ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2021/HC-B12/69ހައިކޯޓު · 31 އޮކްޓޫބަރު 2021 · ކޯޓު އަމުރު

ހަމްދާން އަޙްމަދު ޝަރީފް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ ބަންދުގެ އަމުރު ޤާނޫ…
ހައިކޯޓު · 31 އޮކްޓޫބަރު 2021ދަށު ކޯޓު: ތ. ތިމަރަފުށި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު N10C/MA/2021/19ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ތ. ތިމަރަފުށި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން، ހެކި ޤަރީނާއިން އެކަށީގެންވާ ތުހުމަތެއް ކުރެވޭތީއާއި، މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާ ކުރިމަތިވާތީއާއި، ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ އިޙްތިމާލު ހުރުމުން، ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 30 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަށް އަމުރުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުމާއި، ކުޑަކުއްޖަކު ޖިންސީ ޢަމަލެއްގައި ބައިވެރިކުރުވުމާއި، ޖިންސީ ގޯނާކުރަން އުޅުމުގެ ތުހުމަތުގައި ތ. ވޭމަންޑޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ އަމުރަކުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ހައްޔަރުކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނާއި ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ހައްޔަރުކުރިއިރު ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ހަނުހުރުމުގެ ޙައްޤު ނުދިނުމާއި، ބަންދު ޤާނޫނީ ހަމަތަކާ އެއްގޮތްތޯ ކަނޑައަޅާ ނިންމުމެއް އަމުރުގައި ލިޔެފައި ނެތުމުގެ ސަބަބުން، ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމުގެ އަމުރު ބާޠިލުވާނެތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ބުނީ ހައްޔަރުކުރިއިރު ހަނުހުރުމުގެ ޙައްޤު ނުދީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 (ނ) އާ ޚިލާފު ވި ކަމަށާއި، ބަންދު ޤާނޫނީ ތޯ ކަނޑަނާޅާ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފަށް ބަންދުކުރި ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ 27 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހަނުހުރުމުގެ ޙައްޤު ނުލިބޭ ކަމަށާއި 2021/SC-A/13 ގެ މަތިން ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ އިޖުރާއަތު ތަޠްބީޤުވާ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހައްޔަރުކުރުމާއި ބަންދު ހިނގީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ކަމަށްވާތީ ހަނުހުރުމުގެ ޙައްޤު ހިފެހެއްޓިފައިވާކަމުން 48 (ނ) އާ ޚިލާފެއް ނުވެއެވެ. 24 ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި ފަނޑިޔާރުގެ ކުރިމައްޗަށް ހާޒިރުކޮށް ބަންދާމެދު ގޮތް ނިންމާފައިވާތީ ބަންދު ޤާނޫނީކަން ޟިމްނީ ގޮތުން ބަލާފައިވާތީ 60 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފެއް ނުވެއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ތ. ތިމަރަފުށި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު N10C/MA/2021/19
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ ބަންދުގެ އަމުރު ޤާނޫ…

މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ ބަންދުގެ އަމުރު ޤާނޫނާ ޚިލާފެއް ނޫން ކަމަށް ކަނޑައެޅި (ފަހު ނިންމުމުގެ ބައި ލިޔުމުން ފެންނަން ނެތް)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނަކީ ތަޙްޤީޤާއި ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާގައި ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމާއި ހެކި ބަލައިގަތުމާއި ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ފަދަ ކަންކަމުގައި ޚާއްޞަ އުޞޫލުތައް ބަޔާންކުރާ ޚާއްޞަ ޤާނޫނެކެވެ. އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ތުހުމަތުކުރެވޭނަމަ ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނީ އެ ޤާނޫނުގައިވާ އިޖުރާއަތުތަކާ އެއްގޮތަށެވެ. ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ތަޙްޤީޤުކުރާނަމަ ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ އިޖުރާއަތުތަކާ އެއްގޮތަށެވެ. (ޕެރ. 12-13)

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ޢާއްމު އިޖުރާއަތުތަކުން އިސްތިސްނާވެ ޚާއްޞަ ޤާނޫނަކަށް ރުޖޫޢަވާނީ، ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއްގައި ވަކިކަމެއް ކުރުމުގެ ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކެއް ކަނޑައަޅާފައިވާ ޙާލަތްތަކުގައި، އެ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައި ބުނެފައިވާ އިޖުރާއަތުގެ މިންވަރުގެ ނިސްބަތުން އެކަންޏެވެ. އެނޫން ޙާލަތްތަކުގައި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނާއި އޭގެ ދަށުން ހަދާ ގަވާއިދަށް ޢަމަލުކުރުން ލާޒިމެވެ. (ޕެރ. 14-16)

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 26 އަދި 27 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ހައްޔަރުކުރެވޭ ނުވަތަ ބަންދުކުރެވޭ މީހާއަށް ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ލިބިދޭ ހަނުހުރުމުގެ ޙައްޤު ހިފެހެއްޓިފައިވާތީ، ހަނުހުރުމުގެ ޙައްޤު ނުދީ އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ހައްޔަރުކުރުމާއި 30 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 21-25)

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ހައްޔަރުކުރުމުގެ އަމުރު ދެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށްތަކަށް ނެރެފައިވާއިރު، ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ހަނުހުރުމުގެ ޙައްޤު ނުދީ އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށާ ގުޅިގެން ސުވާލެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. އަދި ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ކުރާ ސުވާލުތަކުން ލިބޭ މަޢުލޫމާތާއި ހެކީގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ދަޢުވާއެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 26)

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 58 ވަނަ މާއްދާއާއި 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން ހައްޔަރުކުރެވޭތާ 24 ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި ފަނޑިޔާރެއްގެ ކުރިމައްޗަށް ހާޒިރުކޮށް ބަންދު ޤާނޫނީ ހަމަތަކާ އެއްގޮތްތޯ ކަނޑައެޅުމުގެ އިޖުރާއަތު، ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައި ނެތް ނަމަވެސް އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ހައްޔަރުކުރެވޭ ފަރާތްތަކަށް ހިންގަންޖެހެއެވެ. 24 ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި ފަނޑިޔާރުގެ ކުރިމައްޗަށް ހާޒިރުކޮށް ބަންދާމެދު ގޮތް ކަނޑައަޅައި ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަށް އަމުރުކޮށްފިނަމަ، ބަންދު ޤާނޫނީ ހަމަތަކުގެ މަތިން ކަމަށް އަމުރުގައި ސާފުކޮށް ލިޔެފައި ނެތްނަމަވެސް ފަނޑިޔާރު އެކަން ބަލާފައިވާކަމަށް ޟިމްނީ ގޮތުން ބަލަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 27-28)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާ (ހ)، (ށ)، (ނ) އަދި (ރ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި 4 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 26، 27، 30 އަދި 31 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2014 (ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނު) ގެ 19 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 58 ވަނަ މާއްދާ އަދި 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 212 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
  • 2021/SC-A/13 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޢަބްދުއްސަލާމް)
  • 2021/SC-A/67 (މަފްތޫޙު ސަޢީދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޙުސައިން ޝަހީދު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ