ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ އޮފީސް ވ. އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރުގެ އޮފީސް
ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރުގެ ނިންމުން ޤާއިމް
ކީވޯޑުތައް: މަޢުލޫމާތު ނުލިބިގެން ހުށަހަޅާ މައްސަލަ، މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުޤެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން މަޢުލޫމާތު ނުލިބިގެން ހުށަހަޅާ މައްސަލަ، މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނުގެ 21، 23 އަދި 26 ވަނަ މާއްދާ، މަޢުލޫމާތުގެ ބައެއް ދޫނުކުރުން، މަޢުލޫމާތު ހާމަކުރުން
ދަށު ކޯޓު: އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރުގެ އޮފީސް ICOM-A/2022/08
Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފްކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނުގައި ތިންވަނަ ފަރާތެއްގެ ޒާތީ މަޢުލޫމާތާއި ސިއްޙަތާއި ރައްކާތެރިކަމާ ގުޅޭ އިސްތިސްނާތައް ހިނގާ ޙާލަތްތަކުގައި، މުޅި ލިޔުން (ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ދަތުރުގެ ޚަރަދުގެ ރަސީދުތައް) ހިފެހެއްޓެވޭނެތޯ، ނުވަތަ އިސްތިސްނާ ބައި އުނިކޮށް ބާކީ ބައި ދޫކުރަންޖެހޭނެތޯ.
ޚުލާޞާ
ވާޤިޢާ: ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އދ. ޢާންމު މަޖިލީހަށް ނިއުޔޯކަށް ކުރެއްވި ދަތުރުގެ ބައިވެރިންނާއި ޚަރަދާއި ޚަރަދުގެ ރަސީދުތައް (ސަލާމަތީ މަޢުލޫމާތު އުނިކޮށް) ހޯދަން ފަރުދަކު އެދުނެވެ. ރައީސް އޮފީހުން ލިސްޓާއި ޚަރަދު ދިނުމަށްފަހު، ތިންވަނަ ފަރާތުގެ ޒާތީ މަޢުލޫމާތާއި ސަލާމަތީ ސަބަބުތައް ހުރުމުން ރަސީދުތައް ދޫނުކުރަން މުރާޖަޢާ ކޮމިޓީން ނިންމިއެވެ.
ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: އިންފޮމޭޝަން ކޮމިޝަނަރު ނިންމީ، ޒާތީ މަޢުލޫމާތާއި ސަލާމަތީ ސަބަބުތަކަށް އުނިކުރަންޖެހޭ މަޢުލޫމާތު އުނިކުރުމަށްފަހު ރަސީދުތައް 15 ރަސްމީ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދިނުމަށެވެ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: ދައުލަތުން ބުނީ ރަސީދުތަކުން ބައިވެރިންގެ ޞިއްޙީ ޙާލަތު ފަދަ ޒާތީ މަޢުލޫމާތާއި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާވާ މަޢުލޫމާތު ހާމަވާނެކަމަށާއި، އެ ޙާލަތްތަކުގައި މުޅި ލިޔުން ހިފެހެއްޓުމުގެ އިޚްތިޔާރު ލިބޭކަމަށެވެ. އިންފޮކޮމުން ބުނީ ބައެއް ދޫކުރުމުގެ މާއްދާ ހުރިހާ އިސްތިސްނާއަކަށް ހިނގާކަމަށާއި ދައުލަތުން ސާބިތުކޮށްދީފައި ނުވާކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: ޤާނޫނުގެ މަޤްޞަދަކީ ފުޅާކޮށް މަޢުލޫމާތު ހާމަކުރުން ކަމުން، އިސްތިސްނާ މާއްދާތައް ބައެއް ދޫކުރުމުގެ މާއްދާއާއެކު ކިޔައި، އިސްތިސްނާ ބައި އުނިކޮށް ރަސީދުތައް ދޫކުރަން އިންފޮކޮމުން ނިންމުމަށް ބަދަލު ގެންނަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނުފެނެއެވެ.
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
- ޤާނޫނެއް މާނަކުރުމުގެ މަސައްކަތް ފެށެނީ ޤާނޫނުގެ އިބާރާތާއި އޮނިގަނޑުން ކަމަށާއި، ޤާނޫނު ކިޔަންވާނީ އެއްރޮއްޖަކަށް ކަމަށާއި، ވަކިވަކި ބައިތައް މާނަކުރަންވާނީ މުޅި ޤާނޫނުގެ ސިޔާސަތާއި މަޤްޞަދުގެ ފުޅާ އިމުގެ ތެރޭގައެވެ (2020/SC-A/46). (ޕެރ. 15)
- މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނުގެ މައިގަނޑު މަޤްޞަދަކީ ރައްޔިތުންނަށް ވީހާވެސް ފުޅާކޮށް ދައުލަތުގެ އިދާރާތަކުގެ މަޢުލޫމާތު ލިބިދިނުމެވެ. (ޕެރ. 16-17)
- ޒާތީ މަޢުލޫމާތާއި ސިއްޙަތާއި ރައްކާތެރިކަމާ ގުޅޭ އިސްތިސްނާ މާއްދާތައް ކިޔަންވާނީ މަޢުލޫމާތުގެ ބައެއް ދޫކުރުމާބެހޭ މާއްދާއާ އެކުގައެވެ؛ ހޯދަން އެދޭ ލިޔުމެއްގެ ބައެއްގައި އިސްތިސްނާ މަޢުލޫމާތު ހިމެނޭނަމަ، އެ ބައި އުނިކޮށް ބާކީ ބައި ދޫކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 24-25، 28)
- ލިޔުމެއްގެ ބައެއްގައި އިސްތިސްނާ މަޢުލޫމާތު ހިމެނުމުން މުޅި ލިޔުން ހިފެހެއްޓުމުގެ އިޚްތިޔާރު އިދާރާއަށް ލިބޭ ގޮތަށް އިސްތިސްނާ މާއްދާތައް މާނަކުރުމަކީ ޤާނޫނުގެ މަޤްޞަދާ ޚިލާފު، މަޢުލޫމާތު ލިބުމުގެ ޙައްޤުން މަހުރޫމުކުރާ މާނަކުރުމެއްކަމުން އެއީ ދެވިދާނެ މާނައެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 26-27)
- ހޯދަން އެދޭ އެއްޗަކީ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ދޫކުރެވިދާނެ 'މަޢުލޫމާތެއް' ތޯ އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުން ސުވާލު އުފައްދާފައިނުވާނަމަ، އެ މައްސަލައާމެދު ކޯޓުން ގޮތެއް ނުނިންމައެވެ. (ޕެރ. 30)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2014 (މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނު) ގެ މަޤްޞަދު ބަޔާންކުރާ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2014 (މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނު) ގެ 21 ވަނަ މާއްދާ (މަޢުލޫމާތުގެ ބައެއް ދޫކުރުން)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2014 (މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާ (ޒާތީ މަޢުލޫމާތު)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/2014 (މަޢުލޫމާތު ހޯދައި ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤުގެ ޤާނޫނު) ގެ 26 ވަނަ މާއްދާ (ޞިއްޙަތާއި ރައްކާތެރިކަން)
- 2020/SC-A/46 (ދައުލަތް (މިނިސްޓްރީ އޮފް ޓޫރިޒަމް) ވ. އަތަމާ މެރިން އިންޓަރނޭޝަނަލް ޕވޓ ލޓޑ)
މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.