Saeed Lex
ހައިކޯޓު · 2022/HC-A/394 · 9 މޭ 2023 · އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރުގެ ނިންމުން

މޯލްޑިވްސް ޕޮލިސް ސަރވިސް ވ. އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރުގެ އޮފީސް

ނަތީޖާ: އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރުގެ ނިންމުމަށް ބަދަލު؛ ފުލުހުންގެ ނަންތަކާއި ދައުރު ހާމަކުރަން އެންގުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތްނުވޭ

ކީވޯޑުތައް: އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރުގެ ނިންމުން، މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުޤެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން މަޢުލޫމާތު ނުލިބިގެން ހުށަހަޅާ މައްސަލަ، މަޢުލޫމާތު ނުލިބިގެން ހުށަހަޅާ މައްސަލަ

ދަށު ކޯޓު: އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރުގެ އޮފީސް ICOM-A/2022/16

Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ފުލުހުން ހިންގި އޮޕަރޭޝަނެއްގައި ބައިވެރިވި ވަކިވަކި ފުލުހުންގެ ނަމާއި ސަރވިސް ނަންބަރާއި ރޭންކާއި ދައުރު، ތަޙްޤީޤުކުރެވޭ ފަރާތަށް ޢާންމު އުޞޫލުން އަންގައިދީފައިވާތީ، މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނުގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)ގެ ދަށުން ހިފެހެއްޓުން ހުއްދަނުވާ މަޢުލޫމާތެއްކަމަށް ބަލައި ހާމަކުރަން އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރު އެންގުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ.

ޚުލާޞާ

ވާޤިޢާ: ފަރުދަކު ދިވެހި ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތުން، މާލޭގެ ގޭގެއަކުން ބެނާތައް ނަގަން ހިންގި އޮޕަރޭޝަނުގައި ބައިވެރިވި ފުލުހުންގެ ނަމާއި ސަރވިސް ނަންބަރާއި ރޭންކާއި ދައުރާއި ކޮމާންޑަރުގެ ނަން ފަދަ މަޢުލޫމާތު ހޯދަން އެދުނުއިރު، ފުލުހުން އެ މަޢުލޫމާތު ދޫނުކުރި.

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރު ނިންމީ، ފުލުހުންގެ ނަމާއި ސަރވިސް ނަންބަރާއި ރޭންކާއި ދައުރާއި ކޮމާންޑަރުގެ ނަމަކީ ގޭގެ ވެރިފަރާތްތަކަށް އިންވެންޓްރީ ފޯމުން އަންގައިދީފައިވާ މަޢުލޫމާތަށްވާތީ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)ގެ ދަށުން ހިފެހެއްޓުން ހުއްދަނުވާތީ ދޫކުރުމަށެވެ.

ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: ދައުލަތުން ބުނީ ކޮމިޝަނަރު ބިނާކުރީ ހަމައެކަނި (ށ)ގެ މައްޗަށް، ޢާންމު މަޞްލަޙަތުގެ މާއްދާއާއި ޤާނޫނުގެ މަޤްޞަދަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ކަމަށާއި، ފުލުހުންގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާނެކަމަށެވެ. ކޮމިޝަނަރުގެ ފަރާތުން ބުނީ ތަޙްޤީޤުކުރެވޭ މީހާއަށް ދިން މަޢުލޫމާތަކީ ސިއްރު ޝަރުޠެއްނެތި ޢާންމު މުޖުތަމަޢަށް ދޫކުރެވިފައިވާ މަޢުލޫމާތެއްކަމަށެވެ.

ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: އިސްތިސްނާތައް ކިޔަންވާނީ ޢާންމު މަޞްލަޙަތުގެ އުޞޫލާ އެއްގޮތަށެވެ. ވަކިވަކި ފުލުހުންނަކީ ތިންވަނަ ފަރާތް ކަމުން، އެމީހުންގެ ޒާތީ މަޢުލޫމާތު ތަޙްޤީޤުކުރެވޭ މީހާއަށް އަންގައިދިނުމަކީ ޢާންމުކޮށް ހާމަކުރުމެއް ނޫން؛ ޢާންމު މަޞްލަޙަތު އޮތީ ފުލުހުންގެ ރައްކާތެރިކަމާއި ވާޖިބު އަދާކުރުމުގެ ބޭނުންތެރިކަން ދެމެހެއްޓުމުގައި ކަމަށް ކޯޓުން ނިންމި.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

  1. މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނުގެ ހަތްވަނަ ބާބުގައިވާ އިސްތިސްނާތަކާ ބެހޭ މާއްދާތައް ކިޔަންވާނީ، ޢާންމު މަޞްލަޙަތަށް އިސްކަންދިނުމުގެ އުޞޫލު (ޕަބްލިކް އިންޓަރެސްޓް ޓެސްޓް) ނަގާހައްޓައި އެ އުޞޫލަށް ހަނިކަމެއް ނާންނާނެ ގޮތަށެވެ.
  2. ޢާންމު މަޞްލަޙަތު ކަމުގައި ބެލެވެނީ ޢާންމުވެގެންވާ ފައިދާއެވެ. ޢާންމުން ކަމަކާމެދު ޝައުޤުވެރިވުމަކީ، ނުވަތަ ވަކި ބައެއްގެ އަމިއްލަ މަޞްލަޙަތަކީ، އެއް ޢާންމު މަޞްލަޙަތެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ފަރުދެއްގެ މަޞްލަޙަތު ޢާންމު ފައިދާއަކަށް (މިސާލަކަށް ސަރުކާރު އިދާރާއެއް ޖަވާބުދާރީކުރުވުން) ވާނަމަ އެއީ ޢާންމު މަޞްލަޙަތަކަށް ވެދާނެއެވެ.
  3. ތިންވަނަ ފަރާތުގެ ޒާތީ މަޢުލޫމާތު ކަމުގައި ބެލެވެނީ ތަބީޢީ ފަރުދުންގެ މަޢުލޫމާތެވެ. ދައުލަތުގެ އިދާރާއެއް ތިންވަނަ ފަރާތަކަށް ނުވިޔަސް، އެ އިދާރާގައި މަސައްކަތްކުރާ ވަކިވަކި ފުލުހުންނަކީ ތިންވަނަ ފަރާތެވެ. އެމީހުންގެ ޒާތީ މަޢުލޫމާތު ހާމަކުރަން އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރު އަންގަންޖެހޭނީ ޤާނޫނުގައިވާ އިޖުރާއަތު ފުރިހަމަކޮށް، ޢާންމު މަޞްލަޙަތަށް މުހިންމުކަމަށް ފެނިއްޖެ ޙާލަތެއްގައެވެ.
  4. ޤާނޫނު ކިޔަންވާނީ ވަކިވަކި ނައްޞުތައް އެކަހެރިކޮށް ނޫން، ހުރިހާ މާއްދާއަކަށް ބާރުލިބޭ ގޮތަށެވެ. ތަޙްޤީޤުކުރެވޭ މީހާއަށް ޢާންމު އުޞޫލުން އަންގައިދީފައިވާ މަޢުލޫމާތު 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)ގެ ދަށުން ހިފެހެއްޓުން ހުއްދަނުވިޔަސް، އެ މަޢުލޫމާތަކީ ޤާނޫނުގެ އެހެން މާއްދާއަކުން (ޒާތީ މަޢުލޫމާތު ފަދަ) އިސްތިސްނާކޮށްފައިވާ ނުވަތަ އިތުރު އިޖުރާއަތެއް ފުރިހަމަކުރަންޖެހޭ މަޢުލޫމާތެއްނަމަ، އެކަން ފުރިހަމަކުރަންޖެހޭނެއެވެ؛ (ށ)ގެ ސަބަބުން ޢާންމު މަޞްލަޙަތުގެ މާއްދާގެ ބާރު ނުކެނޑޭނެއެވެ.
  5. ތިންވަނަ ފަރާތުގެ ޒާތީ މަޢުލޫމާތު ތަޙްޤީޤުކުރެވޭ މީހާއަށް އިޖުރާއީ ބޭނުމަކަށް އަންގައިދިނުމަކީ އެ މަޢުލޫމާތު ޢާންމުކޮށް ހާމަކުރުމެއް ނޫނެވެ. އެފަދަ މަޢުލޫމާތު އެހެން ފަރާތަކުން ހޯދަން އެދޭނަމަ، އެ މަޢުލޫމާތާ އެ ފަރާތާ ދެމެދު ގުޅުމާއި ބޭނުން ބަޔާންކޮށްދޭންޖެހޭނެއެވެ.
  6. ޝަރުޠީ އިސްތިސްނާއެއްގެ ދަށުގައިވާ މަޢުލޫމާތު ހާމަކުރަންޖެހޭތޯ ބަލަނީ، އެ މަޢުލޫމާތު ދިނުމުން މުޅި ރައްޔިތުންގެ މަޞްލަޙަތު މާ ރަނގަޅަށް ޙާޞިލުވާތޯ، ނުވަތަ ހާމަކުރުމުން ރައްކާތެރިވާ މަޞްލަޙަތު ހާމަނުކުރުމުން ރައްކާތެރިވާ މަޞްލަޙަތަށްވުރެ ބޮޑުތޯ ވަޒަންކޮށްގެންނެވެ. މި ވަޒަންކުރުމުގައި އިސްކަންދޭންޖެހޭނީ ޢާންމު މަޞްލަޙަތަށެވެ، ފަރުދީ މަޞްލަޙަތަށް ނޫނެވެ.
  7. ފުލުހުންގެ އޮޕަރޭޝަނެއްގައި ބައިވެރިވި ވަކިވަކި ފުލުހުންގެ ނަމާއި ސަރވިސް ނަންބަރާއި ރޭންކާއި ދައުރު ޢާންމުކޮށް ހާމަކުރުމުން އެ ފުލުހުންގެ ފުރާނައަށް ނުވަތަ ރައްކާތެރިކަމަށް ގެއްލުން ލިބި، ފުލުހުންގެ ވާޖިބު އަދާކުރުމުގެ ބޭނުންތެރިކަން ކެނޑިދާނެތީ، ޢާންމުންގެ ޝައުޤު ކިތަންމެ ބޮޑުވިޔަސް ޢާންމު މަޞްލަޙަތު އޮތީ އެ މަޢުލޫމާތު ޢާންމުކޮށް ހާމަނުކުރުމުގައެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.