ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2021/HC-B12/31ހައިކޯޓު · 17 ޖުލައި 2021 · ކޯޓު އަމުރު

ޔޫސުފް ޒައިދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 17 ޖުލައި 2021ދަށު ކޯޓު: ޅ. ނައިފަރު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު G2C/MA/2021/99ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ނައިފަރު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން G2C/MA/2021/99 އަމުރުން، ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރި ކަމަށާއި ގިނަ ޢަދަދެއްގެ މަސްތުވާތަކެތި ހިމެނޭ މައްސަލައަކަށްވާތީ ބަންދުގެ މުއްދަތު ދެވަނަ ފަހަރަށް ކަސްޓޯޑިއަލް ޖަލެއްގައި އިތުރުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ލޯންޗަކުން މާލެއިން ނައިފަރަށް މަސްތުވާތަކެތި ގެންދާ ކަމުގެ އިންޓެލިޖެންސް މަޢުލޫމާތާ ގުޅިގެން، އެ ލޯންޗުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ބޭލި ހަންތަކުން ގިނަ ޢަދަދެއްގެ މަސްތުވާތަކެތި ފެނުމުން ހައްޔަރުކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުގެ މުއްދަތު ދެވަނަ ފަހަރަށް އިތުރުކުރި އަމުރު، ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރުގެ ހެކި ހުރިތޯ ބެލުމާއި ކުށުގެ ބާވަތަށް އެކަނި ބަލައި ބަންދު ނުކުރުމާ ބެހޭ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ އުޞޫލުތަކާ ޚިލާފަށް ނެރުނީތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ނެތް ކަމަށާއި ކުށުގެ ބާވަތަށް އެކަނި ބަލައި ބަންދުކުރީ ކަމަށާއި މަސްތުވާތަކެތި ފެނުނީ އޭނާގެ ހިޔާޒަތުން ނޫން ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ އިންޓެލިޖެންސް ރިޕޯޓާއި ފުލުހުގެ ބަޔާނާއި ލޯންޗުގެ ވެރިފަރާތުގެ ބަޔާނާއި ކުށުގެ ރެކޯޑު ހުށަހެޅިފައިވާ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހުށަހެޅިފައިވާ ހެކިތަކުން ތުހުމަތު އުފެދޭ މިންވަރުގެ ހެކި ލިބިފައިވާ ކަމާއި، ބަންދުކުރީ ކުށުގެ ބާވަތަށް އެކަނި ނޫން ހެކިތަކާއި ކުށުގެ ރެކޯޑަށް ބަލައިގެން ކަމާއި، މަސްތުވާތަކެތީގެ ކުށްތަކަކީ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރި ކުށްތަކަކަށް ވާތީ އަމުރު ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކާ އެއްގޮތެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ޅ. ނައިފަރު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު G2C/MA/2021/99
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގައި ފަނޑިޔާރު ޖަވާބު ހޯދަންޖެހޭނީ: (ހ) ތުހުމަތުކުރެވުނު ކުށް ކުރިކަމަށް ބާރުދޭ ހެކި ހުރިތޯ އަދި (ށ) ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙާލަތެއް ވުޖޫދުވެދާނެތޯ އެވެ؛ 49 ވަނަ މާއްދާގެ ސަބަބެއް ވުޖޫދުވުން ވުޖޫދުނުވުމަށްވުރެ ގާތްކަން ބޮޑުވާން ޖެހޭއިރު، ބަންދަށް އެދޭ ފަރާތުގެ ޒިންމާއަކީ ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހާއާ ދެކޮޅަށް ހުރި ހެކި ޖުމްލަ ގޮތެއްގައި ފަނޑިޔާރަށް ބުނެދިނުމެވެ. (ޝަހީބް އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް)

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރުގެ ހެކި ހުރުމަކީ ހަމައެކަނި ޝައްކަށްވުރެ މަތީ ދަރަޖައެއް ޙާޞިލުވުމެވެ؛ ޤާނޫނު ތަންފީޒުކުރާ އިދާރާއަށް ލިބިފައިވާ އެކަށީގެންވާ މިންވަރަކަށް އިތުބާރުކުރެވޭ މަޢުލޫމާތުގެ އަލީގައި މުއްތަހަމު ކުށް ކޮށްފައިވާކަމަށް ފަރުވާތެރި ސަބަބުވެރި މީހަކަށް ޤަބޫލުކުރެވޭނަމައެވެ؛ މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަތަކުގައި ތަމްރީނާއި ތަޖުރިބާ ލިބިފައިވާ ފުލުސް އޮފިސަރެއްގެ ރައުޔު ދޫކޮށްލެވޭނެ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. (މަފްތޫޙް ސަޢީދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް)

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމަކީ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެކެވެ؛ މަސްތުވާތަކެތީގެ ވިޔަފާރިއާއި ބޭނުންކުރުމުގެ ކުށްތަކަކީ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިކަން ބޮޑު، އެންމެ މަތީ ދަރަޖައިގެ ޖިނާޔަތުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކުށްތަކެވެ. (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޢަބްދުއްލަޠީފް މުޙައްމަދު)

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމާއިރު ފަނޑިޔާރު ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހޭ ކަންކަމުގެ ތެރޭގައި ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނާއި ކުށްކުރި ޙާލަތާއި ހެކީގެ ބަރުދަނާއި ކުށުގެ ރެކޯޑު ހިމެނެއެވެ.

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތުހުމަތު އުފެދުނު އިންޓެލިޖެންސް ރިޕޯޓާއެކު ސީނަށް ދިޔަ ފުލުހުގެ ބަޔާނާއި ލޯންޗުގެ ވެރިފަރާތުގެ ބަޔާނާއި ކުށުގެ ރެކޯޑު ހުށަހެޅިފައިވާނަމަ، ލޯންޗާއި މަސްތުވާތަކެތި ފެނުނު ޕިކަޕަކީ ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހާގެ އަމިއްލަ އެއްޗެއް ނުވިޔަސް ތުހުމަތު އުފެދޭ މިންވަރުގެ ހެކި ލިބިފައިވާކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

HN6ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަންދަށް މުއްދަތެއް ކަނޑައަޅާފައިވަނީ ހަމައެކަނި ކުށުގެ ބާވަތަށް ބަލައިގެން ނޫން، ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރުގެ ހެކި ލިބިފައިވުމާއި ކުށުގެ ރެކޯޑަށް ރިޢާޔަތްކޮށްގެން ނަމަ، އެއީ ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އެކަށީގެންވާ ޙާލަތެކެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '13' – އަދަދު އިސްފަސްވެފައި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށްތައް ބަޔާންކުރާ މާއްދާގެ (ކ) (ލިޔުމުގައި '33')
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމާއިރު ރިޢާޔަތްކުރާ ކަންކަމުގެ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ) (ލިޔުމުގައި '53')
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ ބަންދުގެ މުއްދަތު އިތުރުކުރުމުގެ މާއްދާގެ (ޅ) (ލިޔުމުގައި '62'؛ 60 ވަނަ މާއްދާ ކަމަށް ބެލެވޭ)
  • ނަންބަރު 01-REG-SC-2021 (ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދު) (މާއްދާ ނަންބަރު އިސްފަސްވެފައި)
  • 2020/SC-A/93 (ޝަހީބް އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް)
  • 2021/SC-A/50 (މަފްތޫޙް ސަޢީދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް)
  • 2011/SC-A/33 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޢަބްދުއްލަޠީފް މުޙައްމަދު)
  • 2014/HC-A/109

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން މަޒީދު، އިސްފަނޑިޔާރު ހާތިފް ޙިލްމީ، ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ