ ފަރާތްތަކުން ދޭ ބަޔާނަކީ ބުރަދަން ދެވޭނެ ހެއްކެކެވެ. ރުހުމާއެކު ކުރި ޢަމަލެއް ކަމަށް ދިފާޢުކުރާނަމަ ޝިކާރައަށްވީ ފަރާތް އިންކާރުކުރާއިރު ރުހުން އޮތްކަން ސާބިތުކުރަންޖެހެނީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށެވެ.
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2014 (ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނު) ގެ ރޭޕްކުރުމާބެހޭ މާއްދާ (ހ) އަދި (ނ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2014 (ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނު) ގެ 52 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ 4 ވަނަ ނަންބަރު (ސައިޓުގެ ކީވޯޑުން)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 33 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ) (ސައިޓުގެ ކީވޯޑުން)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 ވަނަ ބާބު
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއް ނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުކުރުމާބެހޭ މާއްދާ (އ) (ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމުގައި)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ ހައިކޯޓުން މައްސަލަ ބަލާ އުޞޫލުތަކާބެހޭ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)، އަދި އިސްތިއުނާފުގެ މިންގަނޑާބެހޭ މާއްދާ
- 2014/HC-A/83 (މޫސާ ނަޞީރު ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލެންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ)
- 2014/SC-A/41
- 2019/SC-L/87، 2019/SC-L/88، 2019/SC-L/89، 2019/SC-L/90، 2019/SC-L/91 (މައްސަލަ ބަލައިގަތުމާމެދު ނިންމި ގޮތުގެ ރިޕޯޓު)
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޙުސައިން މަޒީދު، މުޙައްމަދު ނިޔާޒު، ފާޠިމަތު ފަރްހީޒާ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.